Metro TP.HCM cần vốn 37,45 tỷ USD và tác động nợ công

Trần Lê - 03/11/2024 07:00 (GMT+7)

(VNF) - Để thực hiện mục tiêu đến năm 2035 xây dựng 183km đường sắt đô thị, Đề án Phát triển đường sắt đô thị của TP. HCM đề xuất Quốc hội, Chính phủ 28 cơ chế, chính sách thuộc 6 nhóm vấn đề. UBND TP. HCM cho biết nhu cầu vốn thực hiện đề án là khoảng 37,45 tỷ USD.

Trục “xương sống” của hạ tầng giao thông TP. HCM

TP. HCM xác định đường sắt đô thị là trục “xương sống” của hệ thống hạ tầng giao thông vận tải, là một động lực quan trọng cho chiến lược phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững.

TP. HCM đặt mục tiêu đến năm 2030 hoàn thành 2 tuyến đường sắt đô thị với tổng chiều dài 31km, 24 nhà ga cùng 2 depot. Năm 2035, TP. HCM lên kế hoạch tiếp tục hoàn thành 6 tuyến đường sắt đô thị với tổng chiều dài 183km, 148 nhà ga. Đến năm 2045, TP. HCM sẽ xây dựng, hoàn thành tổng cộng 351km đường sắt đô thị. Năm 2060, dự kiến toàn bộ mạng lưới đường sắt đô thị 10 tuyến, tổng chiều dài 510km sẽ được hoàn thành.

Để thực hiện mục tiêu đến năm 2035 xây dựng 183km đường sắt đô thị, Đề án Phát triển đường sắt đô thị của TP. HCM đề xuất Quốc hội, Chính phủ 28 cơ chế, chính sách thuộc 6 nhóm vấn đề. Trong đó có nhóm chính sách về quy hoạch; về thu hồi đất, bồi thường hỗ trợ tái định cư; về huy động vốn; trình tự thủ tục, thẩm quyền đầu tư xây dựng và triển khai dự án; tiêu chuẩn kỹ thuật, công nghệ và nhóm chính sách về cơ chế tổ chức quản lý, khai thác.

Cụ thể, đề án đề xuất cho phép TP. HCM phê duyệt các chỉ tiêu trong đồ án quy hoạch đối với khu vực phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD) khác với tiêu chuẩn, quy hoạch hiện hành. Đặc biệt, đề xuất cho phép TP. HCM được vay thông qua phát hành trái phiếu chính quyền địa phương với lãi suất ưu đãi.

Đề án cũng đề xuất cho phép TP. HCM thành lập Tổng Công ty Đường sắt đô thị do TP. HCM nắm 100% vốn điều lệ, có chức năng huy động vốn, quản lý đầu tư xây dựng và kinh doanh đa ngành để khai thác hiệu quả các tài sản thuộc quản lý của tổng công ty... Dự kiến đề án được trình Quốc hội và Chính phủ tại kỳ họp cuối năm 2024 hoặc đầu năm 2025.

Nhu cầu vốn 37,45 tỷ USD và tác động nợ công

Vào tháng 10/2024, UBND TP. HCM có văn bản gửi Bộ Tài chính báo cáo phục vụ đánh giá tác động nợ công của các dự án đường sắt đô thị trên địa bàn. Theo UBND TP. HCM, nhu cầu vốn thực hiện đề án đường sắt đô thị đến năm 2035 khoảng 37,45 tỷ USD. Số tiền này nhằm hoàn thiện 6 tuyến đường sắt đô thị với tổng chiều dài 183 km.

Cụ thể, giai đoạn 2026 - 2030 cần khoảng 22,3 tỷ USD, trong đó ngân sách địa phương 7,18 tỷ USD, phát hành trái phiếu chính quyền địa phương 6,88 tỷ USD, vốn trung ương hỗ trợ 6,48 tỷ USD và vốn BT trả chậm 1,76 tỷ USD.Trong giai đoạn 2030 - 2035 cần 15,15 tỷ USD, gồm ngân sách địa phương 9,54 tỷ USD, vốn trung ương hỗ trợ 3,19 tỷ USD và vốn BT trả chậm 2,41 tỷ USD.

