Lợi nhuận doanh nghiệp niêm yết 'vào sóng tăng'

Ngân hàng dẫn dắt, Chứng khoán bứt phá

Thêm một quý trôi qua với kết quả kinh doanh khả quan của các doanh nghiệp trên sàn chứng khoán. Dữ liệu từ Công ty Chứng khoán VNDIRECT cho thấy trong quý III/2025, lợi nhuận ròng của các doanh nghiệp trên sàn đã tăng tới trên 30% so với cùng kỳ năm ngoái. Được biết trước đó, trong quý II/2025, kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp trên sàn cũng rất tích cực với mức tăng trên 34% so với cùng kỳ năm ngoái - mức cao nhất trong 6 quý gần nhất trước đó.

Đi sâu vào con số tăng trưởng lợi nhuận ròng trên 30%, ngành Ngân hàng tiếp tục khẳng định vai trò “đầu tàu”, đóng góp 11 điểm phần trăm vào mức tăng trưởng lợi nhuận toàn thị trường, tương đương khoảng 1/3 xét theo giá trị tuyệt đối. Tăng trưởng tín dụng cao là một trong những lý do quan trọng giúp các ngân hàng ghi nhận mức tăng lợi nhuận cao trong quý vừa qua.

Dẫu vậy, mức tăng trưởng lợi nhuận của các ngân hàng trên sàn vẫn thấp hơn mức tăng trưởng lợi nhuận bình quân. Nhóm ngành giúp kéo tăng trưởng lợi nhuận lên cao là nhóm ngành Dịch vụ Tài chính, chủ yếu là các công ty chứng khoán. Lợi nhuận ròng của nhóm ngành tăng gấp hơn 2,7 lần so với cùng kỳ trong quý vừa qua, đóng góp 5,7 điểm phần trăm trong tổng mức tăng lợi nhuận trên 30% toàn thị trường.

Diễn biến này là dễ hiểu bởi các công ty chứng khoán vừa trải qua “quý trăng mật” khi chỉ số VN-Index tăng từ 1.376 điểm lên 1661 điểm, tương đương tăng tới gần 21%. Trong khi đó, thanh khoản trên các sàn dâng cao, trong đó, giá trị giao dịch khớp lệnh trên sàn HoSE đạt gần 2,35 triệu tỷ đồng trong quý III/2025, qua đó thiết lập mức cao kỷ lục và gấp 3,7 lần cùng kỳ năm ngoái.

Xây dựng và Vật liệu cũng nổi lên như một động lực quan trọng khi đóng góp 3,7 điểm phần trăm trong mức tăng trưởng chung, nhờ nhu cầu xây dựng và vật liệu xây dựng tăng trở lại, trong đó có để phục vụ đầu tư công. Các ngành như Viễn thông, Ô tô và Phụ tùng đều tăng trưởng cao nhưng đóng góp vào tăng trưởng lợi nhuận chung còn hạn chế do quy mô không lớn.

Ở chiều ngược lại, Bất động sản là nhóm duy nhất kéo giảm tăng trưởng lợi nhuận toàn thị trường. Nếu không tính tới nhóm này, lợi nhuận ròng toàn thị trường quý III/2025 đã tăng tới trên 36% so với cùng kỳ năm ngoái. Tuy nhiên, đây không hẳn là một tín hiệu tiêu cực bởi nhóm ngành này chịu ảnh hưởng bởi thời điểm hạch toán các đại dự án của các “ông lớn”. Xét luỹ kế 9 tháng, tăng trưởng lợi nhuận ròng của nhóm ngành bất động sản vẫn cao hơn toàn thị trường.

Một điểm đáng chú ý trong kết quả kinh doanh quý vừa qua là doanh thu tăng trưởng 7% so với cùng kỳ. Mặc dù đây chưa phải là mức tăng cao nhưng cũng giúp kéo tăng trưởng doanh thu toàn thị trường trong 9 tháng lên 2,4%. Nhìn chung, lợi nhuận ròng của các doanh nghiệp trên sàn có xu hướng tới từ việc nâng cao hiệu quả kinh doanh hơn là tăng trưởng theo chiều rộng.

Kỳ vọng tiếp đà khả quan

Với kết quả kinh doanh khả quan trong hai quý vừa qua, giới đầu tư đang kỳ vọng xu hướng này sẽ tiếp tục trong quý IV/2025. Một trong những điểm sáng có thể nhìn thấy ngay là chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) của Việt Nam trong tháng 10/2025 đạt 54,5 điểm, tăng mạnh so với tháng 9 (50,4 điểm).

Theo nhìn nhận của FiinGroup, điều này phản ánh sự cải thiện rõ rệt của các điều kiện kinh doanh trong ngành sản xuất Việt Nam. Đáng chú ý, các cấu phần chính của chỉ số PMI đều góp phần làm tăng chỉ số trong tháng 10.

