Đưa AI vào trường tiểu học: Táo bạo nhưng đúng cách để đi nhanh mà chắc
Gia Phúc -
27/09/2025 08:00 (GMT+7)
(VNF) - Theo ông Hồ Đức Thắng - Viện trưởng Viện Công nghệ số và Chuyển đổi số Quốc gia, việc đưa AI vào giảng dạy ngay từ bậc tiểu học là bước đi táo bạo, song để “đi nhanh mà chắc”, cần một lộ trình thận trọng, khả thi và đặt an toàn cũng như chất lượng giáo dục lên hàng đầu.
Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) trở thành động lực quan trọng của kỷ nguyên số, Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo nghiên cứu việc đưa AI vào giảng dạy ngay từ bậc tiểu học.
Theo ông Hồ Đức Thắng, đưa AI vào giảng dạy ở bậc tiểu học là chủ trương đúng thời điểm, nhưng quan trọng nhất là phải triển khai “đúng cách”. Từ kinh nghiệm quốc tế, Việt Nam có thể xây dựng một kế hoạch hành động gồm 5 bước cụ thể.
Ông Hồ Đức Thắng, Viện trưởng Viện Công nghệ số và Chuyển đổi số Quốc gia
Thứ nhất, đặt mục tiêu vừa sức và đúng trọng tâm. AI trong bậc tiểu học không nhằm đào tạo ra những “kỹ sư AI nhí”, mà để trang bị cho học sinh ba năng lực cốt lõi của công dân toàn cầu: hiểu AI là gì, biết cách sử dụng an toàn – có trách nhiệm, và hình thành tư duy sáng tạo khi tương tác với công nghệ. Để đạt được mục tiêu này, theo ông Thắng, chỉ cần lồng ghép từ 5 đến 10 giờ học mỗi năm, tích hợp vào các môn học hiện hữu hoặc hoạt động trải nghiệm, tương tự như Singapore bắt đầu triển khai từ năm 2025.
Thứ hai, xây dựng hai “hàng rào an toàn” bắt buộc để bảo vệ trẻ em. Đây là điều kiện tiên quyết, bởi giáo dục là lĩnh vực đặc biệt nhạy cảm. Ông Thắng nhấn mạnh:
Hàng rào về giám sát & độ tuổi: học sinh không được tự do sử dụng các công cụ AI tạo sinh. Việc học phải thông qua tài khoản do nhà trường quản lý và dưới sự hướng dẫn trực tiếp của giáo viên.
Hàng rào về công cụ an toàn: chỉ cho phép sử dụng các phần mềm AI nằm trong “danh mục trắng” do cơ quan có thẩm quyền thẩm định, bảo đảm đã được kiểm duyệt về nội dung, bảo mật dữ liệu và phù hợp với lứa tuổi.
Thứ ba, tập trung vào người thầy. “Công nghệ không thể thay thế giáo viên. Thành bại của chương trình phụ thuộc vào người thầy”. Do đó, nhiệm vụ cấp bách là bồi dưỡng đội ngũ nhà giáo. Việt Nam cần triển khai chương trình đào tạo chuẩn hóa, đồng thời xây dựng khoảng 1.000 “giáo viên hạt nhân” về AI để dẫn dắt và lan tỏa kinh nghiệm trên toàn quốc, theo cách mà Estonia đang áp dụng.
Thứ tư, học hỏi quốc tế một cách thông minh. Việt Nam không sao chép máy móc mà chọn lọc bài học từ nhiều quốc gia: Singapore với mô-đun ngắn, thực tiễn; Estonia chú trọng đào tạo giáo viên; Hàn Quốc nhấn mạnh lộ trình từ học liệu bổ trợ để tránh bất bình đẳng; và Mỹ với chương trình E-Rate – ngân sách khoảng 4,9 tỷ USD mỗi năm để bảo đảm mọi trường học, từ nông thôn tới thành thị, đều có hạ tầng internet ổn định.
Thứ năm, triển khai lộ trình thí điểm 18-24 tháng. Thay vì mở rộng ồ ạt, Việt Nam nên chuẩn bị kỹ lưỡng học liệu, đào tạo giáo viên, sau đó thí điểm tại một số địa phương. Kết quả thực tế sẽ là cơ sở để nhân rộng ra toàn quốc.