Trên cơ sở sẵn sàng đáp ứng các mục tiêu dự thảo quy hoạch TP. HCM thời kỳ 2021- 2030, tầm nhìn đến năm 2050 (đang hoàn thiện trình Thủ tướng Chính phủ), TP. HCM đã xác định tổng nhu cầu vốn đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 của TP. HCM khoảng 62,59 tỷ USD (1.502.207 tỷ đồng), bao gồm nhu cầu vốn cho đề án phát triển hệ thống đường sắt đô thị TP. HCM là 21,755 tỷ USD (tỷ lệ khoảng 34,76%).

Để đáp ứng nhu cầu vốn thực hiện đề án phát triển hệ thống đường sắt đô thị, TP. HCM đề xuất được giữ lại số tăng thu ngân sách trung ương được hưởng từ các khoản thu phân chia giữa ngân sách trung ương và ngân sách TP. HCM để thực hiện đề án. Việc TP. HCM giữ lại số tăng thu ngân sách trung ương nêu trên vẫn đảm bảo phần thu 79% của ngân sách trung ương theo dự toán thu được Quốc hội giao.

Về tính khả thi huy động vốn, theo UBND TP. HCM, các khoản tăng thu ngân sách trung ương từ nguồn thu phân chia theo tỷ lệ trung ương 79% và TP. HCM 21%. Phần tăng thu của trung ương sẽ điều tiết về ngân sách trung ương, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ quyết định thưởng vượt dự toán. Tuy nhiên để đáp ứng nhu cầu vốn làm đường sắt đô thị, TP. HCM đề xuất giữ lại số tăng thu này để làm đề án. Việc này vẫn đảm bảo phần thu 79% của ngân sách trung ương.

Theo đề án, TP. HCM cũng dự kiến thu về khoảng 6,5 tỷ USD từ đấu giá các khu đất xung quanh nhà ga thuộc các tuyến metro số 1, 2, 3, 4, 5.

Bên cạnh nguồn vốn từ ngân sách trung ương hỗ trợ có mục tiêu, TP. HCM dự kiến sử dụng từ 10 - 40%/ năm trong nguồn vốn đầu tư công hằng năm để ưu tiên đầu tư phát triển hệ thống đường sắt đô thị. Đồng thời phát hành trái phiếu chính quyền địa phương, vay từ các tổ chức tài chính trong nước, vay lại vốn vay nước ngoài của Chính phủ.

Việc thực hiện đề án này không ảnh hưởng đến nguồn cải cách tiền lương của địa phương, bởi theo Nghị quyết 98/2023 của Quốc hội, TP. HCM phải bảo đảm đủ nguồn thực hiện cải cách tiền lương và các chính sách an sinh xã hội cho cả thời kỳ ổn định ngân sách, phần còn dư mới bố trí cho đầu tư phát triển.

Liên quan đề xuất của TP. HCM, theo chuyên gia kinh tế - TS Đinh Thế Hiển, cần làm rõ đây là khoản thu vượt ổn định hằng năm hay thu bất thường. Bởi khái niệm thu vượt của ngân sách không hiểu như doanh nghiệp thông thường là giao chỉ tiêu doanh thu, lợi nhuận hằng năm vượt và được thưởng.

TS. Dương Như Hùng, Trưởng Khoa Nghiên cứu hạ tầng giao thông, Trường Đại học Bách khoa TP. HCM, dẫn chứng ở các nước nói chung, nguồn thu ngân sách được tái sử dụng một phần để phát triển cho địa phương, ví dụ đầu tư hạ tầng giao thông, giáo dục... nhằm tạo tính hấp dẫn cho địa phương và tạo nguồn thu cho tương lai.

Do đó, theo TS. Hùng, UBND TP. HCM được giữ lại số tăng thu ngân sách trung ương được hưởng để thực hiện đề án phát triển đường sắt đô thị là điều cần thiết nhằm góp phần tạo điều kiện phát triển kinh tế - xã hội cho địa phương, tạo cơ hội nuôi dưỡng nguồn thu.

