Tại hội thảo về mô hình tăng trưởng tổ chức sáng 20/3 tại Hà Nội, TS Vũ Viết Ngoạn đã trình bày báo cáo về mô hình tăng trưởng kinh tế của Việt Nam giai đoạn 2021 – 2030, tầm nhìn đến 2045.
Theo TS Vũ Viết Ngoạn, 2021 – 2030 là giai đoạn cực kì quan trọng, có tính quyết định đến việc Việt Nam có thoát khỏi bẫy thu nhập trung bình hay không. Do đó, đây là giai đoạn được xác định là “bứt phá” với tốc độ tăng trưởng GDP dự tính phải đạt 7 – 7,5%, cao hơn nhiều so với mức tăng trưởng 6,3% của giai đoạn 2011 – 2020.
Trong giai đoạn này, Việt Nam đặt mục tiêu trở thành nước thu nhập trung bình cao (4.859 USD/người/năm) vào năm 2030 và trở thành nước thu nhập cao (12.642 USD/người/năm) vào năm 2045.
Quan điểm phát triển của giai đoạn này được xác định là: nhanh, bền vững và hài hòa; công nghệ và đổi mới sáng tạo là nhân tố bứt phá cho tăng trưởng kinh tế; nhà nước tạo không gian phát triển và sức bật mới cho lực lượng sản xuất.
Theo TS Vũ Viết Ngoạn, mô hình tăng trưởng của Việt Nam giai đoạn 2011 – 2020 dựa chủ yếu vào đầu vào. Đến nay, mô hình này đã đến ngưỡng, các lợi thế so sánh dựa vào thâm dụng lao động, xuất khẩu hàng công nghiệp chế tạo đang giảm dần. Trong khi đó, cách mạng công nghệ mang tính đột phá đang phát triển mạnh, buộc các nền kinh tế phải điều chỉnh chiến lược phát triển kinh tế xã hội.
TS Ngoạn cho rằng nguyên nhân chủ yếu khiến các nền kinh tế sập bẫy thu nhập trung bình là chậm chuyển sang mô hình tích lũy tri thức, năng lực công nghệ. Hệ quả của điều này là TFP không tăng khi vốn đầu tư, hiệu quả đầu tư giảm và quốc gia không vượt qua ngưỡng chuyển tiếp công nghệ.
Dẫn số liệu từ Barry và cộng sự (năm 2017), TS Ngoạn chỉ ra rằng điều làm nên sự khác biệt giữa các quốc gia thành công và không thành công là TFP. Cụ thể, các nền kinh tế mắc bẫy thu nhập trung bình có TFP trung bình là 0,4%, trong khi đó các nền kinh tế vượt bẫy thành công có TFP lên tới 1,2%.
TFP của Việt Nam hiện nay thấp hơn rất nhiều so với các quốc gia thành công. Và để thành công trong giai đoạn 2021 – 2045, TFP của Việt Nam phải tăng 2,67%.
TS Ngoạn khẳng định động lực tăng trưởng của Việt Nam trong giai đoạn tới chính là sự đột phá về tăng năng suất.
Và đặc trưng của mô hình tăng trưởng giai đoạn 2021 – 2030 sẽ là: chuyển dần từ thâm dụng lao động sang thâm dụng vốn và tri thức; chuyển dần từ lượng sang chất; thúc đẩy công nghệ, sáng tạo, tinh thần doanh nhân chiếm vị trí trọng tâm thúc đẩy tăng trưởng.
Dựa trên các phân tích trên, TS Vũ Viết Ngoạn đã đưa ra mô hình tăng trưởng mới của Việt Nam trong giai đoạn 2021 – 2030. So với mô hình cũ, điểm khác biệt của mô hình mới là giai đoạn “thu nhập trung bình thấp” và giai đoạn “thu nhập trung bình cao” được bổ sung thêm các yếu tố mới.
Cụ thể, ở giai đoạn “thu nhập trung bình thấp”, mô hình cũ chỉ nhấn mạnh tới việc tích lũy vốn, trong khi đó mô hình mới có thêm yếu tố tích lũy năng lực công nghệ.
Ở giai đoạn “thu nhập trung bình cao”, mô hình cũ chỉ nói tới tích lũy năng lực công nghệ còn mô hình mới bổ sung thêm yếu tố “bán thâm dụng vốn, công nghệ”.
Gút lại, TS Ngoạn nhấn mạnh yếu tố then chốt của mô hình tăng trưởng mới là tích lũy năng lực công nghệ và tích lũy vốn; động lực tăng TFP là tăng năng suất nội ngành và tạo doanh nghiệp mới/ngành mới; trọng tâm chính sách là xây dựng hệ thống đổi mới sáng tạo quốc gia.