Cụ thể, đơn hàng mới và sản lượng cùng tăng mạnh, nhờ nhu cầu trong nước phục hồi và đơn hàng xuất khẩu tăng lần đầu sau 1 năm. Cùng với đó, việc làm tăng trở lại sau hơn 12 tháng giảm liên tiếp, khi doanh nghiệp cần bổ sung nhân lực để xử lý đơn hàng tăng và tồn đọng do mưa bão. Ngoài ra, tồn kho hàng mua và công việc tồn đọng cùng tăng, cho thấy doanh nghiệp mở rộng quy mô và công suất.

Phía FiinGroup cho biết thêm áp lực giá đang gia tăng, với chi phí đầu vào và giá bán đầu ra tăng nhanh nhất trong hơn 1 năm, song niềm tin kinh doanh đạt mức cao nhất 16 tháng.

Trong khi đó, số liệu từ Cục Thống kê cho biết chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tháng 10/2025 ước tăng 2,4% so với tháng trước và tăng 10,8% so với cùng kỳ năm ngoái, là mức tăng so với cùng kỳ cao nhất của tháng 10 trong 8 năm trở lại đây. Đà tăng lan tỏa ở hầu hết các ngành: công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 11,4%; khai khoáng tăng khoảng 3,1%, kỳ vọng sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh hơn trong trung và dài hạn khi nhu cầu các nguyên liệu thiết yếu cho các ngành công nghiệp năng lượng, xây dựng và công nghệ cao ngày càng tăng; sản xuất và phân phối điện duy trì mức tăng 11%, nhờ nhu cầu điện cho sản xuất tiếp tục cao.

Công ty Chứng khoán Yuanta Việt Nam đánh giá lĩnh vực sản xuất đã khởi đầu quý IV đầy tích cực. Động lực tăng trưởng thời gian gần đây chủ yếu đến từ cầu nội địa, thì nay cầu quốc tế cũng dần cải thiện khi số đơn hàng xuất khẩu mới bắt đầu tăng trở lại. “Chúng tôi cho rằng hoạt động sản xuất sẽ giữ vững đà mở rộng trong các tháng tới nhờ các đơn hàng trong nước dồi dào và đơn hàng xuất khẩu phục hồi bước đầu. Dù vậy, chi phí đầu vào neo cao và nhu cầu bên ngoài chưa hoàn toàn vững chắc, có thể cần thêm thời gian để trở nên bền vững hơn”, phía Yuanta cho hay.

Trước kết quả kinh doanh khả quan của hai quý vừa qua, Công ty Chứng khoán BIDV (BSC) đã phải điều chỉnh tăng dự báo tăng trưởng lợi nhuận toàn thị trường năm 2025 lên mức 20,6%. Bước sang năm 2026, công ty chứng khoán này kỳ vọng lợi nhuận toàn thị trường sẽ tăng 17,4%.

Theo BSC, các ngành như vật liệu, tiện ích, công nghệ thông tin, bất động sản, bán lẻ, thủy sản, khu công nghiệp, ngân hàng và dịch vụ tài chính sẽ là các ngành ghi nhận tăng trưởng lợi nhuận dương trong năm 2025 và đạt mức tăng trưởng từ 15% trở lên trong năm 2026.

Động lực cho đà tăng trưởng lợi nhuận chủ yếu sẽ đến từ các chính sách thúc đẩy tăng trưởng kinh tế tư nhân, theo BSC. Cụ thể, đang có sự chuyển dịch trong triết lý chính sách với mục tiêu tạo “đột phá” với tính chủ động kiến tạo phát triển, thể chế hóa niềm tin, tập trung.

Trong đó, đầu tư công được xem là trụ cột chính, tiến độ thi công và khởi công dự án mới sẽ được đẩy mạnh. Điều này sẽ tác động trực tiếp tới nhóm bất động sản nhà ở nhờ cung – cầu dự kiến sẽ phục hồi mạnh. Các sản phẩm đáp ứng nhu cầu ở thực đi kèm với hạ tầng được ưa chuộng thay vì các sản phẩm du lịch, sốt đất nền xa trung tâm. Cùng với đó, các nhóm vật liệu xây dựng hay xây lắp cũng được hưởng lợi.

Bên cạnh đó, BSC cho rằng việc ban hành Nghị Quyết 57-NQ/TW nhấn mạnh việc chi tiêu ít nhất 15% ngân sách nhà nước vào các lĩnh vực Hạ tầng số, Chuyển đổi số, AI, Nhân lực công nghệ cao và An ninh mạng cũng mở ra cơ hội cho các doanh nghiệp tư nhân trong mảng Công Nghệ tại Việt Nam.

Ngoài ra, ở mảng năng lượng, BSC cho biết việc Chính phủ đưa ra nhiều chính sách giúp tháo gỡ các khó khăn và chủ động thúc đẩy thực hiện Quy hoạch Điện VIII điều chỉnh, đáp ứng nhu cầu tăng trưởng kinh tế trên 8%/năm giai đoạn 2025 – 2030, sẽ giúp ngành Điện hưởng lợi. Nhóm Dầu khí cùng được kỳ vọng tăng trưởng tốt nhờ việc triển khai các dự án dầu khí nội địa với trọng tâm dự án Lô B – Ô Môn.