Trong việc huy động nguồn lực từ trái phiếu, đấu giá đất, TS. Dương Như Hùng lưu ý để tránh ảnh hưởng việc trả lãi trái phiếu kéo dài tạo gánh nặng cho ngân sách, thành phố cần kiểm soát tốt tiến độ cũng như chất lượng đầu tư, quyết tâm không kéo dài thời gian đầu tư như tuyến metro số 1.

KTS Ngô Viết Nam Sơn góp ý cần có tư duy khác, cách làm khác cách làm hiện nay. Ông Sơn cho rằng để làm đường sắt đô thị cần một tổ hợp đa ngành với nhiều vấn đề nằm ngoài tầm Ban Quản lý đường sắt đô thị TP. HCM. Việc giải phóng mặt bằng, đền bù xong toàn tuyến mới khởi công. Nếu công tác đền bù chưa thực hiện xong mà khởi công thì giải quyết câu chuyện đền bù rất khó khăn bởi sau khi khởi công, giá đất sẽ tăng lên từng ngày, từng giờ. Thời gian giải phóng mặt bằng, đền bù, tái định cư sẽ kéo dài, ảnh hưởng rất lớn đến tiến độ dự án.

Phát hành trái phiếu đường sắt đô thị

Chủ tịch UBND TP. HCM Phan Văn mãi đã kêu gọi người dân chung tay trong việc triển khai các dự án lớn, trong đó có dự án đường sắt đô thị. Với tổng vốn đầu tư có thể lên tới hàng chục tỷ USD, dự kiến thành phố sẽ phát hành trái phiếu đường sắt đô thị, cơ quan chức năng sẽ tính toán kỹ lưỡng để khai thác hiệu quả quỹ đất dọc các tuyến metro, kết hợp với những tác động tích cực của dự án lên kinh tế-xã hội, tạo nguồn kinh phí tốt để trả lại lợi ích cho người dân. Lãi suất trái phiếu sẽ do thành phố tự quyết định, dựa trên khả năng thanh toán và trả nợ.

Đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam: Ưu tiên đoạn Hà Nội - Vinh và Nha Trang – TP. HCM

Đầu tư

(VNF) - Theo kế hoạch thực hiện quy hoạch vùng, sẽ từng bước đầu tư xây dựng tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, trong đó ưu tiên đoạn tuyến Hà Nội - Vinh và Nha Trang – TP. HCM...

Tags:

Đường sắt đô thị TP. HCM

Metro TP. HCM

Metro thành phố

trái phiếu đường sắt đô thị

đường sắt TP. HCM

Tái khởi động mỏ sắt Thạch Khê trong tháng 5/2026: ‘Khai tử’ mô hình cũ, làm dự án mới

(VNF) - Sau hơn một thập kỷ rơi vào tình trạng “đắp chiếu”, số phận của mỏ sắt Mỏ sắt Thạch Khê – được xem là mỏ sắt lớn nhất Đông Nam Á đang bước vào giai đoạn quyết định. Với yêu cầu xử lý dứt điểm trong tháng 5/2026, Chính phủ phát đi thông điệp cứng rắn: không thể tiếp tục để lãng phí tài nguyên quốc gia và hàng nghìn tỷ đồng vốn Nhà nước “chôn” dưới lòng đất suốt nhiều năm qua.

Hà Nội: Xây Bệnh viện Ung bướu cơ sở 2 hơn 4.700 tỷ đồng

Intel tăng tốc đầu tư bán dẫn tại Việt Nam, mục tiêu xuất khẩu đạt 14,6 tỷ USD năm 2026

Quảng Ninh trao dự án gần 2.600 tỷ cho Quang Ngân tại Vân Đồn

132 USD cho 1 tấn CO₂ phát thải: DN xi măng thêm áp lực chi phí mới

Shinec khởi công Cụm công nghiệp Thống Nhất 1 tại tỉnh Lào Cai

Xuân Cầu bắt tay ‘anh cả’ xăng dầu và startup triệu USD làm trạm sạc xe điện

07/05/26 12:30 (GMT+7)

(VNF) - Cái bắt tay giữa Xuân Cầu Holdings và Petrolimex đánh dấu bước đi chiến lược trong phát triển hệ sinh thái năng lượng xanh và mở rộng sang lĩnh vực năng lượng cho giao thông điện tại Việt Nam.