Để hiện thực hóa mô hình này, hai điều kiện quan trọng là: xây dựng chiến lược công nghệ với các tiếp cận hiện đại và xây dựng hệ thống chính sách đồng bộ thúc đẩy đổi mới sáng tạo.
Theo TS Ngoạn, nếu thúc đẩy ứng dụng công nghệ và đổi mới sáng tạo, GDP năm 2030 của Việt Nam có thể tăng thêm 60,6 tỷ USD; còn tới năm 2045, GDP có thể tăng thêm 168,6 tỷ USD, tăng thêm 1,1% hàng năm.
| Đổi mới sáng tạo được hiểu là sử dụng tri thức để phát triển và ứng dụng ý tưởng mới, thay đổi sản xuất và quản lý, thúc đẩy tăng năng suất, chất lượng và hiệu quả. Đổi mới sáng tạo bao hàm cả tiếp thu, phát minh, truyền bá, ứng dụng tri thức một cách có hiệu quả, qua đó nâng cao hiệu quả, năng suất, sức cạnh tranh của quốc gia/doanh nghiệp. |
Tags:
(VNF) - Thủ tướng yêu cầu Bộ Công an đẩy nhanh tiến độ điều tra, xử lý các vi phạm, sai phạm trong quá trình triển khai dự án sân bay Long Thành, bảo đảm xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân vi phạm theo quy định pháp luật.
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh cho biết các bộ ngành đã đề xuất cắt giảm 1.732 điều kiện kinh doanh không cần thiết; bãi bỏ 680 thủ tục hành chính, đơn giản hóa 521 thủ tục hành chính; cắt giảm thêm 18.097 ngày giải quyết thủ tục.
(VNF) - Theo cáo buộc, bị cáo Phạm Nhật Vinh, cựu phó tổng giám đốc Công ty Nguyễn Kim đã gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 669 tỷ đồng vì bán rẻ 9 triệu cổ phiếu Sadeco.
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Y tế cho biết các nhà thầu gặp khó khăn khi ngân hàng không phê duyệt các khoản vay với dự án Bệnh viện Bạch Mai, Việt Đức cơ sở 2.
(VNF) - Thủ tướng yêu cầu Ngân hàng Nhà nước nghiên cứu, phân loại các loại hình bất động sản để quy định các hạn mức tín dụng, hệ số rủi ro phù hợp, linh hoạt, hiệu quả.
(VNF) - Theo Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn, áp lực lạm phát trong thời gian tới tiếp tục cần được theo dõi chặt chẽ. Bởi lẽ, giá xăng dầu thế giới chưa có dấu hiệu giảm, giá điện tăng do vào mùa cao điểm nắng nóng, giá dịch vụ y tế, giáo dục điều chỉnh theo lộ trình.
(VNF) - Chiều ngày 4/5, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng chủ trì phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 4/2026 - phiên họp Chính phủ thường kỳ đầu tiên của Chính phủ khóa XVI.
(VNF) - Nhắc lại tinh thần chỉ đạo của Bộ Chính trị, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết không hợp pháp hóa các sai phạm, không làm phát sinh sai phạm mới và có phương án khắc phục thiệt hại tại dự án sân bay Long Thành.
(VNF) - Thủ tướng yêu cầu xử lý nghiêm vi phạm, đồng thời tháo gỡ khó khăn để dự án sân bay Long Thành hoàn thành đúng tiến độ năm 2026.
(VNF) - Từ năm 2010 đến nay, lương cơ sở đã trải qua 10 lần điều chỉnh, trong đó có những năm mức tăng khá mạnh, cao nhất lên tới 30%.
(VNF) - Số liệu thống kê của Cục Thống kê cho thấy, trong 4 tháng đầu năm 2026, thu ngân sách Nhà nước ước đạt hơn 1,1 triệu tỷ đồng, tăng mạnh so với cùng kỳ và hoàn thành khoảng 44% dự toán năm.
(VNF) - Thủ tướng chỉ đạo các bộ, ngành khẩn trương rà soát, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong các lĩnh vực như xây dựng, môi trường, phòng cháy chữa cháy… nhằm giảm chi phí tuân thủ, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp và thúc đẩy mục tiêu tăng trưởng cao.
(VNF) - 4 tháng đầu năm 2026, số doanh nghiệp thành lập mới và quay trở lại hoạt động tăng mạnh gần 33%, cho thấy sức bật của khu vực kinh tế tư nhân. Tuy nhiên, số doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường vẫn lớn, phản ánh áp lực sàng lọc và những thách thức chưa nhỏ đối với môi trường kinh doanh.
(VNF) - HanaGold lên tiếng sau khi hệ thống bị niêm phong khiến giao dịch khách hàng tạm dừng, cho biết việc hạn chế này nhằm phục vụ điều tra và khẳng định tài sản người dùng vẫn được ghi nhận đầy đủ.
