Gia tộc Shinawatra trỗi dậy: Vượt qua 2 cuộc đảo chính, giành lại quyền lực 'ngoạn mục'
(VNF) - Gia tộc quyền lực Shinawatra vẫn duy trì sức ảnh hưởng to lớn ở Thái Lan suốt hai thập kỷ qua bất chấp hai cuộc đảo chính năm 2006 và 2014. Và mới đây nhất, việc bà Paetongtarn Shinawatra đắc cử vị trí thủ tướng Thái Lan tiếp tục củng cố quyền lực của gia tộc này.
“Đường quan lộ” gập ghềnh
Bà Paetongtarn Shinawatra là con gái út của cựu thủ tướng Thaksin Shinawatra. Ông được xem là chính trị gia thành công nhất trong lịch sử bầu cử Thái Lan. Các đảng có liên hệ với ông đều giành được nhiều ghế nhất trong mọi cuộc bầu cử kể từ năm 2001, trừ cuộc tổng tuyển cử mới nhất vào năm 2023 - dù Pheu Thai về nhì song lại là đảng dẫn đầu liên minh cầm quyền hiện nay.
Ông trở thành thủ tướng lần đầu tiên vào năm 2001. Sau cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997, ông Thaksin đã chi mạnh tay cho các biện pháp cơ sở nhằm kích thích nhu cầu trong nước, chẳng hạn như kế hoạch hoãn nợ cho nông dân, các dự án nhà ở giá rẻ và các khoản vay cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Sáng kiến chăm sóc sức khỏe toàn dân hàng đầu của ông vào năm 2002 đã cách mạng hóa khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc y tế cho người nghèo và đã mang lại lợi ích cho hàng triệu người Thái Lan hai thập kỷ sau đó.
Tới năm 2005, ông Thaksin tái đắc cử với chiến thắng vang dội nhờ làn sóng ủng hộ lớn từ cử tri vùng nông thôn, nhưng nhiệm kỳ này đã kết thúc đột ngột một năm sau đó trong một cuộc đảo chính quân sự.
Những người ủng hộ ông Thaksin đã thành lập phong trào dân chủ “Áo đỏ” vào năm 2007 để phản đối việc phế truất ông, và thường xuyên xung đột với nhóm bảo hoàng “Áo vàng” luôn tìm cách xóa sổ gia tộc Shinawatra khỏi chính trường Thái Lan.
Ông Thaksin rời Thái Lan vào năm 2008, sống lưu vong chủ yếu ở Dubai trước khi quyết định hồi hương vào tháng 8 năm ngoái.
Em gái ông, bà Yingluck Shinawatra, cũng phải đối mặt với số phận tương tự sau khi Đảng Pheu Thai của bà giành chiến thắng trong cuộc bầu cử năm 2011 và trở thành nữ thủ tướng đầu tiên của Thái Lan.
Bà đã bị lật đổ theo lệnh tư pháp vào năm 2014 và vài tuần sau đó, chính phủ của bà đã bị lật đổ trong một cuộc đảo chính khác.
Gia tộc Shinawatra làm giàu bằng cách nào?
Ông Thaksin tự mô tả mình là một người đàn ông tự lập có xuất thân từ nông thôn, nhưng gia đình ông đã khá giả khi ông còn nhỏ.
Nguồn gốc tài sản của họ là một doanh nghiệp tơ lụa mà tổ tiên ông thành lập ở phía bắc đất nước vào đầu thế kỷ 20. Trong suốt 14 năm sự nghiệp trong lực lượng cảnh sát, ông Thaksin bắt đầu dấn thân vào lĩnh vực bán lẻ tơ lụa, rạp chiếu phim, bất động sản và cho thuê máy tính, nhưng không mấy thành công, trước khi trở nên giàu có trong thời kỳ bùng nổ công nghệ của những năm 1980 và 1990.

Sự khởi đầu thuận lợi trong lĩnh vực kinh doanh máy tính và các mối quan hệ chính trị đã giúp ông giành được các ưu ái của chính phủ để vận hành các dịch vụ nhắn tin và điện thoại di động, đăng ký truyền hình cáp, mạng dữ liệu, điện thoại thẻ và vệ tinh.
