Miền đất hứa của doanh nghiệp Trung Quốc
Doanh nhân Carl Ying, ông chủ của nhà xuất khẩu máy cạo râu điện tại Trung Quốc đang tìm kiếm cơ hội mở rộng nhà máy tại Việt Nam. “Sau hai lần đến thăm Hải Phòng vào năm ngoái, tôi nghĩ nhà máy của tôi có thể được xây dựng ở đây trong tương lai gần”, Carl Ying chia sẻ với SCMP.
Carl Ying là một trong số nhiều doanh nhân, doanh nghiệp Trung Quốc đang tìm kiếm cơ hội đầu tư tại Việt Nam. Trong những năm gần đây, Việt Nam thường là lựa chọn hàng đầu của các nhà sản xuất Trung Quốc trong làn sóng dịch chuyển chuỗi cung ứng ra nước ngoài.
Theo thống kê của Cục đầu tư nước ngoài, tính đến ngày 20/1, tổng vốn đăng ký cấp mới, điều chỉnh và góp vốn mua cổ phần, mua phần vốn góp (GVMCP) của nhà đầu tư nước ngoài (ĐTNN) đạt hơn 2,36 tỷ USD, tăng 40,2% so với cùng kỳ năm 2023. Trong đó, xét về số dự án, Trung Quốc là đối tác dẫn đầu về số dự án đầu tư mới, chiếm gần 19%.
Trung Quốc hiện là đối tác đầu tư đứng thứ 6 trong tổng số 144 quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam với tổng số vốn đăng ký luỹ kế vào hiệu lực đến hết năm 2023 là gần 27,479 tỷ USD. Chỉ riêng trong năm 2023, tổng vốn đăng ký của các doanh nghiệp Trung Quốc tại Việt Nam đạt 4,47 tỷ USD, đứng thứ 4 trong tổng số nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam xét trên vốn đăng ký.
Sự hiện diện của các doanh nghiệp Trung Quốc tại Việt Nam ngày càng rõ nét và phủ sóng ở nhiều ngành nghề, lĩnh vực khác nhau. Theo thống kê của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, ngoài những lĩnh vực quen thuộc như nhà hàng, khách sạn, hàng tiêu dùng, trong thời gian qua, các nhà đầu tư Trung Quốc còn mở rộng sang các lĩnh vực công nghiệp chế biến chế tạo khác như điện tử, sản xuất lôp, dệt may, da giày, điện,…
Đơn cử như trong năm 2023, Tập đoàn sản xuất tấm quang năng Jinko Solar Holding của Trung Quốc đã rót 1,5 tỷ USD đầu tư vào dự án tổ hợp công nghệ tế bào quang điện tại Quảng Ninh. Hay như Tập đoàn Runergy xây nhà máy vật liệu bán dẫn 293 triệu USD ở Nghệ An. Tập đoàn BYD, hãng xe điện lớn nhất Trung Quốc, cũng đã đầu tư 269 triệu USD vào dự án về linh kiện ô tô tại tỉnh Phú Thọ.
Tờ SCMP nhận định, chi phí sản xuất trong nước ngày càng tăng cũng như làn sóng dịch chuyển "Trung Quốc +1” và căng thẳng địa chính trị là những yếu tố thúc đẩy các doanh nghiệp Trung Quốc đầu tư ngày càng nhiều vào Việt Nam.
Tuy nhiên, ông Ruchir Desai, Giám đốc Quỹ Asia Frontier Capital cho rằng, ngay cả trước khi căng thẳng thương mại Mỹ – Trung bùng nổ và đại dịch Covid-19, Việt Nam đã thu hút được nhiều doanh nghiệp FDI nhờ sở hữu loạt ưu điểm như nguồn lao động dồi dào, mức lương hấp dẫn và có vị trí địa lý thuận lợi.
Hơn nữa, Việt Nam tiếp tục củng cố uy tín của mình như một trung tâm sản xuất đáng tin cậy bằng cách ký kết các hiệp định thương mại tự do với Liên minh châu Âu (EU), Hàn Quốc và Nhật Bản, đồng thời tham gia Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) và Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP).