(VNF) - Việt Nam - Nhật Bản nhất trí sớm triển khai các dự án hợp tác trong khuôn khổ Sáng kiến "Đối tác về khả năng chống chịu năng lượng và tài nguyên châu Á" (POWERR ASIA), nhằm hỗ trợ các nước châu Á tự chủ năng lượng, theo đó Nhật Bản sẽ hỗ trợ thu xếp nguồn cung dầu thô cho Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn.
(VNF) - Trong khuôn khổ chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae, hai bên đã ký 6 văn kiện quan trọng trong các lĩnh vực công nghệ vũ trụ, thông tin-truyền thông, thủy lợi, phát triển hạ tầng thích ứng với thiên tai, biến đổi khí hậu và tăng trưởng carbon thấp.
(VNF) - UBND Thành phố Huế đang lấy ý kiến cho dự thảo nghị quyết về chính sách thu hút và đãi ngộ nguồn nhân lực chất lượng cao giai đoạn 2026-2030, với nhiều đề xuất đáng chú ý, trong đó có mức thu nhập lên tới 150 triệu đồng mỗi tháng.
(VNF) - Dịp nghỉ lễ Quốc khánh Việt Nam năm 2026, người lao động cả nước có thể được nghỉ liên tục 5 ngày nếu áp dụng phương án hoán đổi lịch làm việc, theo đề xuất của Bộ Nội vụ.
(VNF) - Việt Nam đề nghị phía Mỹ có đánh giá khách quan, cân bằng về nỗ lực và thành quả của Việt Nam trong lĩnh vực bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ
(VNF) - TP. HCM dự kiến sẽ mở rộng mạng lưới metro lên tới 27 tuyến, với tổng chiều dài hơn 1.000km và có sự đồng hành của các tập đoàn kinh tế tư nhân.
(VNF) - Xung đột quân sự tại Trung Đông đang khiến giá dầu thế giới liên tục biến động, kéo theo những tác động lan rộng tới thị trường năng lượng, tài chính và chuỗi cung ứng toàn cầu. Trao đổi với Tạp chí Đầu tư Tài chính – VietnamFinance, TS. Hà Huy Ngọc, Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới cho rằng với độ mở lớn, kinh tế Việt Nam đang phải đối mặt với áp lực chi phí, lạm phát và tăng trưởng.
(VNF) - Từ tháng 5/2026, hàng loạt chính sách mới liên quan đến tài chính – ngân hàng, bảo hiểm, doanh nghiệp và điện lực chính thức có hiệu lực, với nhiều quy định đáng chú ý nhằm tăng cường ổn định vĩ mô, hỗ trợ thị trường và siết chặt kỷ cương trong một số lĩnh vực.
(VNF) - Năm 2025 không chỉ đơn thuần là mốc thời gian khép lại một kế hoạch 5 năm, mà đã được ghi dấu là thời điểm bản lề để dân tộc Việt Nam chính thức bước vào "kỷ nguyên vươn mình". Trong bối cảnh thế giới đối mặt với sự phân mảnh và các cú sốc địa chính trị, Việt Nam đã bứt phá với mức tăng trưởng GDP cao nhất khu vực ASEAN, góp phần đưa quy mô nền kinh tế chính thức vượt ngưỡng 500 tỷ USD.
(VNF) - TS Nguyễn Sĩ Dũng khẳng định, sau hơn 51 năm kể từ ngày thống nhất đất nước, kinh tế Việt Nam đã trải qua hàng loạt bước ngoặt mang tính “mở khóa”, từ Đổi mới, hội nhập quốc tế đến tham gia các hiệp định thương mại thế hệ mới. Mỗi lần “mở cửa” không chỉ tạo ra tăng trưởng mà còn thúc đẩy nền kinh tế “nâng chuẩn”, từng bước hoàn thiện thể chế, nâng cao năng lực cạnh tranh và định hình vị thế Việt Nam trên bản đồ kinh tế toàn cầu.
(VNF) - TP. HCM được kỳ vọng sẽ tăng trưởng bằng một cấu trúc mới, từ đô thị trung tâm đến siêu đô thị vùng, là nơi tạo ra GDP lớn nhất cả nước.
(VNF) - Thủ tướng yêu cầu Bộ Công an đẩy nhanh tiến độ điều tra, xử lý các vi phạm, sai phạm trong quá trình triển khai dự án sân bay Long Thành, bảo đảm xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân vi phạm theo quy định pháp luật.
(VNF) - Dự án 'đất vàng' Hồ Tùng Mậu Tower, hiện đã được đổi tên thành Central Square do Công ty TNHH Đầu tư Central Capital phối hợp cùng Công ty cổ phần Sản xuất – dịch vụ - xuất nhập khẩu Từ Liêm thực hiện.