Vào thời kỳ đỉnh cao thành công, công ty Shin Corp của ông (hiện được gọi là Intouch Holdings) sở hữu nhà mạng di động Thái Lan Advanced Info Service và công ty vệ tinh Shin Satellite (hiện tại là Thaicom). Shin Corp đã được bán cho công ty đầu tư nhà nước Singapore Temasek vào năm 2006.
Ngày nay, các thành viên gia đình Shinawatra bao gồm vợ cũ của ông Thaksin và ba người con - Panthongtae, Pintongta và Paetongtarn - nắm giữ phần lớn hoặc kiểm soát quyền sở hữu trong các công ty trải dài từ bất động sản đến chăm sóc sức khỏe và khách sạn.
Một số công ty trong số đó được niêm yết trên sàn giao dịch chứng khoán Thái Lan, bao gồm công ty phát triển bất động sản SC Asset, do con rể của Thaksin, ông Nuttaphong Kunakornwong điều hành.
Sức ảnh hưởng về tài chính và chính trị của gia tộc Shinawatra khiến họ trở thành đối thủ đáng gờm của giới tinh hoa truyền thống vốn thống trị các thể chế nhà nước hùng mạnh của Thái Lan kể từ khi chế độ quân chủ chuyên chế kết thúc vào năm 1932.
Trong khi nhiều người Thái giàu có, có học thức và sống ở thành thị cáo buộc ông Thaksin về chủ nghĩa bè phái, chủ nghĩa dân túy liều lĩnh và tham nhũng, ông lại nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ những cử tri nghèo và tầng lớp lao động ở miền bắc và đông bắc đất nước, những người chiếm phần lớn cử tri Thái Lan và được hưởng lợi từ các chương trình kinh tế lớn của ông được gọi là "Thaksinomics".
Cú lội ngược dòng ngoạn mục
Gia tộc Shinawatra đã có ảnh hưởng đáng kể đến nền chính trị và kinh tế của Thái Lan trong nhiều thập kỷ, đôi khi xung đột với tầng lớp có ảnh hưởng và quân đội bảo hoàng.
Bà Paetontarn, được biết đến ở Thái Lan với biệt danh Ung Ing, đã giúp điều hành bộ phận khách sạn của đế chế kinh doanh gia đình trước khi tham gia chính trường cách đây ba năm.

Mặc dù chưa bao giờ là một nghị sĩ hay bộ trưởng, bà Paetongtarn đã tham gia chính trị từ lâu. Bà đã tháp tùng cha mình trong các chiến dịch và gặp gỡ công chúng trong nhiệm kỳ của ông với tư cách là Thủ tướng Thái Lan thứ 23 vào năm 2001-2006 cho đến cuộc đảo chính
Bà đã nâng cao hình ảnh trước công chúng và luôn hiện diện trong suốt chiến dịch tranh cử năm 2023 của đảng Pheu Thai ngay cả khi đang mang thai.
Nhiều người ủng hộ bà kỳ vọng bà sẽ tránh được số phận của cha và cô mình, những người có nhiệm kỳ thủ tướng đều kết thúc khi quân đội lên nắm quyền trong cuộc đấu tranh giữa gia tộc và giới tinh hoa ủng hộ hoàng gia, ủng hộ quân đội của Thái Lan kéo dài hơn 20 năm.
Những người chỉ trích ông Thaksin trong giới tinh hoa Thái Lan từ lâu đã nghi ngờ ông điều hành đảng Pheu Thai từ xa, và giới quan sát sẽ theo dõi chặt chẽ những dấu hiệu cho thấy ông có ảnh hưởng đến chính quyền của bà Paetongtarn hay không.
“Mặc dù bà Paetongtarn mới tham gia chính trường, nhưng bà xuất thân từ một gia đình chính trị và là con gái của cựu thủ tướng. Do đó, với kiến thức về chính trị và nền tảng của mình, cùng với việc là một thế hệ chính trị gia mới, bà có thể là một thủ tướng có năng lực, người có thể lãnh đạo đất nước”, ông Suwat Liptapanlop, chủ tịch của Đảng Chart Thai Pattana, thành viên liên minh, nhận định.