“Nhiều năm hoạch định chính sách đúng đắn để thu hút hoạt động sản xuất toàn cầu và môi trường chính trị ổn định đã giúp Việt Nam ngày càng thu hút được nhiều dòng vốn FDI. Nói cách khác, nỗ lực thu hút vốn FDI của Việt Nam hiện đang ở “điểm ngọt ngào”, ông Ruchir Desai nói.
Cơ hội và thách thức cùng song hành
Cơ hội mà làn sóng FDI Trung Quốc mang lại là rất lớn. Theo ông Ngô Nghị Cương, Giám đốc điều hành Công ty cổ phần Tư vấn và đầu tư C+, chuyên tư vấn, lựa chọn địa điểm đầu tư cho khách hàng, nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam, nước ta có thể tận dụng dòng FDI từ Trung Quốc - một trong những quốc gia dẫn đầu về tiềm lực công nghệ, đổi mới sáng tạo, năng lượng sạch - để học hỏi, nâng cao trình độ sản xuất, trình độ công nghệ, đặc biệt trong các ngành công nghệ 4.0 như công nghệ bán dẫn, năng lượng sạch.
Song song với đó, các doanh nghiệp trong nước cũng sẽ có thêm cơ hội cung ứng hàng hóa dịch vụ. Các ngành xây dựng, logistics, bất động sản,… cũng có thêm dư địa phát triển, ông nhận định.
Tuy vậy, kéo theo đó là những nỗi lo, nhất là của các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ. Ông Phan Đăng Tuất, Chủ tịch Hiệp hội Công nghiệp hỗ trợ, từng bày tỏ lo ngại khi các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ Việt Nam chưa kịp đủ lớn để tham gia chuỗi cung ứng sản xuất toàn cầu thì đã bị các doanh nghiệp nước ngoài, đặc biệt là Trung Quốc, vượt mặt để chiếm thị phần ngay trên sân nhà.
Thêm vào đó là nỗi lo “bị vạ lây” đối với một số ngành hàng xuất khẩu sang thị trường Mỹ. Câu chuyện này thực chất đã manh nha từ năm 2019 khi một số mặt hàng của Việt Nam như thép, gỗ,… bị “chịu đòn oan” khi hàng Trung Quốc núp bóng xuất xứ “Made in Vietnam” để né thuế xuất khẩu sang Mỹ.
“Một số nhà đầu tư Trung Quốc núp bóng doanh nghiệp Việt để gian lận xuất xứ hàng hóa xuất khẩu. Trên thực tế, có một số doanh nghiệp và cá nhân bị lôi kéo và giúp sức cho việc này vì cái lợi trước mắt, từ đó có thể khiến hàng Việt Nam có nguy cơ bị áp thuế trừng phạt với mức cao từ các quốc gia nhập khẩu, trong đó có Mỹ và các nước châu Âu”, ông Ngô Nghị Cương nhận định.
Theo nhiều chuyên gia, thay vì cố gắng thu hút vốn FDI bằng mọi giá, Việt Nam cần có bộ lọc với các dự án FDI, tức là lựa chọn những dự án mang lại hiệu quả cho nền kinh tế, mang lại giá trị gia tăng cũng như ưu tiên các dự án phát triển bền vững.
Viện Quan hệ quốc tế Australia nhận định, Việt Nam cần đặt ra những yêu cầu rõ ràng về các doanh nghiệp FDI để có thể lọc "FDI bẩn", thậm chí nên loại bỏ các dự án có hại nếu cần thiết để đảm bảo nền kinh tế xanh hơn. Từ đó, Việt Nam có thể thu hút các dự án FDI chất lượng cao hơn thay vì những dự án có lợi trong ngắn hạn nhưng lại gây tổn thất về lâu dài.