“Đưa AI vào tiểu học là xu thế tất yếu, nhưng chúng ta cần tiến hành từng bước vững chắc, lấy giáo viên làm trung tâm và công cụ phải an toàn”, ông nhấn mạnh.
Luật AI: Khuyến khích sáng tạo gắn trách nhiệm
Song song với việc đưa AI vào giáo dục, một yêu cầu cấp thiết khác là xây dựng Luật AI. Vấn đề đặt ra là làm sao để luật vừa đủ chặt chẽ nhằm bảo đảm an ninh mạng và ngăn ngừa lạm dụng, vừa tạo điều kiện cho đổi mới sáng tạo.
Ông Hồ Đức Thắng cho rằng AI giống như một công cụ quyền năng: có thể tạo ra điều kỳ diệu, nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro lớn. Do đó, luật cần một cách tiếp cận quản lý toàn diện, bao gồm cả khía cạnh an ninh, đạo đức, thiên vị, và đặc biệt là nguy cơ tội phạm mạng. Ông đề xuất một chiến lược “ba lớp phòng thủ” để xây dựng hành lang pháp lý hiệu quả.
Ảnh minh họa.
Lớp phòng thủ thứ nhất: Bộ lọc rủi ro thông minh. Luật nên phân loại AI theo mức độ rủi ro thay vì “cấm hay cho” một cách cứng nhắc. Các ứng dụng rủi ro thấp sẽ được khuyến khích phát triển sáng tạo, không bị rào cản không cần thiết. Ngược lại, các hệ thống rủi ro cao – ảnh hưởng tới sức khỏe, tài chính hoặc quyền lợi con người – sẽ chịu sự quản lý chặt chẽ.
Lớp phòng thủ thứ hai: An toàn từ khâu thiết kế. Với các hệ thống AI rủi ro cao, an toàn không thể là “tính năng cộng thêm” mà phải trở thành yếu tố cốt lõi ngay từ khi thiết kế. Chúng phải trải qua quy trình đánh giá nghiêm ngặt về dữ liệu, thuật toán và biện pháp bảo vệ trước khi được phép triển khai. “Giống như xây một tòa nhà, nền móng phải vững chắc trước khi nâng tầng”, ông Thắng hình dung.
Lớp phòng thủ thứ ba: Giám sát liên tục và chế tài nghiêm khắc. Trong vận hành, các hệ thống AI quan trọng không thể là “hộp đen”. Cơ quan quản lý phải có quyền giám sát và yêu cầu giải trình khi cần. Đi kèm với đó là hệ thống chế tài đủ sức răn đe, bao gồm cả mức phạt nặng, nhằm ngăn chặn hành vi lạm dụng AI cho mục đích xấu.
Theo ông Thắng, luật AI phải là “bộ dụng cụ” cho nhà phát triển, đồng thời là “bản hướng dẫn sử dụng” rõ ràng và an toàn. “Chúng ta khuyến khích sáng tạo, nhưng sự sáng tạo đó phải gắn liền với trách nhiệm”, ông nhấn mạnh.
Đưa AI vào giảng dạy từ bậc tiểu học và xây dựng khung pháp lý cho AI là hai trụ cột quan trọng để Việt Nam bắt nhịp với xu hướng toàn cầu. Tuy nhiên, ông Hồ Đức Thắng phân tích, thành công không chỉ đến từ tốc độ triển khai, mà từ cách đi “chắc chắn”: bắt đầu bằng mục tiêu vừa sức, bảo vệ an toàn cho trẻ em, lấy giáo viên làm trung tâm, học hỏi kinh nghiệm quốc tế một cách chọn lọc, và tiến hành thí điểm trước khi nhân rộng.
Ở góc độ pháp lý, một đạo luật AI hiệu quả phải cân bằng giữa hai yếu tố: tạo không gian cho đổi mới sáng tạo và thiết lập hàng rào đủ mạnh để ngăn ngừa rủi ro. Chỉ khi đó, AI mới thực sự trở thành công cụ thúc đẩy phát triển bền vững, thay vì là nguồn gốc của những lo ngại về an ninh và đạo đức.