Bà Paetongtarn làm thủ tướng Thái Lan, mở lại triều đại gia tộc Shinawatra
- Con gái tỷ phú Thaksin Shinawatra, tuổi 37 tiếp bước cha làm Thủ tướng Thái Lan? 16/08/2024 08:30
- Thủ tướng Thái Lan Srettha Thavisin bất ngờ bị cách chức 14/08/2024 05:18
- Thủ tướng Nhật Bản Kishida bất ngờ tuyên bố từ chức vào tháng 9 14/08/2024 12:07
Trung Quốc âm thầm ‘cắm rễ’ trong ngành ô tô Mỹ
(VNF) - Xe hơi Trung Quốc gần như vắng bóng trên đường phố Mỹ, nhưng phụ tùng ô tô do Trung Quốc sản xuất lại hiện diện ngày càng sâu rộng trong những chiếc xe mang thương hiệu Mỹ.
Châu Á 'chật vật' vì thiếu nhựa
(VNF) - Xung đột Iran gây ra tình trạng thiếu hụt nguồn cung naphtha trên toàn châu Á, đẩy giá bao bì thực phẩm và các sản phẩm y tế tăng cao, khiến châu lục này đối mặt với một cuộc khủng hoảng mới.
PlayStation của Sony liên tục suy giảm, huyền thoại game đã đến 'cuối vòng đời'
(VNF) - Tập đoàn Nhật Bản đồng thời dự báo lợi nhuận mảng game sẽ tăng thêm 30% trong năm nay nhờ doanh thu phần mềm dù doanh số phần cứng tiếp tục suy giảm mạnh.
Đổ vỡ tín dụng tư nhân, 'bóng ma' khủng hoảng tài chính 2008 trở lại
(VNF) - Áp lực rút vốn và rủi ro nợ xấu gia tăng khiến các quỹ tín dụng tư nhân đẩy mạnh chứng khoán hóa và tái cấu trúc khoản vay. Xu hướng này giúp giảm áp lực ngắn hạn nhưng làm tăng lo ngại về rủi ro lan rộng trong hệ thống tài chính.
Sóng gió tại Samsung: 'Cuộc chiến' tiền thưởng có thể ảnh hưởng cả ngành AI
(VNF) - Những căng thẳng xoay quanh cơ chế tiền thưởng tại Samsung Electronics đang làm dấy lên lo ngại về việc gián đoạn sản xuất, dẫn tới tác động lan tỏa đối với thị trường bán dẫn toàn cầu.
AI đang tạo ra 'mỏ vàng' mới cho châu Á
(VNF) - Ngay khi giới đầu tư bắt đầu cho rằng cơn sốt trí tuệ nhân tạo (AI) toàn cầu đang dần hạ nhiệt, một làn sóng hưng phấn mới lại bùng lên tại châu Á, đẩy cổ phiếu công nghệ tăng phi mã, biến thị trường chứng khoán Seoul thành thị trường nóng nhất thế giới và mang lại khoản thưởng lên tới nửa triệu USD cho nhân viên tại một nhà sản xuất chip Hàn Quốc.
Tòa án Mỹ giáng đòn mới vào chính sách thuế quan của TT Trump
(VNF) - Chính sách thuế quan 10% áp dụng đồng loạt của Tổng thống Mỹ Donald Trump đang đối mặt nguy cơ bị vô hiệu hóa sau khi một tòa án liên bang phán quyết các biện pháp này là bất hợp pháp.
Dính bê bối chấn động, ngân hàng Mỹ chi 27 tỷ đồng dàn xếp nhưng bất thành
(VNF) - Một vụ kiện gây chấn động đang đẩy ngân hàng với lịch sử hơn 200 năm vào tâm bão truyền thông toàn cầu.
AI kích hoạt đợt 'bùng nổ' mới của chứng khoán châu Á
(VNF) - Làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) đang thổi bùng đà tăng mạnh của thị trường chứng khoán châu Á, đưa các chỉ số tại Nhật Bản, Hàn Quốc và Đài Loan liên tiếp lập đỉnh mới.
