Lãi suất tăng: Có hay không rủi ro ‘quay xe’ chính sách tiền tệ?
Vĩnh Chi -
07/02/2026 14:34 (GMT+7)
(VNF) - Đà tăng lãi suất thời gian qua làm dấy lên những lo lắng về rủi ro đảo chiều chính sách tiền tệ, cũng như quan ngại về tác động tới các hoạt động đầu tư, kinh doanh, nhất là trong lĩnh vực bất động sản. Để mở rộng góc nhìn về vấn đề nóng bỏng và gây nhiều tranh luận này, Tạp chí Đầu tư Tài chính – VietnamFinance đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Quang Huy – CEO Khoa Tài chính ngân hàng - Đại học Nguyễn Trãi:
- Theo ông, đâu là những nguyên do cơ bản khiến lãi suất gia tăng như hiện nay?
Nếu quan sát trong bối cảnh tổng thể, đây có thể được xem là một bước điều chỉnh mang tính thích ứng, phản ánh quá trình tái cân bằng của hệ thống tài chính trước những thay đổi về cấu trúc vốn, khẩu vị rủi ro và yêu cầu an toàn.
Hệ thống ngân hàng Việt Nam về cơ bản vẫn vận hành trên nền tảng nguồn vốn ngắn hạn là chủ yếu, trong khi nhu cầu của nền kinh tế – nhất là đầu tư phát triển – lại mang tính dài hạn. Khi các chuẩn mực quản trị rủi ro ngày càng được nâng cao, việc tái định giá chi phí vốn thông qua lãi suất là điều khó tránh khỏi, nhằm đảm bảo an toàn hệ thống và tính bền vững lâu dài.
Bên cạnh đó, sau một giai đoạn tăng trưởng nhanh của một số lĩnh vực, đặc biệt là bất động sản, thị trường đang bước vào chu kỳ sàng lọc và củng cố chất lượng. Lãi suất cao hơn trong giai đoạn này, ở một mức độ nhất định, có thể được hiểu là sự phản ánh thận trọng của thị trường đối với rủi ro, thay vì là tín hiệu thắt chặt mang tính chủ quan.
Ông Nguyễn Quang Huy – CEO Khoa Tài chính ngân hàng - Đại học Nguyễn Trãi
- Theo quan điểm của ông, đà tăng lãi suất hiện nay là diễn biến tạm thời, do các yếu tố mùa vụ, hay sẽ là xu hướng kéo dài?
Tôi cho rằng đà tăng lãi suất hiện nay không nên được nhìn nhận như một xu hướng kéo dài. Trong chu kỳ vận động của nền kinh tế, những giai đoạn điều chỉnh như vậy thường xuất hiện khi nền kinh tế chuyển pha – từ phục hồi sang tăng tốc, từ mở rộng sang củng cố.
Một phần của diễn biến hiện nay mang tính thời điểm và kỹ thuật, gắn với nhu cầu vốn theo mùa vụ, quá trình tái cơ cấu danh mục tín dụng, cũng như yêu cầu đảm bảo thanh khoản an toàn của các tổ chức tín dụng. Quan trọng hơn, nền tảng vĩ mô trong nước vẫn đang được giữ ổn định, với lạm phát trong tầm kiểm soát và các cân đối lớn của nền kinh tế cơ bản vững vàng.
Những yếu tố này cho thấy, nếu không có biến động bất thường từ bên ngoài, khả năng lãi suất tăng mạnh và kéo dài là không lớn.
- Lãi suất có tính chu kỳ với thời han rõ ràng. Kinh nghiệm cho thấy, lãi suất không thể tăng liên tục trong thời gian dài. Vậy, ông cho rằng, đợt tăng này có thể kéo dài bao lâu và vì sao?
Kinh nghiệm trong nước và quốc tế đều cho thấy, lãi suất có tính chu kỳ rõ ràng và luôn tồn tại giới hạn tự nhiên. Việc duy trì mặt bằng lãi suất cao trong thời gian dài sẽ tạo áp lực lên đầu tư, tiêu dùng và mục tiêu tăng trưởng, do đó thường không phù hợp với định hướng phát triển bền vững.
Trong bối cảnh hiện nay, nhiều khả năng đợt điều chỉnh này sẽ diễn ra trong một khoảng thời gian hợp lý, đủ để thị trường tự cân bằng lại, trước khi mặt bằng lãi suất ổn định hơn. Điều này phù hợp với yêu cầu vừa đảm bảo kỷ luật tài chính, vừa tạo dư địa cho nền kinh tế phục hồi và phát triển.