(VNF) - Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt lịch sử bước vào kỷ nguyên mới với khát vọng vươn mình mạnh mẽ của dân tộc. Tuy nhiên, để hiện thực hóa tầm nhìn trở thành nước có thu nhập cao vào năm 2045, nền kinh tế không thể tiếp tục đi với nhịp độ bình lặng như hiện tại. Giáo sư Trần Văn Thọ (Giáo sư danh dự Đại học Waseda, Nhật Bản) đã có cuộc trao đổi thẳng thắn và đầy tâm huyết về vấn đề này.
(VNF) - Ứng dụng LPBank Plus của Ngân hàng TMCP Lộc Phát Việt Nam (LPBank) vừa được vinh danh “Sản phẩm xuất sắc ngành Công nghệ số” tại Giải thưởng Sao Khuê 2026, đồng thời chính thức góp mặt trên Bản đồ Giải pháp Công nghệ số Việt Nam 2026, khẳng định năng lực công nghệ và chiến lược chuyển đổi số mạnh mẽ của LPBank trong kỷ nguyên mới.
(VNF) - 13h30 ngày 28/05/2026, Công ty cổ phần Chứng khoán Nhất Việt (VFS) đã tổ chức hội thảo với chủ đề “Chu kỳ tăng trưởng mới – Cơ hội từ phân hóa và chất lượng tăng trưởng”. Hội thảo quy tụ nhiều chuyên gia kinh tế, tài chính và thị trường nhằm cung cấp góc nhìn toàn diện về bối cảnh kinh tế toàn cầu, triển vọng kinh tế Việt Nam cũng như cơ hội đầu tư trên thị trường chứng khoán trong giai đoạn 2026-2027.
(VNF) - Từ ngân hàng, công ty tài chính tiêu dùng đến bảo hiểm, chứng khoán, các tập đoàn tài chính hàng đầu Hàn Quốc đang tăng tốc mở rộng hiện diện tại Việt Nam thông qua M&A, đầu tư vốn và xây dựng hệ sinh thái tài chính khép kín. Đằng sau là tham vọng chiếm lĩnh một trong những thị trường tăng trưởng nhanh nhất Đông Nam Á - nơi tầng lớp trung lưu bùng nổ và nhu cầu tài chính còn dư địa rất lớn.
(VNF) - Trong bối cảnh cạnh tranh du lịch toàn cầu ngày càng khốc liệt, báo chí, trí tuệ nhân tạo (AI) và mạng xã hội đang trở thành “bộ ba” mới định hình năng lực cạnh tranh của ngành du lịch Việt Nam. Đây cũng là nội dung xuyên suốt được các cơ quan quản lý, chuyên gia, nhà báo và doanh nghiệp nhấn mạnh tại Diễn đàn “Vai trò của báo chí trong thúc đẩy ngành kinh tế du lịch Việt Nam năm 2026”, tổ chức ngày 22/5 tại Quảng Trị.
(VNF) - Công cuộc xây dựng IFC tại Việt Nam đang tạo ra những chuyển động âm thầm nhưng sâu rộng trong toàn bộ hệ sinh thái tài chính. Khi luật chơi thay đổi, ngân hàng buộc phải tái cấu trúc, công ty chứng khoán phải chuyển vai, còn startup phải học cách trưởng thành trong môi trường cạnh tranh toàn cầu và kỷ luật cao hơn.
(VNF) - Từ một kênh vốn thay thế cho ngân hàng, tín dụng tư nhân đang phình to thành thị trường trị giá 3.000 tỷ USD với mức độ đòn bẩy và rủi ro ngày càng lớn. Những vụ vỡ nợ, gian lận tín dụng và cảnh báo về hiệu ứng domino đang làm dấy lên lo ngại rằng “bóng ma” khủng hoảng tài chính 2008 có thể quay trở lại dưới một hình hài mới.