Thương vụ M&A ‘cá bé nuốt cá lớn’ trị giá 56 tỷ USD
(VNF) - Nhà bán lẻ trò chơi điện tử GameStop đề nghị thâu tóm nền tảng thương mại điện tử eBay với giá 56 tỷ USD, phá vỡ thông lệ M&A khi một công ty nhỏ hơn tìm cách thâu tóm doanh nghiệp lớn gấp nhiều lần.
Cú sập cho vay dưới chuẩn khiến một ngân hàng lỗ nặng 8.000 tỷ đồng
(VNF) - Khoản lỗ 228 triệu bảng từ cú sập của một công ty cho vay thế chấp đang buộc Barclays phải siết chặt hoạt động cho vay, gióng lên hồi chuông cảnh báo về hiệu ứng dây chuyền trong hệ thống tín dụng.
Thị trường 'bùng nổ' nhất thế giới vừa tạo ra 'gã khổng lồ' công nghệ 1.000 tỷ USD
(VNF) - Đợt tăng trưởng bùng nổ của thị trường chứng khoán Hàn Quốc vừa tạo ra công ty mới nhất trên thế giới đạt mức vốn hóa 1.000 tỷ USD.
Sản xuất ti vi hết thời, các tập đoàn Nhật chấp nhận 'bán mình' hoặc 'thay máu'
(VNF) - Thị trường TV toàn cầu đang bước vào một giai đoạn chuyển mình mạnh mẽ, nơi những tên tuổi từng thống trị nay buộc phải thay đổi để tồn tại. Từ việc “bán mình”, hợp tác với đối thủ, cho đến thay lãnh đạo để tìm hướng đi mới, các tập đoàn điện tử lớn đang cho thấy một thực tế: kỷ nguyên hoàng kim của TV truyền thống đã qua.
Kỳ lân robot Trung Quốc Linkerbot nhắm định giá 6 tỷ USD
(VNF) - Ý tưởng sản xuất bàn tay robot giúp thực hiện công việc đòi hỏi độ chính xác cao của start up Trung Quốc Linkerbot giúp công ty tới gần mức định giá 6 tỷ USD.
Tập đoàn Samsung chìm trong đình công và kiện tụng, Chủ tịch phải ra mặt
(VNF) - Samsung Electronics đang đối diện áp lực kép khi làn sóng đình công gây thiệt hại hàng trăm triệu USD, đe dọa chuỗi cung ứng, uy tín doanh nghiệp và vị thế thị trường, trong khi công ty còn phải trả 392 triệu USD trong tranh chấp bằng sáng chế với ZTE, buộc lãnh đạo phải lên tiếng kêu gọi đối thoại.
Đối mặt khủng hoảng nhiên liệu, Grab kinh doanh ra sao?
(VNF) - Grab Holdings Limited vừa công bố kết quả tài chính chưa kiểm toán quý I/2026 với nhiều chỉ số tăng trưởng so với cùng kỳ năm trước, bất chấp khủng hoảng nhiên liệu toàn cầu do xung đột Trung Đông gây ra.
HSBC gánh khoản lỗ 400 triệu USD, lộ diện gian lận tín dụng ở ngân hàng toàn cầu
(VNF) - Ngân hàng HSBC hôm 5/5 đã báo cáo khoản lỗ bất ngờ 400 triệu USD liên quan đến một vụ gian lận tín dụng. Điều này làm dấy lên thêm nhiều lo ngại về rủi ro tín dụng tư nhân của các ngân hàng, đồng thời khiến cổ phiếu của ngân hàng giảm 5%.
Giới tỷ phú châu Á tạo 'cơn mưa tiền' chặn đà sinh lao dốc
(VNF) - Tỷ lệ sinh lao dốc đang trở thành mối lo lớn tại nhiều nền kinh tế châu Á, buộc các chính phủ phải chật vật tìm lời giải suốt nhiều năm qua. Trong bối cảnh đó, ngày càng nhiều tỷ phú và tập đoàn lớn tung thưởng tiền mặt, trợ cấp nhà ở, hỗ trợ nuôi con... nhằm khuyến khích người trẻ sinh con và cứu cuộc khủng hoảng dân số.
