Nghị quyết 54 của Quốc hội trao một số quyền cho thành phố với 18 nội dung thuộc 5 lĩnh vực quản lý gồm: đất đai; đầu tư; tài chính - ngân sách nhà nước; cơ chế uỷ quyền và thu nhập của cán bộ, công chức, có hiệu lực từ tháng 1/2018 đến hết năm 2022.
Một trong những nội dung TP. HCM đã phát huy tốt các cơ chế, chính sách đặc thù là chi thu nhập tăng thêm cho cán bộ, công chức. Chính sách này được cho phù hợp với năng suất thực tế của người lao động thành phố - gấp 2,7 lần bình quân chung cả nước. Tuy vậy, đến nay TP. HCM mới chỉ tăng từ 0,6 - 1,2 lần so với tiền lương theo ngạch bậc, chức vụ của cán bộ, công chức chứ chưa đạt được mức 1,8 lần như trong Nghị quyết 54.
Cùng với tạo động lực cho cán bộ, cơ chế ủy quyền từ thành phố cho cấp huyện được cho đã giúp rút ngắn thời gian của một số loại thủ tục hành chính. Nghị quyết 54 trao quyền cho HĐND TP. HCM quyết định chuyển mục đích sử dụng đất trồng lúa từ 10ha trở lên, giúp rút gọn quy trình, tiết kiệm thời gian thay vì phải mất khoảng 6 tháng để chờ ý kiến Thủ tướng như trước.
Kết quả, đến nay HĐND TP. HCM đã thông qua 32 dự án có chuyển mục đích sử dụng trên 10ha đất trồng lúa với tổng diện tích 1.843ha. Tuy nhiên, do công tác chuẩn bị, bồi thường, giải phóng mặt bằng chưa được chuẩn bị tốt, 31/32 dự án chưa hoàn thành tiến độ, dự án còn lại đã bị hủy bỏ danh mục thu hồi.
Bên cạnh đó, TP. HCM cũng huy động được gần 14.200 tỷ đồng trong giai đoạn 2018 - 2022 thông qua phát hành trái phiếu chính quyền địa phương và vay lại từ nguồn chính phủ vay nước ngoài để đầu tư cơ sở hạ tầng. Phí hạ tầng cảng biển được triển khai từ đầu tháng 4/2022 đến nay giúp TP. HCM thu được hơn 1.400 tỷ đồng bổ sung vào ngân sách.
Bên cạnh một số kết quả khả quan, hầu hết các cơ chế chính sách đặc thù còn lại về quản lý tài chính trong Nghị quyết 54 nhằm tăng nguồn thu TP. HCM đều chưa tận dụng được.
Cụ thể, Nghị quyết 54 cho TP. HCM hưởng toàn bộ số thu từ cổ phần hoá, thoái vốn tại doanh nghiệp nhà nước thay vì phải phân cấp nguồn thu với trung ương. Tuy nhiên, thực tế sau gần 5 năm, do quá trình triển khai còn nhiều bất cập, TP. HCM cũng chưa thu được khoản nào từ chính sách này. TP. HCM cũng chưa nhận đồng nào từ chính sách cho phép hưởng 50% tiền bán đấu giá tài sản công của cơ quan trung ương trên địa bàn.
Đối với chính sách thu hút, phát triển đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học, người có tài năng đặc biệt, trong 5 năm qua, TP. HCM mới phê duyệt kết quả đối với 5 chuyên gia, nhà khoa học và 5 người có tài năng đặc biệt trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật - thể dục, thể thao. Một số loại phí như: sử dụng tạm thời lòng đường để đỗ ôtô; bảo vệ môi trường từ nước thải công nghiệp được HĐND ban hành nhưng khi triển khai số tiền thu về không lớn.
PGS.TS Trần Hoàng Ngân - Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TP. HCM - nhận định, Nghị quyết 54 cho TP. HCM 5 năm thực hiện, thì đã có 2 năm TP. HCM gồng mình chống dịch.
Ngoài ra, cơ chế, chính sách đặc thù theo Nghị quyết 54 quan trọng nhất là cơ chế tài chính để tạo nguồn thu phát triển TP. HCM, nhưng các nguồn thu lớn đều gặp khó khăn do nhiều vướng mắc từ bộ, ngành.
