Đổ hàng triệu USD áp dụng công nghệ tự động hóa vào dây chuyền sản xuất, nhưng Apple nhận ra rằng con người vẫn tốt hơn.
Robot công nghiệp Foxbot được thử nghiệm tại cơ sở của Foxconn ở Thâm Quyến (Trung Quốc) vào năm 2016. Ảnh: Getty Images.
Apple, hãng công nghệ có lợi nhuận thuộc top cao nhất thế giới, từng ra đời các sản phẩm công nghệ đột phá sẽ không áp dụng tự động hóa vào sản xuất sản phẩm. Sau thất bại với những cỗ máy lắp ráp sản phẩm, Apple đã quay về sử dụng con người cho mục đích này.
"Robot và tự động hóa trông thật tuyệt khi hoạt động. Nhưng một khi sự cố xảy ra, chỉ có trời mới biết", David Bourne, người từng làm việc tại Foxconn, đơn vị sản xuất chính của Apple, chia sẻ với The Information.
Kế hoạch 7 năm chỉ thực hiện được 10%
Đang là nhà khoa học về nguyên lý hệ thống sinh học tại Viện Robot, Đại học Carnegie Mellon (Mỹ), Bourne từng có thời gian làm việc trong nhiều dự án tự động hóa tại Foxconn để sản xuất sản phẩm cho Apple.
Chính Foxconn đã "khai sáng" ý tưởng tự động hóa cho Apple. Năm 2012, các lãnh đạo của Apple, bao gồm CEO Tim Cook, được cho đã đến Trung Quốc để chiêm ngưỡng dây chuyền tự động hóa của Foxconn. Tại đó, những chú robot đã lấy từng linh kiện rồi lắp ráp thành một chiếc iPad hoàn chỉnh.
Terry Guo, khi đó là chủ tịch Foxconn, nói với Apple rằng dây chuyền tự động hóa này sẽ có một triệu chú robot chỉ trong 2 năm.
Thế nhưng 7 năm sau, tức năm 2019, Foxconn chỉ có 100.000 robot hoạt động trong dây chuyền sản xuất. Cả Foxconn và Apple đều không nói rõ lý do áp dụng tự động hóa một cách chậm chạp như vậy.
Phòng thí nghiệm robot của Apple
Sau những nỗ lực đầu tiên của Foxconn, Apple đã mở phòng thí nghiệm robot bí mật của riêng mình vào năm 2012, nằm cách trụ sở Apple Park khoảng 9,6 km. Bên trong căn phòng là đội ngũ chuyên gia về tự động hóa, kỹ sư robot với mục tiêu làm ra chú robot có thể lắp ráp iPad tương tự robot của Foxconn.
Apple đặt mục tiêu cho đội ngũ là giảm một nửa lượng nhân công cần thiết. Cụ thể, Táo khuyết muốn những chú robot này thay thế 15.000 công nhân, tương đương 50% nhân công được huy động cho những thời điểm quan trọng.
Tuy nhiên, mục tiêu ấy đã thất bại khi những chú robot không thể hoạt động chính xác như con người.
Một số vấn đề xảy ra như lượng keo cần thiết để kết dính các linh kiện theo yêu cầu không được robot đong đếm chính xác. Những con ốc nhỏ, cảm biến cần được đặt đúng vị trí, siết chặt với một lực nhất định khiến những chú robot gặp khó khăn.
Không đạt mục tiêu đề ra, phòng thí nghiệm này đã bị đóng cửa vào năm 2018. Có báo cáo nói rằng một số dự án của nó đã được chuyển sang các bộ phận khác của Apple.
Tuy nhiên, đó không phải bộ phận duy nhất chú trọng vào tự động hóa, cũng không phải thất bại lớn nhất trong kế hoạch áp dụng tự động hóa của Apple.
Chiếc MacBook bị trễ hẹn nửa năm
Thất bại lớn nhất có lẽ dành cho hàng triệu USD đổ vào hệ thống tự động hóa dây chuyền sản xuất MacBook 12 inch năm 2015. Dây chuyền này đã hoạt động từ năm 2014, nhưng các vấn đề không chỉ khiến nó bị "xếp xó", mà còn dẫn đến việc sản phẩm bị hoãn ra mắt đến vài tháng.
Kế hoạch tự động hóa dây chuyền sản xuất MacBook không chỉ diễn ra trong nội bộ Apple. Hệ thống này đã được lắp đặt trong một nhà máy tại Trung Quốc, dùng để lắp ráp màn hình, bàn phím và trackpad vào khung của MacBook.