Ngân hàng UBS báo lãi quý I/2026 tăng 80%, chi 3 tỷ USD mua lại cổ phiếu
(VNF) - Ngân hàng Thụy Sĩ UBS Group AG đã công bố lợi nhuận ròng quý I vượt kỳ vọng, nhờ doanh thu mảng giao dịch đạt mức kỷ lục trong bối cảnh thị trường biến động mạnh do căng thẳng từ chiến tranh Iran.
Hormuz căng thẳng, Mỹ kêu gọi Trung Quốc 'vào cuộc'
(VNF) - Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent kêu gọi Trung Quốc gia tăng sức ép ngoại giao đối với Iran nhằm mở lại eo biển Hormuz, đồng thời nhấn mạnh rằng Mỹ có “quyền kiểm soát tuyệt đối” đối với tuyến đường thủy chiến lược này.
Thế giới bất ổn, tiền của giới siêu giàu đang chảy về đâu?
(VNF) - Từ dầu mỏ đến quốc phòng, dòng tiền của giới siêu giàu đang đổi hướng theo làn sóng bất ổn toàn cầu, qua đó cho thấy căng thẳng địa chính trị leo thang đang tái định hình trọng tâm đầu tư của khu vực tư nhân.
Mỹ - Iran phát động loạt tấn công mới, giá dầu tăng vọt
(VNF) - Mỹ và Iran đồng loạt triển khai các cuộc tấn công mới trên biển tại Vịnh Ba Tư, đánh dấu bước leo thang nghiêm trọng trong cuộc đối đầu nhằm kiểm soát eo biển Hormuz.
Hàn Quốc: Tham vọng AI gặp 'bài test' năng lượng
(VNF) - Trong khi Hàn Quốc dồn lực triển khai chiến lược công nghiệp trí tuệ nhân tạo với tham vọng dẫn dắt làn sóng bán dẫn toàn cầu, một cú sốc năng lượng mới lại bất ngờ xuất hiện, gợi nhắc những biến động của thập niên 1970. Sự gián đoạn nguồn cung từ Trung Đông không chỉ đe dọa chuỗi sản xuất chip mà còn đặt ra phép thử lớn đối với khả năng điều phối vốn, chính sách và sức chống chịu của nền kinh tế.
Đồng yên bật tăng rồi hụt hơi, Nhật Bản phát tín hiệu cảnh báo giới đầu cơ
(VNF) - Đồng yên tăng mạnh trong thời gian ngắn giữa nghi vấn Nhật Bản can thiệp thị trường, nhưng nhanh chóng hạ nhiệt, cho thấy động thái của Tokyo chủ yếu nhằm phát tín hiệu răn đe giới đầu cơ trong bối cảnh áp lực giảm giá vẫn kéo dài.
Ngành ô tô toàn cầu chạy theo 'tốc độ Trung Quốc'
(VNF) - “Tốc độ Trung Quốc” đang trở thành chuẩn mực của ngành ô tô toàn cầu, đẩy các hãng xe Mỹ và châu Âu vào cuộc đua thích nghi trước sức ép cạnh tranh ngày càng lớn.
Trung Quốc âm thầm ‘cắm rễ’ trong ngành ô tô Mỹ
(VNF) - Xe hơi Trung Quốc gần như vắng bóng trên đường phố Mỹ, nhưng phụ tùng ô tô do Trung Quốc sản xuất lại hiện diện ngày càng sâu rộng trong những chiếc xe mang thương hiệu Mỹ.
Thi công khẩn cấp Vành đai 2,5: GPMB chưa xong, nhà 'siêu mỏng, siêu méo' thi nhau mọc lên
(VNF) - Dù công tác giải phóng mặt bằng đoạn Nguyễn Trãi - Đầm Hồng, thuộc Vành đai 2.5 Hà Nội, vẫn chưa hoàn tất, dọc tuyến đã xuất hiện nhiều công trình xây trên những thửa đất nhỏ hẹp, méo mó sau phá dỡ. Đáng nói, đa số đất trong khu vực đều có nguồn gốc là đất nông nghiệp.


































