Cụ thể theo ông Ngân, Nghị quyết 54 nêu rõ: “Trường hợp có quy định khác nhau về cùng một vấn đề giữa nghị quyết này với luật, nghị quyết khác của Quốc hội thì áp dụng quy định của nghị quyết này. Trường hợp văn bản quy phạm pháp luật khác có quy định cơ chế, chính sách ưu đãi hoặc thuận lợi hơn nghị quyết này thì việc áp dụng do HĐND TP. HCM quyết định”.
Thế nhưng, trong một số trường hợp, khi gặp vướng mắc, mâu thuẫn phát sinh giữa các quy định, TP. HCM thường gửi văn bản hỏi các bộ, ngành và câu trả lời thường nhận được là thực hiện theo quy định hiện hành.
Ông Ngân dẫn chứng, UBND TP. HCM từng kiến nghị Thủ tướng và Bộ Tài chính cho phép thành phố được tổ chức bán đấu giá nhà đất của các bộ, ngành, tập đoàn, tổng công ty nhà nước thuộc trung ương trên địa bàn. Tuy nhiên, Bộ Tài chính cho rằng, kiến nghị này chưa phù hợp với Nghị định 151/2017; còn Văn phòng Chính phủ thì đề nghị TP. HCM thực hiện theo quy định về quản lý, sử dụng tài sản công.
“Như vậy các vướng mắc sẽ khó có thể được tháo gỡ, dẫn đến cơ chế đặc thù bị vô hiệu hóa”, ông Trần Hoàng Ngân nói và cho rằng, nếu không thay đổi tư duy thì cơ chế đặc thù sẽ không phát huy hiệu quả đối với TP. HCM cũng như một số địa phương khác.
Theo ông Ngân, TP. HCM cần chỉ ra các nội dung của Nghị quyết 54 đang chồng chéo, vướng mắc với quy định pháp luật hiện hành đối với từng lĩnh vực cụ thể để đề xuất điều chỉnh và xác định thẩm quyền giải quyết của từng cơ quan.
Bí thư Thành ủy TP. HCM Nguyễn Văn Nên cho biết, hiện nhiều địa phương cũng đang tổng kết, đề xuất cơ chế, chính sách đặc thù phù hợp với từng địa phương. Do vậy, TP. HCM sẽ không xin cơ chế, chính sách theo khái niệm “đặc thù” nữa mà sẽ kiến nghị trung ương chọn TP. HCM làm nơi thí điểm những cơ chế, chính sách mới.
“Thí điểm có nghĩa là làm những việc nhu cầu phát triển xã hội cần mà quy định chưa có hoặc có mà chưa đủ. TP. HCM sẵn sàng nhận làm thí điểm để rút kinh nghiệm và có thể sau này nhân rộng cho toàn quốc”, ông Nguyễn Văn Nên nói.
Ông cũng cho biết thêm, Phó thủ tướng Vũ Đức Đam trao đổi sẽ chọn TP. HCM làm nơi thí điểm tự chủ trong giáo dục, quản lý, đào tạo, y tế.
Ngoài ra, TP. HCM cũng sẽ xin cơ chế cho thành phố Thủ Đức nữa vì hiện nay chưa có cơ chế nào vượt trội.
Tags:
(VNF) - Giữa mục tiêu minh bạch hóa thị trường bất động sản, nhiều doanh nghiệp môi giới tại Hải Phòng lại lộ nghịch lý giữa con số công bố và ghi nhận của cơ quan quản lý.
(VNF) - Hà Nội đẩy nhanh việc xây dựng các khu đô thị đa mục tiêu với kỳ vọng góp phần điều tiết thị trường bất động sản, kéo giảm giá nhà để người dân có cơ hội tiếp cận nhà ở thực chất hơn.
(VNF) - TP. HCM vừa loại 259 khu đất với tổng diện tích hơn 3.400ha khỏi danh mục thí điểm phát triển nhà ở thương mại do vướng quy hoạch, pháp lý và hạ tầng.