- Theo ông, có khả năng Chính phủ can thiệp nếu lãi suất tiếp tục tăng cao và kéo dài không, nhất là đặt trong bối cảnh Đảng, Quốc hội, Chính phủ quyết tâm tăng trưởng GDP 2 chữ số trong năm 2026?
Trong bối cảnh Đảng, Quốc hội và Chính phủ đặt mục tiêu cao cho tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn tới, vai trò của Ngân hàng Nhà nước tiếp tục được xác định là giữ nhịp ổn định cho toàn bộ hệ thống, thay vì chạy theo các biến động ngắn hạn.
Cách tiếp cận xuyên suốt là tôn trọng tín hiệu thị trường, nhưng chủ động điều tiết khi cần thiết, thông qua các công cụ gián tiếp như điều hành thanh khoản, định hướng tín dụng, phối hợp hài hòa với chính sách tài khóa. Điều này vừa giúp duy trì mặt bằng lãi suất hợp lý, vừa đảm bảo an toàn hệ thống và củng cố niềm tin thị trường.
Quan điểm điều hành nhất quán này cũng cho thấy, nếu mặt bằng lãi suất có dấu hiệu tạo áp lực quá lớn lên hoạt động sản xuất – kinh doanh, các công cụ chính sách vẫn còn dư địa để được sử dụng một cách phù hợp và thận trọng.
- Bên cạnh yếu tố từ ý chí của Chính phủ, ông nhận thấy còn yếu tố nào có thể tác động đến việc kìm hãm đà tăng lãi suất?
Bên cạnh các yếu tố nội tại, bối cảnh tiền tệ quốc tế đang mở ra những tín hiệu tích cực hơn cho giai đoạn trung hạn. Theo nhiều đánh giá, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) có xu hướng chuyển sang chu kỳ giảm lãi suất trong năm 2026 nhằm hỗ trợ tăng trưởng kinh tế toàn cầu.
Diễn biến này, nếu xảy ra theo lộ trình phù hợp, sẽ giúp giảm đáng kể áp lực lên tỷ giá, qua đó tạo thêm không gian cho Việt Nam duy trì mặt bằng lãi suất hợp lý, phù hợp với điều kiện trong nước. Đây là yếu tố khách quan quan trọng, góp phần củng cố dư địa điều hành chính sách tiền tệ theo hướng ổn định và hỗ trợ tăng trưởng. Bên cạnh đó, khi niềm tin thị trường được cải thiện và khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế được nâng lên, chi phí vốn có điều kiện để hạ nhiệt một cách tự nhiên, không cần những can thiệp mạnh tay.
- Với thị trường bất động sản, đà tăng lãi suất gây ra lo ngại về sức mua. Có ý kiến cho rằng, trong bối cảnh như vậy, việc tận dụng các gói hỗ trợ lãi suất của chủ đầu tư (0% lãi suất trong 2 – 3 năm) sẽ giúp được người mua vượt qua khó khăn hiện tại. Ông có chung quan điểm này không?
Trong bối cảnh lãi suất tăng, các gói hỗ trợ 0% lãi suất trong 2–3 năm của chủ đầu tư có thể xem là giải pháp hỗ trợ ngắn hạn mang tính chia sẻ, giúp giảm áp lực dòng tiền ban đầu cho người mua, đặc biệt là nhóm có nhu cầu ở thực.
Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn tài chính, người mua vẫn cần tiếp cận các gói ưu đãi này với tầm nhìn dài hạn, cân nhắc kỹ khả năng chi trả sau thời gian hỗ trợ, cũng như giá trị thực và tính pháp lý của sản phẩm. Về phía thị trường, các chính sách hỗ trợ chỉ phát huy hiệu quả bền vững khi gắn với nguồn cung phù hợp nhu cầu thực và kỷ luật tài chính được duy trì.
(VNF) - Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, startup và fintech không ngại bị quản lý, điều họ lo ngại nhất là sự bất định chính sách; vì vậy, muốn hình thành một hệ sinh thái tài chính mới có sức cạnh tranh quốc tế, cơ quan quản lý cần chuyển từ tư duy “ngăn chặn rủi ro” sang “dẫn dắt đổi mới”.
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho rằng xanh hóa ngành vật liệu xây dựng không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy tăng trưởng xanh và phát triển kinh tế carbon thấp.