(VNF) - Ngày 12/6 tới, tại Vinpearl Landmark 81 (TP. HCM), hơn 500 lãnh đạo quỹ đầu tư, tổ chức tài chính, doanh nghiệp công nghệ hàng đầu châu Á sẽ tham dự Venture Forum 2026 - diễn đàn đối thoại cấp cao về M&A và vốn tư nhân do VinVentures (thuộc Vingroup) khởi xướng. Sự kiện được kỳ vọng trở thành một trong những điểm hẹn đáng chú ý nhất năm của giới đầu tư công nghệ và tài chính khu vực.
(VNF) - Khép lại vòng đề cử mùa giải 2026, Giải thưởng Khoa học Công nghệ toàn cầu VinFuture ghi nhận 1.819 hồ sơ từ khắp thế giới cùng mạng lưới hơn 17.000 đối tác đề cử đến từ 117 quốc gia và vùng lãnh thổ.
(VNF) - Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, startup và fintech không ngại bị quản lý, điều họ lo ngại nhất là sự bất định chính sách; vì vậy, muốn hình thành một hệ sinh thái tài chính mới có sức cạnh tranh quốc tế, cơ quan quản lý cần chuyển từ tư duy “ngăn chặn rủi ro” sang “dẫn dắt đổi mới”.
(VNF) - Sau hơn hai thập kỷ đồng hành cùng cải cách môi trường đầu tư kinh doanh, PCI 2025 đánh dấu bước chuyển mới khi lần đầu mở rộng từ đo lường chất lượng điều hành địa phương sang đánh giá toàn diện hệ sinh thái phát triển kinh tế tư nhân.
(VNF) - TS. Phan Đức Hiếu cho rằng sau một năm triển khai Nghị quyết 68-NQ/TW, điều đáng chú ý nhất là nhiều cải cách thể chế đã bắt đầu chuyển động trong thực tế, góp phần tạo môi trường đầu tư kinh doanh minh bạch, ổn định và an toàn hơn cho khu vực kinh tế tư nhân phát triển.
(VNF) - Tại Lễ phát động Tháng Nhân đạo cấp quốc gia năm 2026 do Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam tổ chức, Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HoSE: SSB) đã ủng hộ số tiền 10 tỷ đồng, góp phần chung tay hỗ trợ các hoàn cảnh khó khăn và lan tỏa tinh thần nhân ái trong cộng đồng.
(VNF) - Mục tiêu tăng trưởng hai con số sẽ khó đạt được nếu nền kinh tế tiếp tục phụ thuộc chủ yếu vào đầu tư công và tín dụng ngân hàng. Muốn tạo đột phá tăng trưởng, Việt Nam cần thay đổi tư duy điều hành theo hướng dùng đầu tư công để thu hút, kích hoạt và dẫn dòng vốn tư nhân tham gia mạnh mẽ hơn vào nền kinh tế.
(VNF) - TS. Bùi Thanh Minh, Phó giám đốc Ban IV, khẳng định để đạt mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững, Việt Nam cần khơi thông nguồn lực, tạo điều kiện để doanh nghiệp tư nhân lớn lên và dẫn dắt các chuỗi giá trị trong nước và quốc tế.
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho rằng xanh hóa ngành vật liệu xây dựng không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy tăng trưởng xanh và phát triển kinh tế carbon thấp.
(VNF) - Nghị quyết 79-NQ/TW được xem là bước ngoặt trong tư duy phát triển khi lần đầu tiên đặt lại cách nhìn về vai trò kinh tế nhà nước, chuyển trọng tâm từ quy mô nguồn lực sang năng lực dẫn dắt và tạo lập giá trị. Theo TS. Nguyễn Quốc Việt, cách tiếp cận này không chỉ thay đổi kỳ vọng đối với doanh nghiệp nhà nước, mà còn mở ra dư địa mới để nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực và thúc đẩy sự phát triển của toàn bộ nền kinh tế.
(VNF) - Rất nhiều người Việt Nam đã thành danh tại Big Tech Mỹ. Nhưng nếu chỉ dừng lại ở việc “làm cho công ty lớn” hay “kiếm được nhiều tiền”, đó mới chỉ là một nửa câu chuyện. Nửa còn lại, quan trọng hơn, là cách những thành công cá nhân đó được chuyển hóa thành giá trị cho đất nước.