Tags:
(VNF) - Từ 1/9/2026, quy hoạch, giá đất và thu hồi đất sẽ phải công khai rộng rãi theo Luật Tiếp cận thông tin (sửa đổi), góp phần tăng minh bạch và giúp người dân dễ tiếp cận thông tin.
(VNF) - Tạp chí Đầu tư Tài chính số tháng 4/2026 đã chính thức được phát hành. Với 100 trang nội dung, Tạp chí là ấn phẩm thông tin chất lượng, hữu ích đối với giới chuyên gia, nhà quản lý, cộng đồng doanh nghiệp, nhà đầu tư cùng đông đảo bạn đọc trên toàn quốc.
(VNF) - Theo Bộ NN&MT Trịnh Việt Hùng cần cân nhắc kỹ để tránh lãng phí đất đai. Việc quy hoạch không sát thực tế có thể dẫn đến đất công nghiệp bỏ trống trong khi diện tích đất lúa bị thu hẹp, ảnh hưởng đến an ninh lương thực.
(VNF) -Bộ Tài chính cho biết cả nước hiện còn khoảng 200.000 ha đất chưa được khai thác hiệu quả, tương ứng giá trị khoảng 3,3 triệu tỷ đồng, gấp ba lần tổng vốn đầu tư công năm 2026. Đây là nguồn lực rất lớn nhưng chưa được chuyển hóa hiệu quả.
(VNF) - Đại biểu Thạch Phước Bình cho rằng mức lương cơ sở dự kiến 2,53 triệu đồng từ 1/7 chưa bảo đảm đời sống, đề xuất nâng lên 2,65 - 2,7 triệu đồng.
(VNF) - Đại biểu Quốc hội Lê Hoàng Anh (Gia Lai) cho biết, giá nhà tại các đô thị lớn hiện đã vượt xa khả năng chi trả của người dân, khi cao gấp 25 – 30 lần thu nhập bình quân năm nhà.
(VNF) - Ông Lê Ngọc Châu, Bí thư Thành ủy Hải Phòng đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhì.
(VNF) - Đại biểu Nguyễn Văn Lâm chỉ ra nghịch lý trong nhiều trường hợp, càng tăng đầu tư thì nguy cơ lãng phí càng lớn. Theo ông, tiết kiệm chi nhưng dồn vào dự án chậm triển khai, sự lãng phí còn lớn hơn.
(VNF) - Đại biểu Phạm Trọng Nhân, Đoàn ĐBQH TP. HCM, đề nghị Quốc hội sớm xây dựng một đạo luật nền tảng cho kinh tế tư nhân, nhằm chuyển các chủ trương thành quy định pháp lý cụ thể, tạo điều kiện để khu vực này phát huy vai trò là động lực quan trọng của nền kinh tế.
(VNF) - Số liệu mới công bố cho thấy, trong 3,5 tháng đầu năm 2026, cán cân thương mại của Việt Nam đã chuyển sang trạng thái nhập siêu gần 7,9 tỷ USD, trong bối cảnh xuất khẩu bắt đầu có dấu hiệu chậm lại từ đầu tháng 4.
(VNF) - Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng yêu cầu các bộ, ngành không được lấy lý do “đặc thù” để trì hoãn cải cách, đồng thời đẩy mạnh cắt giảm thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh theo hướng thực chất, giảm mạnh chi phí và thời gian cho doanh nghiệp.
(VNF) - Nếu Quốc hội thông qua, Đồng Nai sẽ là thành phố thứ 7 trực thuộc Trung ương. Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Quốc phòng Phan Văn Giang nhận định Đồng Nai đã hội đủ điều kiện trở thành thành phố.
(VNF) - Ông Đỗ Thành Trung, Phó bí thư Thành ủy Hải Phòng được bầu giữ chức Chủ tịch UBND TP. Hải Phòng nhiệm kỳ 2026-2031.
(VNF) - Chính phủ trình Quốc hội đề án thành lập TP. Đồng Nai trực thuộc Trung ương, định hướng trở thành đô thị lớn, đa trung tâm, chia sẻ chức năng và liên kết phát triển với TP. HCM.