‘Mỏ vàng xanh’ 156 triệu tấn, nguồn lợi tỷ USD Việt Nam đang bỏ lỡ

07/05/26 10:00 (GMT+7)

(VNF) - Mỗi năm, Việt Nam tạo ra khoảng 156 triệu tấn phụ phẩm nông nghiệp như rơm rạ, trấu, bã mía hay vỏ dừa. Khối lượng “rác” khổng lồ này hiện vẫn chủ yếu bị bỏ đi hoặc xử lý kém hiệu quả, trong khi theo góc nhìn kinh tế tuần hoàn, đây lại là một “mỏ vàng xanh” có thể tạo ra giá trị hàng tỷ USD.

LOTTE Ventures ‘săn’ startup Việt, chi tới 1 triệu USD cho mỗi thương vụ

06/05/26 11:17 (GMT+7)

(VNF) - LOTTE Ventures Vietnam (quỹ đầu tư mạo hiểm thuộc LOTTE Group) đang tích cực tìm kiếm các cơ hội rót vốn với quy mô lên tới 1 triệu USD cho mỗi thương vụ.

Tín dụng xanh cho nông nghiệp tắc nghẽn: Lỗi không phải do thiếu tiền

06/05/26 10:30 (GMT+7)

(VNF) - Dù tín dụng nông nghiệp và tín dụng xanh tăng trưởng tích cực, dòng vốn vẫn khó chảy mạnh vào các mô hình nông nghiệp xanh, nông nghiệp số. Thực tế cho thấy, nút thắt không nằm ở thiếu vốn mà ở thể chế, dữ liệu và cơ chế chia sẻ rủi ro, khiến dòng tín dụng chưa thể lan tỏa đúng nhu cầu của nền kinh tế xanh.

Hơn 100 tỷ USD xuất khẩu, Intel tiếp tục củng cố vị thế sản xuất tại Việt Nam

06/05/26 08:05 (GMT+7)

(VNF) - Tập đoàn Intel (Mỹ) đang gia tăng hiện diện tại Việt Nam thông qua việc bàn giao thiết bị đào tạo bán dẫn, đồng thời từng bước chuyển dịch dây chuyền sản xuất về Khu Công nghệ cao Sài Gòn. Những động thái này không chỉ cho thấy vai trò ngày càng lớn của Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu của tập đoàn, mà còn mở ra dư địa phát triển mạnh mẽ cho ngành công nghiệp bán dẫn trong nước.

Trung tâm năng lượng đang thành hình tại Khánh Hòa

05/05/26 14:35 (GMT+7)

(VNF) - Trong bối cảnh nhu cầu điện tăng cao, việc phát triển các trung tâm năng lượng quy mô lớn, đồng bộ hạ tầng đang trở thành ưu tiên hàng đầu. Trong bối cảnh đó, Khánh Hòa đã và đang nắm bắt cực tăng trưởng mới này, không chỉ về năng lượng mà còn là trung tâm tích hợp giữa công nghiệp, logistics và hạ tầng kỹ thuật hiện đại.

Đầu tư tăng trưởng xanh: Luật chơi mới của toàn cầu, Việt Nam phải nâng chuẩn chính mình

05/05/26 13:30 (GMT+7)

(VNF) - Đầu tư cho “xanh” có thể làm tăng chi phí trước mắt, nhưng lại mở ra cơ hội nâng cao năng suất và sức cạnh tranh. Khi tiêu chuẩn môi trường ngày càng siết chặt, “xanh hóa” dần trở thành yêu cầu bắt buộc với doanh nghiệp.

‘Ông lớn’ điện tử Đài Loan rót thêm 149 triệu USD vào Việt Nam

05/05/26 11:38 (GMT+7)

(VNF) - Tập đoàn điện tử Đài Loan Lite-On Technology Corporation vừa công bố kế hoạch đầu tư thêm 149 triệu USD vào các công ty con do mình sở hữu hoàn toàn tại Việt Nam, theo hồ sơ nộp lên Taiwan Stock Exchange (TWSE) vào cuối tháng 4.