(VNF) - Dù Nghị quyết 68 đã tạo ra nhiều kỳ vọng về một môi trường kinh doanh thông thoáng hơn, song theo LS Nguyễn Thanh Hà, Chủ tịch Công ty Luật SBLAW, thực tế triển khai vẫn tồn tại không ít rào cản khiến doanh nghiệp chưa thể hưởng trọn lợi ích từ cải cách thể chế. Khoảng cách giữa chính sách và thực thi, cùng những vướng mắc pháp lý phát sinh, đang tiếp tục là lực cản đối với khu vực kinh tế tư nhân.
(VNF) - TS Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, cho rằng trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, việc duy trì ổn định kinh tế vĩ mô và các cân đối lớn đã trở thành “bệ đỡ” quan trọng giúp Việt Nam giữ nhịp tăng trưởng ngay từ đầu năm 2026, đồng thời tạo nền tảng để củng cố các động lực như xuất khẩu, tiêu dùng và đầu tư trong thời gian tới.
(VNF) - Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới, việc lựa chọn động lực dẫn dắt trở nên đặc biệt quan trọng. PGS.TS Nguyễn Thường Lạng cho rằng, tài chính, đặc biệt là tài chính công nghệ, cần được xác định là mũi nhọn chiến lược nếu muốn tạo bứt phá về năng suất, mở rộng không gian tăng trưởng và nâng cao vị thế của nền kinh tế trong dài hạn.
(VNF) - Theo TS. Lê Duy Bình, tranh luận về ngưỡng doanh thu miễn thuế cho hộ kinh doanh thực chất mới chỉ xử lý “phần ngọn”. Điều quan trọng hơn là phải xác lập rõ địa vị pháp lý và cách tiếp cận thuế phù hợp với bản chất kinh doanh cá thể, từ đó tạo nền tảng cải cách bền vững.
(VNF) - Theo ông Nguyễn Bá Hùng, chuyên gia kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam, dù chịu tác động từ xung đột địa chính trị, chi phí đầu vào tăng và rủi ro thương mại toàn cầu, kinh tế Việt Nam năm 2026 vẫn được dự báo tăng trưởng khoảng 7,2%. Tuy nhiên, để giữ vững đà này, Việt Nam cần linh hoạt điều hành vàvà kiên định với cải cách dài hạn.
(VNF) - TS Võ Trí Thành cho rằng trong nền kinh tế số, dữ liệu đang trở thành nguồn lực có giá trị như một “mỏ vàng”, đóng vai trò quan trọng trong tăng trưởng và đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, việc quản trị, phân bổ và kiểm soát dữ liệu lại đặt ra những thách thức phức tạp, từ quyền sở hữu, quyền riêng tư đến cân bằng giữa tự do hóa và an ninh, khiến đây trở thành một trong những bài toán khó nhất hiện nay.
(VNF) - Quý I/2026 ghi nhận làn sóng doanh nghiệp gia nhập và quay lại thị trường tăng mạnh, phản ánh tín hiệu phục hồi của khu vực kinh tế tư nhân. Tuy nhiên, cùng với đó là áp lực rút lui và giải thể gia tăng, cho thấy quá trình sàng lọc ngày càng khắt khe và những điểm nghẽn nội tại dường như vẫn chưa được tháo gỡ.
(VNF) - Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt lịch sử bước vào kỷ nguyên mới với khát vọng vươn mình mạnh mẽ của dân tộc. Tuy nhiên, để hiện thực hóa tầm nhìn trở thành nước có thu nhập cao vào năm 2045, nền kinh tế không thể tiếp tục đi với nhịp độ bình lặng như hiện tại. Giáo sư Trần Văn Thọ (Giáo sư danh dự Đại học Waseda, Nhật Bản) đã có cuộc trao đổi thẳng thắn và đầy tâm huyết về vấn đề này.
(VNF) - Nhiều dự án nhà ở thương mại đủ điều kiện mở bán nhà ở hình thành trong tương lai, bổ sung gần 10.500 căn hộ và nhà liền kề cho thị trường bất động sản Đà Nẵng.