OpenClaw: Mọi điều cần biết về ‘AI agent’ mã nguồn mở đang gây bão toàn cầu

Điều gì sẽ xảy ra nếu một trợ lý AI không chỉ trò chuyện hay viết mã, mà còn có thể tự động thực hiện các công việc thực tế cho bạn? Hãy tưởng tượng một AI có thể tự quản lý email, nhắn tin qua WhatsApp, chạy các tác vụ theo lịch trình hoặc thậm chí điều khiển hệ thống nhà thông minh, tất cả diễn ra gần như hoàn toàn tự động.

Đó chính là lời hứa của OpenClaw, một dự án AI mã nguồn mở đang khiến cộng đồng công nghệ toàn cầu xôn xao. Trước khi mang tên OpenClaw, công cụ này từng được gọi là Clawdbot, rồi Moltbot, và mỗi lần đổi tên lại đi kèm với một câu chuyện hỗn loạn hiếm thấy trong lịch sử công nghệ.

Dù tên gọi thay đổi, bản chất của dự án vẫn giữ nguyên: một AI agent có khả năng tự hành động, được thiết kế để thực thi các nhiệm vụ trên nhiều ứng dụng và dịch vụ mà người dùng sử dụng hằng ngày.

Sự nổi tiếng đến gần như chỉ sau một đêm đã kéo theo hàng loạt sự kiện kỳ lạ: từ các kẻ lừa đảo tiền mã hóa chiếm đoạt tài khoản mạng xã hội, đến việc nhà sáng lập vô tình để bot chiếm mất tên tài khoản GitHub cá nhân. Thậm chí, linh vật tôm hùm của dự án còn từng bị AI biến thành… một gương mặt người cực kỳ “đẹp trai” khiến cộng đồng mạng biến nó thành meme.

Trong lúc đó, công ty AI Anthropic, đơn vị sở hữu dòng mô hình ngôn ngữ Claude, cũng gửi email yêu cầu đổi tên vì cho rằng Clawdbot quá giống thương hiệu của họ.

Từ tất cả những hỗn loạn đó, OpenClaw chính thức ra đời.

OpenClaw là gì?

Ý tưởng cốt lõi khiến OpenClaw trở nên viral rất đơn giản: một AI không chỉ trả lời câu hỏi, mà còn làm việc thay bạn.

Không giống nhiều công cụ AI hiện nay, nơi người dùng phải mở website, nhập câu hỏi, chờ phản hồi rồi sao chép kết quả, OpenClaw hoạt động ngay trong các ứng dụng nhắn tin quen thuộc.

AI này có thể hoạt động trong: WhatsApp, Telegram, iMessage, Slack, Discord, Signal…

Người dùng chỉ cần nhắn tin cho AI như nhắn tin cho một đồng nghiệp. OpenClaw có thể ghi nhớ các cuộc trò chuyện trước đó trong nhiều tuần, gửi lời nhắc chủ động và nếu được cấp quyền, nó còn có thể chạy lệnh, tự động hóa tác vụ và tương tác với các ứng dụng khác.

Cha đẻ của OpenClaw là Peter Steinberger, một lập trình viên người Áo nổi tiếng trong cộng đồng iOS. Ông từng bán công ty phần mềm PSPDFKit với giá khoảng 119 triệu USD. Sau khi rời công ty, Steinberger bắt đầu xây dựng OpenClaw như một dự án cá nhân.

Theo nhiều chuyên gia, OpenClaw chính là kiểu trợ lý AI mà nhiều người từng kỳ vọng ở Siri: không chỉ phản hồi bằng giọng nói, mà còn thực sự hiểu, ghi nhớ và hoàn thành công việc.

OpenClaw hoạt động như thế nào?

Một điểm đáng chú ý là OpenClaw không yêu cầu phần cứng đặc biệt để chạy.

Nhiều người lựa chọn sử dụng Mac Mini vì thiết bị này nhỏ gọn và đủ mạnh để xử lý các tác vụ tự động hóa. Tuy nhiên, về bản chất, OpenClaw chỉ đóng vai trò điều phối.

Phần lớn quá trình xử lý AI thực sự diễn ra trên các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) do các công ty AI cung cấp, chẳng hạn: ChatGPT, Claude, Gemini.

OpenClaw gửi yêu cầu đến các API của những mô hình này, sau đó thực hiện các hành động tương ứng trên máy tính của người dùng.

Phần cứng mạnh chỉ trở nên cần thiết nếu người dùng muốn: chạy mô hình AI cục bộ, tự động hóa phức tạp, xử lý lượng dữ liệu lớn.

Dự án ra mắt vào tháng 1 và chỉ trong 24 giờ đầu tiên đã đạt 9.000 sao trên GitHub. Sau khoảng một tuần, con số này vượt quá 60.000 sao, biến OpenClaw thành một trong những dự án AI mã nguồn mở phát triển nhanh nhất năm.

Những người nổi tiếng trong giới AI như Andrej Karpathy cũng dành lời khen cho dự án. Nhà đầu tư công nghệ David Sacks cũng đánh giá cao tiềm năng của mô hình AI agent kiểu mới này.

Vụ đổi tên gây bão Internet

Sau khi Clawdbot ra mắt, công ty Anthropic nhanh chóng liên hệ với Steinberger. Họ cho rằng tên “Clawd” và “Clawdbot” quá giống với thương hiệu Claude.

Steinberger quyết định đổi tên dự án thành Moltbot vào rạng sáng ngày 27/1.

Nhưng chỉ vài giây sau khi thông báo, một loạt bot tự động đã chiếm mất các tài khoản mạng xã hội liên quan đến dự án. Những kẻ chiếm tài khoản lập tức đăng địa chỉ ví tiền mã hóa để lừa đảo.