Tuy nhiên, vấn đề đến từ các linh kiện không được hệ thống di chuyển theo ý muốn. Robot chịu trách nhiệm lắp ráp bàn phím bằng 88 con ốc nhỏ đã không hoạt động như kế hoạch, buộc con người phải can thiệp.
Điều đáng nói là chúng không hề biết mình đang làm sai, dẫn đến cả dây chuyền sản xuất bị đình trệ. Thất bại của dây chuyền tự động hóa khiến mẫu MacBook này ra mắt vào tháng 4/2015, chậm hơn 6 tháng so với lịch trình ban đầu.
Tại sao Apple không muốn tự động hóa dây chuyền sản xuất?
Nếu chỉ ra công ty có khả năng khắc phục những vấn đề công nghệ hiệu quả nhất, đó chắc chắn là Apple, tuy nhiên bên cạnh kỹ thuật còn là những yếu tố cơ bản khác. Ví dụ, Apple luôn thay đổi thiết kế sản phẩm sau vài năm, và dây chuyền tự động hóa cũng cần được thiết kế lại cho phù hợp.
So với việc thiết kế lại cả dây chuyền, đào tạo nhân công về thiết kế sản phẩm chắc chắn dễ dàng và nhanh chóng hơn nhiều.
Lý do chính khiến Foxconn và Apple chú ý đến tự động hóa đến từ việc nó sẽ giúp cả 2 bớt phụ thuộc vào nhân công. Foxconn đã gặp khó khăn trong việc tuyển dụng nhân công cho giai đoạn nhu cầu người dùng đạt đỉnh, sau khi iPhone ra mắt.
Về lý thuyết, tự động hóa sẽ giảm thiểu vấn đề đó, nhưng Apple đã có giải pháp riêng. Khi cần thiết, họ sẽ chuyển sang nhà cung ứng khác. Nếu gặp vấn đề nhân công hoặc thiếu dây chuyền, họ sẽ chủ động đi tìm đối tác.
Nếu những đối tác cũng cần thiết kế lại hệ thống tự động hóa dựa theo thiết kế sản phẩm của Apple, sự linh hoạt sẽ không còn.
Không phải vấn đề kỹ thuật, những lý do kinh doanh là mấu chốt khiến Apple đề cao việc sử dụng sức lao động từ con người hơn là máy móc. Không chỉ Apple, các hãng như Tesla, Boeing cũng từng thử nghiệm hệ thống tự động hóa và bỏ cuộc với lý do tương tự.
Tất nhiên điều đó không có nghĩa máy móc hoàn toàn vô dụng. Apple vẫn đang sử dụng robot cho các công việc đơn giản như kiểm tra sản phẩm, hay dùng robot Liam - sau này là Daisy - để bóc tách linh kiện trên iPhone.
(VNF) - Sau hơn một thập kỷ theo dõi và đầu tư vào thị trường Việt Nam, doanh nhân Eddy Hong – nhà sáng lập Quỹ đầu tư Nextrans (Hàn Quốc) – cho rằng Việt Nam đang đứng trước cơ hội bước vào một chu kỳ đổi mới sáng tạo hoàn toàn mới. Trong đó, y tế, bảo hiểm, robot và AI là những lĩnh vực đặc biệt hấp dẫn để đầu tư.
(VNF) - Hà Nội, ngày 09/06/2026 – VinRobotics, đơn vị tiên phong trong lĩnh vực người máy thuộc Tập đoàn Vingroup, công bố ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác (MoU) với Infineon Technologies AG, tập đoàn bán dẫn hàng đầu thế giới trong lĩnh vực hệ thống điện năng và Internet vạn vật (IoT), nhằm thúc đẩy phát triển các ứng dụng robot thế hệ mới trên nền tảng công nghệ bán dẫn tiên tiến. Sự kiện đánh dấu bước tiến chiến lược của VinRobotics trong hành trình xây dựng năng lực công nghệ lõi mang tầm quốc tế, đồng thời khẳng định vai trò ngày càng rõ nét của doanh nghiệp Việt Nam trong mạng lưới hợp tác công nghệ toàn cầu.
(VNF) - Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Quyết định số 982/QĐ-TTg phê duyệt Đề án hỗ trợ, phát triển doanh nghiệp công nghệ số Việt Nam vươn ra toàn cầu đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
(VNF) - Sau khi quyết định cắt giảm hàng nghìn nhân viên, CEO Mark Zuckerberg của Meta vẫn chưa thể vượt qua bài kiểm tra khắc nghiệt đầu tiên cho lời hứa tỷ USD.