(VNF) - Công ty Cổ phần Phát triển Bất động sản Phát Đạt (HoSE: PDR) bất ngờ công bố lấy ý kiến cổ đông bằng văn bản để thông qua chủ trương đầu tư có giá trị dự kiến vượt 35% tổng tài sản doanh nghiệp. Điều này đồng nghĩa với việc một thương vụ “bom tấn” sắp được công bố ra thị trường.
(VNF) - UBND TP. Hà Nội vừa ký quyết định giao hơn 58.926m2 đất (đợt 2) cho Công ty cổ phần Him Lam triển khai dự án khu nhà ở xã hội Him Lam Phúc Lợi tại phường Phúc Lợi.
(VNF) - Tập đoàn Đất Xanh (DXG - HoSE) chính thức công bố tên gọi mới là Công ty Cổ phần BLUEMARQ GROUP, cùng chiến lược tái cấu trúc toàn diện mô hình hoạt động.
(VNF) - UBND TP Hà Nội cho biết hiện nay, các xã, phường trên địa bàn thành phố đang triển khai giải phóng mặt bằng khoảng 1.428 dự án, gồm 1.281 dự án vốn ngân sách; 147 dự án vốn ngoài ngân sách.
(VNF) - Từ kinh nghiệm của Bình Dương (cũ) cho đến Thủ Thiêm, PGS.TS Trần Đình Thiên cho rằng: Đức Hòa (Tây Ninh) được quy hoạch trở thành Trung tâm hành chính mới, đang đứng trước cơ hội phát triển “ngàn năm có một” trong cuộc “sắp xếp lại giang sơn”. Tọa lạc tại tâm điểm, Vinhomes Green City sẽ là hạt nhân đô thị đón đầu làn sóng dịch chuyển tại cực tăng trưởng mới phía Tây Bắc TP. HCM.
(VNF) - Theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Horea, nhóm 421/838 dự án được đánh giá "cơ bản hoàn thành tháo gỡ" hoặc "đang thực hiện tháo gỡ", thực tế vẫn còn nhiều vướng mắc khiến doanh nghiệp chưa thể đưa đất vào khai thác hoặc hoàn thiện thủ tục đầu tư.
(VNF) - Hà Nội dự kiến bố trí khoảng 79.000-85.000 căn hộ và lô đất tái định cư để phục vụ người dân bị ảnh hưởng bởi dự án Trục Đại lộ cảnh quan sông Hồng. Thành phố khẳng định sẽ ưu tiên hoàn thiện các khu tái định cư trước khi thu hồi đất, bảo đảm người dân có nơi ở mới tốt hơn hoặc tương đương nơi ở cũ.
(VNF) - Ngày 16/5 ghi dấu một cột mốc hiếm thấy của thị trường bất động sản phía Nam khi "song mã" Vinhomes đồng loạt bùng nổ ở Tây Bắc và Đông Nam TP. HCM. Doanh số kỷ lục hơn 1.279 tỷ đồng tại Vinhomes Green Paradise chỉ trong chưa đầy 24 giờ, cùng lễ ký kết với 100 đối tác tại sự kiện ra mắt Vinhomes Sài Gòn Park, đã minh chứng cho sức hút "vô tiền khoáng hậu" từ hai siêu đô thị này.
(VNF) - Sau khi gây “dậy sóng” với mức giá trúng cao gấp nhiều lần giá khởi điểm, phiên đấu giá quyền sử dụng đất 154 lô tại xóm Ân Hòa 13, xã Kim Sơn (tỉnh Ninh Bình), có tới hơn 66% lô đất bị bỏ cọc, nhà đầu tư tháo chạy.
(VNF) - Chào thuê với mức giá thấp, giảm giá để tăng tỷ lệ lấp đầy nhưng vẫn khó tìm khách thuê là thực trạng của các căn biệt thự, liền kề có giá trị hàng chục tỷ đồng tại vùng ven Hà Nội. Thực tế này phản ánh nghịch lý của thị trường thấp tầng khi giá trị tài sản liên tục tăng nhưng khả năng khai thác dòng tiền cho thuê lại khá hạn chế.