Đàm phán bán 5 triệu tín chỉ carbon rừng trong tháng 6/2026

05/05/26 08:52 (GMT+7)

(VNF) - Phó thủ tướng yêu cầu đàm phán hợp đồng chuyển giao hơn 5 triệu tín chỉ carbon rừng cho Tổ chức tăng cường tài chính lâm nghiệp, tối thiểu 10 USD mỗi tín chỉ, ngay trong tháng 6.

Điện rác: Lời giải bài toán xử lý chất thải

04/05/26 11:00 (GMT+7)

(VNF) - Mô hình nhà máy điện rác tại Sóc Sơn không chỉ góp phần giải quyết bài toán rác thải đô thị mà còn hướng tới mục tiêu phát triển bền vững, khi vừa xử lý chất thải, vừa tạo ra nguồn năng lượng hữu ích cho xã hội.

Chiến lược FDI của Việt Nam trong giai đoạn mới: Bài học kinh nghiệm từ Nhật Bản

04/05/26 07:30 (GMT+7)

(VNF) - Trong gần 40 năm qua (12/1987 - 3/2026), FDI đã trở thành một trong những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế Việt Nam. Tuy nhiên, để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới, Việt Nam không thể tiếp tục dựa vào cách tiếp cận cũ, mà cần chuyển từ thu hút FDI theo chiều rộng sang chiều sâu, đồng thời nâng cao năng lực nội sinh của nền kinh tế.

Thu hút FDI giai đoạn mới, 'không thể tiếp tục trải thảm đỏ đại trà'

03/05/26 11:00 (GMT+7)

(VNF) - Dòng vốn FDI tiếp tục tăng tốc mạnh trong những tháng đầu năm 2026, cho thấy sức hút ngày càng lớn của Việt Nam trong bối cảnh dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu. Tuy nhiên, giai đoạn mới đặt ra yêu cầu thay đổi căn bản trong cách tiếp cận: không còn thu hút bằng mọi giá, mà phải chuyển sang lựa chọn có chọn lọc, xây dựng nền tảng chiến lược và nâng cao chất lượng, hiệu quả cũng như khả năng lan tỏa của dòng vốn ngoại.

Thành phố Sân bay Long Thành thành cực tăng trưởng mới toàn khu vực

03/05/26 10:30 (GMT+7)

(VNF) - Đô thị sân bay Long Thành, quy mô hơn 43.000ha (mở rộng lên 57.000ha), là dự án quy hoạch trọng điểm của Đồng Nai, lấy sân bay quốc tế 5.000ha làm hạt nhân.

56 quốc gia đạt thỏa thuận lịch sử loại bỏ nhiên liệu hóa thạch

02/05/26 10:17 (GMT+7)

(VNF) - Một nhóm gồm 56 quốc gia đã đạt được đồng thuận về việc xây dựng lộ trình loại bỏ dần nhiên liệu hóa thạch, trong một hội nghị quốc tế diễn ra tại Santa Marta, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực toàn cầu nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và khủng hoảng năng lượng.

TP.HCM hút vốn FDI vào công nghệ số và hạ tầng dữ liệu

01/05/26 09:15 (GMT+7)

(VNF) - TP. HCM đặt mục tiêu tăng tốc thu hút vốn FDI cả năm, quý II ước khoảng 8,9 tỷ USD, hoàn tất kế hoạch thu hút FDI cả 2026 chỉ trong nửa năm. Trong đó, TP.HCM đang ghi nhận xu hướng gia tăng nhanh của dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào các lĩnh vực công nghệ cao, đặc biệt là hạ tầng dữ liệu.

Đồng Nai cùng TP.HCM: 'Siêu đô thị kép' gánh trọng trách cực tăng trưởng của cả nước

30/04/26 16:00 (GMT+7)

(VNF) - TP.Đồng Nai sẽ chính thức vận hành mô hình chính quyền đô thị và chuyển đổi mô hình 10 xã lên phường từ 0 giờ ngày 30/4/2026.