(VNF) - Quốc hội bước vào đợt 2 của kỳ họp thứ nhất từ ngày 20/4, tập trung thảo luận các vấn đề kinh tế - xã hội, ngân sách và đặc biệt là kế hoạch phát triển 5 năm giai đoạn 2026–2030 nhằm xác định mục tiêu, định hướng và nguồn lực cho giai đoạn tới.
(VNF) - Bộ Tài chính đề xuất mở rộng thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kinh doanh xổ số, cho phép lực lượng công an và chính quyền địa phương áp dụng mức phạt tối đa lên tới 100 triệu đồng.
(VNF) -Nhiều vụ án lớn thu hút sự chú ý như: Lê Thị Thùy Trang bị cáo buộc điều hành đường dây đổ trái phép hơn 20.000 tấn rác thải; cựu Chủ tịch HĐQT Công ty Nam Triệu bị truy tố tội tham ô; Chủ tịch HĐQT Công ty dược Sơn Lâm kháng cáo liên quan hành vi đưa hối lộ và Giám đốc Công ty than Cọc Sáu cùng 11 bị cáo tại Quảng Ninh được hưởng án treo sau xét xử.
(VNF) - Duy trì doanh thu hàng nghìn tỷ đồng mỗi năm nhưng liên tục thua lỗ, Thép Việt Ý đang nằm trong danh sách doanh nghiệp được cơ quan thuế chú ý khi hiệu quả kinh doanh không tương xứng quy mô.
(VNF) - Bộ Nội vụ đề xuất cách tính tiền lương, phụ cấp và hoạt động phí của các nhóm cán bộ, công chức, viên chức, người hưởng lương tại các cơ quan theo mức lương cơ sở mới dự kiến tăng từ 1/7.
(VNF) - Về cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh, Bộ Công Thương cho biết dự kiến giảm từ 565 điều kiện xuống còn 363 điều kiện.
(VNF) - Thủ tướng yêu cầu Bộ Nội vụ khẩn trương tham mưu việc sắp xếp thôn, tổ dân phố trong cả nước và sử dụng đội ngũ cán bộ không chuyên trách.
(VNF) - Trong tuyên bố chung Việt Nam – Trung Quốc vừa được công bố nhân chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, hai nước nhất trí đưa hợp tác đường sắt trở thành điểm sáng mới trong hợp tác chiến lược giữa hai nước.
(VNF) - Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng và Thủ tướng Singapore Lawrence Wong nhất trí khả năng ký kết Hiệp định liên chính phủ về việc mua bán điện phát thải các-bon thấp xuyên biên giới, tạo khuôn khổ pháp lý, bảo đảm triển khai thành công dự án xuất khẩu điện gió từ Việt Nam sang Singapore.
(VNF) - Trước áp lực từ lạm phát, lãi suất toàn cầu neo cao và biến động địa chính trị, TS. Cấn Văn Lực nhận định dư địa điều hành chính sách của Việt Nam đang thu hẹp dần, đòi hỏi các cơ quan quản lý phải linh hoạt, chủ động hơn trong phối hợp chính sách để vừa giữ ổn định kinh tế vĩ mô, vừa hỗ trợ tăng trưởng.
(VNF) - Trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc từ ngày 14-17/4, ngày 15/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã chứng kiến Lễ ký các văn kiện hợp tác tiêu biểu giữa các bộ, ngành, địa phương hai nước.
(VNF) - Từ 1/9/2026, quy hoạch, giá đất và thu hồi đất sẽ phải công khai rộng rãi theo Luật Tiếp cận thông tin (sửa đổi), góp phần tăng minh bạch và giúp người dân dễ tiếp cận thông tin.
(VNF) - Công ty Cổ phần Giầy Thượng Đình đang lên kế hoạch chuyển đổi khu “đất vàng” tại số 277 đường Nguyễn Trãi (Hà Nội) thành tổ hợp căn hộ, văn phòng và trường học với tổng vốn đầu tư dự kiến gần 10.000 tỷ đồng.