(VNF) - Sự xuất hiện của Ritz-Carlton tại Việt Nam đánh dấu bước tiến mới của thị trường khách sạn hạng sang, trong bối cảnh hàng loạt tập đoàn quốc tế từ IHG đến Hilton đang đẩy mạnh hiện diện nhằm đón đầu tầng lớp du khách có sức chi tiêu ngày càng lớn.
(VNF) - Sở Xây dựng TP. Đà Nẵng vừa công bố thông tin quỹ đất đã được quy hoạch để đầu tư phát triển nhà ở xã hội nhưng đến nay chưa lựa chọn chủ đầu tư, nhằm tạo điều kiện để doanh nghiệp nghiên cứu, đề xuất dự án.
(VNF) - Tròn một năm sau khi khởi xây dựng, diện mạo của các phân khu Vinhomes Golden City Hải Phòng đang dần lộ ra theo tiến độ xây dựng của đơn vị thi công.
(VNF) - Bộ Xây dựng đang phối hợp với Bộ Tài chính đề xuất nhu cầu cấp vốn điều lệ của Quỹ nhà ở Trung ương trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030 là 10.000 tỷ đồng.
(VNF) - Theo quy hoạch, khu đô thị du lịch nghỉ dưỡng quốc tế biển với quy mô khoảng 2.878ha, được định hướng phát triển thành khu đô thị, văn hóa, du lịch, nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí và chăm sóc sức khỏe mang tầm quốc tế.
(VNF) - Ghi nhận hơn 11.000 tỷ đồng giao dịch thành công chỉ trong 9 ngày, Vinhomes Global Gate Hạ Long đã thiết lập một kỷ lục "vô tiền khoáng hậu". Con số được tạo nên từ những cuộc đua nghẹt thở, nơi bảng hàng chớp đỏ liên hồi và các căn đẹp “bốc hơi” chỉ sau thời gian ngắn, khẳng định vị thế tâm điểm thị trường bất động sản miền Bắc của siêu đô thị bên vịnh di sản.
(VNF) - Công ty cổ phần Đầu tư Eco Zen Valley được lựa chọn là nhà đầu tư thực hiện dự án Khu dân cư nông thôn kết hợp du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng và dịch vụ thể thao có tổng mức đầu tư gần 3.000 tỷ đồng.
Tại tờ trình sửa Luật Đất đai, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề xuất cấp sổ đỏ cho đất mua bằng giấy viết tay giai đoạn 2014-2024 để gỡ vướng pháp lý cho người dân.
(VNF) - Công ty cổ phần Đầu tư xây dựng kinh doanh Bất động sản Phương Nam bị Chi Cục Hải quan Khu vực II cưỡng chế dừng làm thủ tục hải quan do nợ tiền thuế hơn 2,35 tỷ đồng.
(VNF) - TP. Đồng Nai ban hành quyết định số bãi bỏ các quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư của dự án Khu dân cư Bình Đa.
(VNF) - Đồng Nai thông qua làm dự án khu đô thị thông minh ven sông tại xã Đại Phước khu Bắc và khu Nam, với tổng vốn đầu tư sơ bộ 2 dự án là 817.924 tỷ đồng.
(VNF) - Chuyên gia nhận định thị trường chung cư trong quý II/2026 sẽ đón thêm nguồn cung lớn, đặc biệt tại các đô thị vệ tinh gắn với các trục hạ tầng giao thông. Tuy nhiên, trong bối cảnh dòng tiền đầu tư thận trọng hơn, mặt bằng giá được dự báo chủ yếu đi ngang trong ngắn hạn.
(VNF) - Giữa mục tiêu minh bạch hóa thị trường bất động sản, nhiều doanh nghiệp môi giới tại Hải Phòng lại lộ nghịch lý giữa con số công bố và ghi nhận của cơ quan quản lý.
(VNF) - Cầu Hải Giang, tuyến giao thông quan trọng nối khu du lịch MerryLand Quy Nhơn với Khu kinh tế Nhơn Hội (phường Quy Nhơn Đông, Gia Lai), chính thức được hợp long ngày 17/12/2025. Dự kiến cây cầu vượt biển thứ 2 ở Quy Nhơn sẽ được đưa vào sử dụng vào ngày 2/9 tới đây.