Hình ảnh công trường cao tốc trọng điểm nối Lạng Sơn và Cao Bằng dịp lễ

30/04/26 15:04 (GMT+7)

(VNF) - Tại dự án cao tốc Đồng Đăng (Lạng Sơn) – Trà Lĩnh (Cao Bằng), không khí thi công những ngày cuối tháng 4 diễn ra khẩn trương, nhịp độ làm việc được đẩy lên mức cao nhất.

Idemitsu Kosan: 'Bơm' hàng triệu thùng dầu cho Việt Nam, mở rộng ảnh hưởng trong chuỗi năng lượng

30/04/26 08:00 (GMT+7)

(VNF) - Tập đoàn năng lượng Nhật Bản Idemitsu Kosan dự kiến cung cấp 4 triệu thùng dầu thô cho Việt Nam, góp phần đảm bảo nguồn cung và củng cố chuỗi cung ứng xuyên biên giới. Không chỉ dừng ở thương mại dầu mỏ, doanh nghiệp này còn xây dựng hệ sinh thái đầu tư toàn diện tại Việt Nam, với trọng tâm là dự án Lọc hóa dầu Nghi Sơn và các lĩnh vực năng lượng mới.

Nếu chỉ trông chờ vào đầu tư công, nhiều dự án sẽ bị trì trệ

29/04/26 09:16 (GMT+7)

Hợp đồng BT là giải pháp huy động vốn tư nhân, giúp đẩy nhanh dự án hạ tầng quan trọng, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế xã hội Việt Nam.

Chuỗi cửa hàng tiện lợi Ohmee của 'ông lớn' Trung Quốc đổ bộ vào Việt Nam

29/04/26 09:15 (GMT+7)

(VNF) - Chuỗi 40.000 cửa hàng tiện lợi Trung Quốc Meiyijia vừa chính thức đặt chân vào Đông Nam Á, với những cửa hàng đầu tiên được mở tại Việt Nam và Malaysia dưới thương hiệu mới Ohmee.

Hàng trăm tỷ USD đổ vào năng lượng tái tạo: Đầu tư sai chỗ, hệ lụy khó chữa

28/04/26 10:00 (GMT+7)

(VNF) - Dòng vốn hàng trăm tỷ USD đang đổ vào năng lượng tái tạo tại châu Á, nhưng sự lệch hướng trong phân bổ - ưu tiên công suất phát điện thay vì hạ tầng lưới và lưu trữ, đang khiến nhiều dự án rơi vào cảnh lãng phí. Nếu không sớm điều chỉnh, tài chính khí hậu có nguy cơ làm chậm, thậm chí đi ngược lại mục tiêu giảm phát thải của khu vực.

Dung Quất và cơ hội trở thành ‘thủ phủ năng lượng’ quốc gia

27/04/26 09:00 (GMT+7)

(VNF) - Việc định hướng xây dựng Trung tâm lọc hóa dầu và năng lượng quốc gia tại Dung Quất không chỉ mở ra bước đi chiến lược cho ngành năng lượng mà còn tạo nền tảng để hình thành một tổ hợp công nghiệp năng lượng tích hợp quy mô lớn, hướng tới vai trò “thủ phủ năng lượng” của Việt Nam.

Đầu tư 1 tỷ USD xây dựng 2 trung tâm dữ liệu quy mô lớn tại TP.HCM

27/04/26 07:15 (GMT+7)

(VNF) - TP.HCM vừa trao chứng nhận đầu tư cho 4 dự án công nghệ cao vốn hơn 1,23 tỷ USD. Trong đó có 2 dự án trung tâm dữ liệu quy mô lớn với tổng vốn gần 1 tỷ USD.

SCG sẽ dừng hoạt động nhiều nhà máy và công ty con

26/04/26 10:15 (GMT+7)

(VNF) - Tập đoàn Siam Cement (SCG) của Thái Lan sẽ tạm dừng dự án nhà máy hóa dầu tại Việt Nam do lo ngại về tình hình xung đột liên quan đến Iran. Nguyên nhân chính là khủng hoảng chuỗi cung ứng nguyên liệu, khiến hai nhà máy và một công ty con phải ngừng hoạt động.

Tin khác