(VNF) - Robot hình người được kỳ vọng trở thành công nghệ bước ngoặt tiếp theo của nhân loại, khiến các siêu cường lao vào cuộc đua giành mỏ vàng nghìn tỷ USD mới.
(VNF) - Từ dây chuyền sản xuất truyền thống đến kỷ nguyên AI vật lý, vì sao hãng xe nổi tiếng này tin rằng robot hình người sẽ thay đổi ngành công nghiệp ô tô?
(VNF) - Từ thị trường vốn, chuỗi cung ứng bán dẫn đến hoạt động vận hành doanh nghiệp, AI đang tạo ra những thay đổi sâu rộng đối với nền kinh tế toàn cầu. Theo các chuyên gia, cuộc cạnh tranh mới sẽ không nằm ở việc ai sở hữu AI, mà ở khả năng biến AI thành lợi thế kinh doanh thực sự.
(VNF) - SpaceX vẫn là một trong những doanh nghiệp sở hữu tiềm năng tăng trưởng hấp dẫn nhất thế giới, nhưng Morningstar cảnh báo tập đoàn này đang bị định giá quá cao.
(VNF) - Một startup robot, có mối liên hệ với gia đình Tổng thống Donald Trump, đang phát triển các robot hình người chiến trường, tham vọng hợp tác sâu rộng với quân đội Mỹ.
(VNF) - Trong khi nỗi lo về việc Trí tuệ nhân tạo (AI) “bóp nghẹt” ngành phần mềm đang đè nặng lên tâm lý giới đầu tư toàn cầu, quỹ ngoại NTAsset lại đưa ra một góc nhìn ngược lại: Đám đông có thể đang nhầm lẫn giữa việc “tạo ra phần mềm” và “triển khai công nghệ”.
(VNF) - SCG - một trong những tập đoàn công nghiệp lớn nhất ASEAN, kỳ vọng sẽ cùng FPT mở rộng chuyển đổi AI trong hệ sinh thái trải rộng đa lĩnh vực, từ hóa chất, xi măng, vật liệu xây dựng đến logistics.
(VNF) - iPhone Trump là một phiên bản đặc biệt được chế tác từ iPhone 17 Pro Max, nhưng nó không chỉ là sản phẩm công nghệ mà trở thành món trang sức xa xỉ.
(VNF) - Theo Bloomberg, SpaceX hiện đang hướng tới mức định giá tối thiểu khoảng 1,8 nghìn tỷ USD trong đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) sắp tới.
(VNF) - Dù AI ngày càng được ứng dụng rộng rãi trong ngành tài chính và phần lớn chuyên gia tự tin sử dụng công nghệ này. Tuy nhiên, càng sử dụng AI càng khiến các chuyên gia tài chính lo lắng nhiều hơn về nguy cơ mất việc.
(VNF) - Nvidia đang đầu tư 6,2 tỷ USD vào một công nghệ mới nổi có thể thay đổi ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo. Trong khi đó, Foxconn cho biết, sẽ bắt đầu xuất xưởng các hệ thống quang học thế hệ mới phục vụ AI từ cuối năm nay, với một phần sản xuất được thực hiện tại Việt Nam.
(VNF) - CEO Nvidia Jensen Huang đặt cược lớn vào Đài Loan (Trung Quốc) trong cuộc đua AI toàn cầu khi nâng mức chi tiêu hằng năm tại đây lên tới 150 tỷ USD.
(VNF) - Cuộc lật đổ ngoạn mục trong ngành AI và tham vọng trở thành “gã khổng lồ” tiếp theo của Thung lũng Silicon, Anthropic nổi lên như đối thủ đáng gờm nhất của OpenAI.
(VNF) - Sau hơn một thập kỷ theo dõi và đầu tư vào thị trường Việt Nam, doanh nhân Eddy Hong – nhà sáng lập Quỹ đầu tư Nextrans (Hàn Quốc) – cho rằng Việt Nam đang đứng trước cơ hội bước vào một chu kỳ đổi mới sáng tạo hoàn toàn mới. Trong đó, y tế, bảo hiểm, robot và AI là những lĩnh vực đặc biệt hấp dẫn để đầu tư.
(VNF) - Trên công trường cầu Thượng Cát - Hà Nội, hàng trăm công nhân cùng nhiều thiết bị cơ giới đang làm việc liên tục ngày đêm để đẩy nhanh tiến độ thi công, hướng tới mục tiêu hoàn thành công trình trong năm 2027.