Trong lúc hoảng loạn vì thiếu ngủ, Steinberger còn vô tình đổi tên tài khoản GitHub cá nhân, khiến bot chiếm mất tên tài khoản của ông.

Câu chuyện vẫn chưa dừng lại ở đó.

Trong một thử nghiệm thú vị, Steinberger yêu cầu AI tự thiết kế lại linh vật tôm hùm của dự án và “làm cho nó trông già hơn 5 tuổi”. Kết quả là AI tạo ra một gương mặt người gắn lên thân tôm hùm, khiến cộng đồng mạng ngay lập tức biến hình ảnh này thành meme lan truyền khắp Internet.

Ngoài ra, nhiều tài khoản giả mạo tuyên bố là “trưởng nhóm kỹ thuật của Clawdbot” cũng xuất hiện để quảng bá các dự án tiền mã hóa lừa đảo. Một token giả mang tên $CLAWD từng đạt vốn hóa 16 triệu USD trước khi sụp đổ hơn 90%.

Đến ngày 30/1, Steinberger quyết định đổi tên dự án lần cuối thành OpenClaw – vừa thể hiện tính mã nguồn mở, vừa giữ lại hình ảnh tôm hùm đặc trưng.

Vì sao OpenClaw trở nên viral?

Nếu bỏ qua tất cả drama, OpenClaw thực sự mang đến một số ý tưởng rất mạnh mẽ.

Điểm đầu tiên là bộ nhớ lâu dài. Không giống chatbot thông thường, OpenClaw có thể ghi nhớ sở thích, dự án đang làm và các cuộc trò chuyện trong nhiều tuần.

Thứ hai là thông báo chủ động. AI có thể chủ động nhắn tin cho người dùng, ví dụ gửi bản tóm tắt công việc trong ngày hoặc nhắc deadline.

Điểm thứ ba và cũng quan trọng nhất là tự động hóa thực sự.

OpenClaw có thể: lên lịch công việc, tìm kiếm email, điền biểu mẫu, tổ chức file, tạo báo cáo, điều khiển thiết bị nhà thông minh…

Một số người dùng cho biết họ dùng OpenClaw để dọn dẹp hộp thư, tổng hợp nghiên cứu kéo dài nhiều ngày hoặc tạo báo cáo công việc hằng tuần tự động.

Khi được tích hợp với lịch, email và ứng dụng ghi chú, OpenClaw dần trở thành một phần của thói quen làm việc, thay vì chỉ là một phần mềm.

Những rủi ro bảo mật đáng lo ngại

Tuy nhiên, OpenClaw cũng đang khiến giới an ninh mạng lo lắng.

Do AI agent này được thiết kế để chạy cục bộ và truy cập email, tệp tin hay thông tin đăng nhập, một sai sót nhỏ trong cấu hình có thể gây hậu quả lớn.

Trong giai đoạn đầu, nhiều nhà nghiên cứu phát hiện các hệ thống OpenClaw được triển khai công khai không có xác thực bảo mật, khiến khóa API, nhật ký chat và quyền truy cập hệ thống bị lộ.

Công ty an ninh mạng Censys đã phát hiện 21.639 phiên bản OpenClaw đang mở công khai trên Internet, chủ yếu ở Mỹ, Trung Quốc và Singapore.

Ngoài ra, công ty Koi Security cũng phát hiện 341 plugin độc hại trong khoảng 3.000 tiện ích OpenClaw được chia sẻ.

Theo chuyên gia Roy Akerman từ công ty Silverfort, nguy cơ lớn nhất của AI agent không phải là bản thân nó độc hại. Vấn đề nằm ở chỗ AI hoạt động dưới danh tính của người dùng.

Khi một AI tiếp tục thực hiện hành động bằng thông tin đăng nhập của con người sau khi họ đã đăng xuất, nó tạo ra một dạng “danh tính lai”, điều mà hầu hết hệ thống bảo mật hiện nay chưa được thiết kế để kiểm soát.

Tương lai của OpenClaw

Steinberger ví hành trình của dự án giống như quá trình lột xác của tôm hùm – từ Clawdbot, sang Moltbot và cuối cùng là OpenClaw.

Sau khi dự án trở nên nổi tiếng toàn cầu, nhiều nhà đầu tư đã muốn biến OpenClaw thành một công ty độc lập. Tuy nhiên Steinberger từ chối vì muốn dự án tiếp tục là mã nguồn mở.

Dù vậy, ông vẫn tìm kiếm đối tác có đủ nguồn lực để mở rộng nền tảng.

Cuối cùng, lựa chọn đó là OpenAI, công ty đứng sau ChatGPT. Vào giữa tháng 2, Steinberger đã ký thỏa thuận hợp tác với OpenAI và gia nhập công ty.

Theo ông, mục tiêu không phải xây dựng một doanh nghiệp khổng lồ mà là đưa AI agent đến với càng nhiều người càng tốt.

Hiện tại, OpenClaw vẫn tiếp tục phát triển nhanh chóng. Số lượng sao trên GitHub vẫn tăng đều, nhiều nền tảng mới bắt đầu tích hợp OpenClaw để xây dựng các dịch vụ AI cá nhân.

Trong bối cảnh AI agent được xem là bước tiến tiếp theo của trí tuệ nhân tạo, dự án OpenClaw, với tất cả sự hỗn loạn, tranh cãi và sáng tạo, có thể chính là một trong những dấu hiệu sớm nhất cho thấy cách con người sẽ làm việc cùng AI trong tương lai.