(VNF) - Nghị quyết 79-NQ/TW được xem là bước ngoặt trong tư duy phát triển khi lần đầu tiên đặt lại cách nhìn về vai trò kinh tế nhà nước, chuyển trọng tâm từ quy mô nguồn lực sang năng lực dẫn dắt và tạo lập giá trị. Theo TS. Nguyễn Quốc Việt, cách tiếp cận này không chỉ thay đổi kỳ vọng đối với doanh nghiệp nhà nước, mà còn mở ra dư địa mới để nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực và thúc đẩy sự phát triển của toàn bộ nền kinh tế.
(VNF) - Rất nhiều người Việt Nam đã thành danh tại Big Tech Mỹ. Nhưng nếu chỉ dừng lại ở việc “làm cho công ty lớn” hay “kiếm được nhiều tiền”, đó mới chỉ là một nửa câu chuyện. Nửa còn lại, quan trọng hơn, là cách những thành công cá nhân đó được chuyển hóa thành giá trị cho đất nước.
(VNF) - Dù Nghị quyết 68 đã tạo ra nhiều kỳ vọng về một môi trường kinh doanh thông thoáng hơn, song theo LS Nguyễn Thanh Hà, Chủ tịch Công ty Luật SBLAW, thực tế triển khai vẫn tồn tại không ít rào cản khiến doanh nghiệp chưa thể hưởng trọn lợi ích từ cải cách thể chế. Khoảng cách giữa chính sách và thực thi, cùng những vướng mắc pháp lý phát sinh, đang tiếp tục là lực cản đối với khu vực kinh tế tư nhân.
(VNF) - TS Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, cho rằng trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, việc duy trì ổn định kinh tế vĩ mô và các cân đối lớn đã trở thành “bệ đỡ” quan trọng giúp Việt Nam giữ nhịp tăng trưởng ngay từ đầu năm 2026, đồng thời tạo nền tảng để củng cố các động lực như xuất khẩu, tiêu dùng và đầu tư trong thời gian tới.
(VNF) - Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới, việc lựa chọn động lực dẫn dắt trở nên đặc biệt quan trọng. PGS.TS Nguyễn Thường Lạng cho rằng, tài chính, đặc biệt là tài chính công nghệ, cần được xác định là mũi nhọn chiến lược nếu muốn tạo bứt phá về năng suất, mở rộng không gian tăng trưởng và nâng cao vị thế của nền kinh tế trong dài hạn.
(VNF) - Theo TS. Lê Duy Bình, tranh luận về ngưỡng doanh thu miễn thuế cho hộ kinh doanh thực chất mới chỉ xử lý “phần ngọn”. Điều quan trọng hơn là phải xác lập rõ địa vị pháp lý và cách tiếp cận thuế phù hợp với bản chất kinh doanh cá thể, từ đó tạo nền tảng cải cách bền vững.
(VNF) - Theo ông Nguyễn Bá Hùng, chuyên gia kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam, dù chịu tác động từ xung đột địa chính trị, chi phí đầu vào tăng và rủi ro thương mại toàn cầu, kinh tế Việt Nam năm 2026 vẫn được dự báo tăng trưởng khoảng 7,2%. Tuy nhiên, để giữ vững đà này, Việt Nam cần linh hoạt điều hành vàvà kiên định với cải cách dài hạn.
(VNF) - TS Võ Trí Thành cho rằng trong nền kinh tế số, dữ liệu đang trở thành nguồn lực có giá trị như một “mỏ vàng”, đóng vai trò quan trọng trong tăng trưởng và đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, việc quản trị, phân bổ và kiểm soát dữ liệu lại đặt ra những thách thức phức tạp, từ quyền sở hữu, quyền riêng tư đến cân bằng giữa tự do hóa và an ninh, khiến đây trở thành một trong những bài toán khó nhất hiện nay.
(VNF) - Quý I/2026 ghi nhận làn sóng doanh nghiệp gia nhập và quay lại thị trường tăng mạnh, phản ánh tín hiệu phục hồi của khu vực kinh tế tư nhân. Tuy nhiên, cùng với đó là áp lực rút lui và giải thể gia tăng, cho thấy quá trình sàng lọc ngày càng khắt khe và những điểm nghẽn nội tại dường như vẫn chưa được tháo gỡ.
(VNF) - Chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc nền tảng vận hành của hoạt động đầu tư, kinh doanh, kéo theo sự gia tăng nhanh chóng của rủi ro pháp lý và tranh chấp. Trong bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra không chỉ là hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp, mà còn phải thiết kế lại tư duy quản trị rủi ro theo hướng chủ động, xuyên suốt toàn bộ vòng đời của dự án đầu tư.
(VNF) - Theo PGS. TS Trần Đình Thiên, hiện vẫn còn định kiến rằng người giàu thường gắn với sự bất minh, từ đó thiếu sự tôn trọng đúng mức đối với vai trò của lực lượng doanh nhân.
Trong cuộc đua nhân sự, nhiều doanh nghiệp TP.HCM đẩy nhanh cấp bậc qua danh xưng để hút ứng viên, nhưng không đi kèm lương, quyền lợi tương xứng, khiến người lao động vỡ kỳ vọng.
(VNF) - Theo PGS.TS Phạm Thị Hoàng Anh, Phó giám đốc phụ trách Ban giám đốc Học viện Ngân hàng: “Trung tâm tài chính quốc tế không chỉ là nơi dòng tiền hội tụ, mà còn là nơi tập trung trí tuệ, công nghệ và các chuẩn mực vận hành tiên tiến”.
(VNF) - Trao đổi với VietnamFinance, LS Nguyễn Thanh Hà - Chủ tịch Công ty Luật SBLAW.cho rằng, điểm nghẽn lớn nhất của khu vực doanh nghiệp nhà nước hiện nay không chỉ nằm ở cơ chế mà còn ở tư duy “giữ phần, sợ sai” kéo dài nhiều năm. Để hiện thực hóa mục tiêu của Nghị quyết 79, cần một cuộc cải cách mạnh mẽ từ thể chế đến quản trị, trong đó trao quyền thực chất và tạo “không gian an toàn” để doanh nghiệp dám đổi mới, dám chịu trách nhiệm và bứt phá.
(VNF) - Cuộc chiến mà Mỹ và Israel phát động nhắm vào Iran đã và đang để lại những hệ quả rất lớn đối với nền kinh tế toàn cầu. VietnamFinance xin trân trọng giới thiệu bài phân tích của tác giả Shanaka Anslem Perera về nguyên nhân và hệ quả của cuộc chiến này. Bài viết được dịch giả Phạm Quang Vinh gửi riêng cho tòa soạn.
(VNF) - “Nếu thực sự tin và trao quyền đúng nghĩa, để doanh nghiệp tư nhân tham gia với tư cách chủ nhân các chương trình hành động quốc gia, Việt Nam có thể tạo ra năng lực bứt phá chưa từng có”, PGS.TS Trần Đình Thiên nhấn mạnh khi bàn về động lực tăng trưởng mới.
(VNF) - PGS.TS Nguyễn Thường Lạng cảnh báo, việc thiếu phối hợp nhịp nhàng giữa chính sách tài khóa và tiền tệ có thể làm suy giảm hiệu quả điều hành, thậm chí khiến đà tăng trưởng “trật nhịp”.
(VNF) - Theo TS. Phan Đức Hiếu, cải cách doanh nghiệp nhà nước không thể chỉ dừng ở tái cơ cấu
hay thay đổi quản trị nội bộ, mà cốt lõi nằm ở việc hoàn thiện thể chế, bảo đảm minh bạch,
tách bạch vai trò và tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng với các khu vực kinh tế khác.
(VNF) - Trao đổi với Đầu tư Tài chính, TS. Nguyễn Minh Thảo, Ban Phát triển doanh nghiệp và Môi trường kinh doanh, Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế - tài chính, cho rằng việc lựa chọn đúng các doanh nghiệp nhà nước quy mô lớn, có năng lực cạnh tranh làm “đầu tàu” sẽ tạo hiệu ứng lan tỏa và nâng cao hiệu quả của chính khu vực kinh tế nhà nước cũng như của toàn nền kinh tế.
(VNF) - Thành công của Hà Nội không chỉ đo bằng quy mô kinh tế riêng lẻ, mà còn bằng mức độ thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng và khả năng kéo cả “đoàn tàu” quốc gia tiến lên.
(VNF) - Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, startup và fintech không ngại bị quản lý, điều họ lo ngại nhất là sự bất định chính sách; vì vậy, muốn hình thành một hệ sinh thái tài chính mới có sức cạnh tranh quốc tế, cơ quan quản lý cần chuyển từ tư duy “ngăn chặn rủi ro” sang “dẫn dắt đổi mới”.
(VNF) - Sau gần một năm kể từ khi Hà Tĩnh thực hiện sắp xếp, sáp nhập các đơn vị hành chính, hàng loạt trụ sở công từng được đầu tư hàng chục tỷ đồng đang rơi vào cảnh bỏ hoang, xuống cấp thậm chí bị kẻ gian đập phá, lấy trộm tài sản.