AI thay đổi cuộc chơi, Apple bị đối thủ vượt mặt

Trong bối cảnh Phố Wall không còn quá tập trung vào smartphone như trước, một đối thủ công nghệ lớn của Apple đã chính thức vượt qua Táo khuyết về giá trị vốn hóa thị trường, điều hiếm hoi xảy ra trong nhiều năm qua.

Thế giới công nghệ hiện nay đã khác rất xa so với thời điểm tháng 8/2018, khi Apple đi vào lịch sử với tư cách là công ty niêm yết đầu tiên tại Mỹ đạt mức định giá 1.000 tỷ USD. Vào ngày mang tính biểu tượng đó, Alphabet, công ty mẹ của Google, đóng cửa với vốn hóa thị trường khoảng 854 tỷ USD, vẫn còn kém Apple một khoảng khá xa.

Tuy nhiên, cán cân đã sớm có sự đảo chiều. Ngày 29/1/2019, Alphabet tạm thời vượt Apple về vốn hóa khi kết thúc phiên giao dịch với mức định giá 744,4 tỷ USD, so với 692 tỷ USD của Apple. Dù vậy, sự vượt mặt này chỉ mang tính ngắn hạn và Apple nhanh chóng giành lại vị thế dẫn đầu trong những năm tiếp theo.

Apple từng thống trị tuyệt đối, nhưng AI đã thay đổi cuộc chơi

Trong nhiều năm, Apple không chỉ phục hồi mà còn bứt phá mạnh mẽ. Ngày 19/8/2020, Apple trở thành công ty đầu tiên trên thế giới chạm mốc vốn hóa 2.000 tỷ USD. Chưa đầy hai năm sau, vào ngày 3/1/2022, Táo khuyết tiếp tục thiết lập cột mốc lịch sử mới khi lần đầu đạt mức định giá 3.000 tỷ USD.

Thế nhưng, cũng trong năm 2022, một sự kiện mang tính bước ngoặt đã làm thay đổi toàn bộ cục diện của ngành công nghệ lẫn thị trường tài chính toàn cầu. Việc OpenAI công khai phát hành ChatGPT đã đưa trí tuệ nhân tạo tạo sinh (generative AI) đến gần hơn bao giờ hết với công chúng.

Phố Wall ngay lập tức bị cuốn hút và dòng tiền bắt đầu đổ mạnh vào những công ty được xem là “xương sống” của cuộc cách mạng AI.

Trong làn sóng AI bùng nổ đó, Nvidia, công ty chuyên thiết kế GPU (bộ xử lý đồ họa), nhanh chóng trở thành “con cưng” của giới đầu tư. GPU vốn được sử dụng để xử lý đồ họa trong game, máy tính, smartphone và tablet, nhưng hóa ra lại cực kỳ phù hợp cho các tác vụ AI.

Lý do nằm ở khả năng xử lý song song. GPU có thể thực hiện hàng nghìn phép tính nhỏ cùng lúc, điều khiến chúng trở nên lý tưởng cho các phép nhân ma trận – nền tảng toán học cốt lõi của AI, nơi hàng nghìn con số được nhân với nhau đồng thời. Nhờ xử lý song song, GPU có thể hoàn thành những phép toán này chỉ trong một “nhịp tim”, trong khi CPU truyền thống phải xử lý tuần tự từng tác vụ một, mất nhiều thời gian hơn đáng kể.

Chính nhờ GPU, thời gian huấn luyện các mô hình AI được rút ngắn từ hàng tuần xuống chỉ còn vài ngày, thậm chí vài giờ. Đồng thời, tốc độ phản hồi gần như tức thì của các hệ thống AI hiện đại, chỉ tính bằng mili giây, cũng có công lớn của Nvidia.

Nvidia vượt Apple và lập kỷ lục lịch sử

Nếu tốc độ phản hồi hiện tại vẫn chưa đủ nhanh, Nvidia tuyên bố nền tảng Vera Rubin dự kiến ra mắt năm 2026 sẽ còn vượt trội hơn nữa so với các GPU hiện nay, đồng thời giúp giảm chi phí vận hành cho doanh nghiệp.

Khi AI trở thành từ khóa “nóng” nhất trên thị trường, giá trị vốn hóa của Nvidia tăng vọt. Tháng 6/2024, Nvidia lần đầu vượt qua Apple về vốn hóa thị trường. Để thấy rõ tốc độ tăng trưởng chóng mặt này, cần nhớ rằng vào đúng ngày Apple đạt mốc 3.000 tỷ USD hồi tháng 1/2022, Nvidia mới chỉ được định giá khoảng 750 tỷ USD.

Đến tháng 7/2025, Nvidia làm nên lịch sử khi trở thành công ty niêm yết đầu tiên tại Mỹ đạt vốn hóa 4.000 tỷ USD, qua đó vươn lên vị trí doanh nghiệp đại chúng giá trị nhất nước Mỹ.

Sau khi điều chỉnh theo các lần chia tách cổ phiếu, cổ phiếu Nvidia giao dịch ở mức 30,07 USD vào ngày 3/1/2022, so với mức đóng cửa hiện tại là 189,11 USD, một con số khiến giới đầu tư phải kinh ngạc.

Alphabet cũng “cưỡi sóng AI” để vượt qua Apple

Không chỉ Nvidia, Alphabet, công ty mẹ của Google, cũng đang hưởng lợi lớn từ làn sóng AI. Nhờ chiến lược đầu tư mạnh mẽ và sớm vào trí tuệ nhân tạo, Alphabet đã trở thành cổ phiếu “phải có” trong danh mục của nhiều nhà đầu tư công nghệ.

Đáng chú ý, lần đầu tiên kể từ khi tạm thời vượt Apple vào năm 2019, Alphabet lại một lần nữa vươn lên dẫn trước Táo khuyết về giá trị vốn hóa. Ở thời điểm hiện tại, có lẽ sẽ không còn gây tranh cãi nếu nói rằng Google đang được Phố Wall định giá cao hơn Apple.

Tính đến khi thị trường đóng cửa vào thứ Tư (7/1), Apple có vốn hóa khoảng 3.840 tỷ USD, sau khi cổ phiếu giảm hơn 4% chỉ trong vòng năm ngày giao dịch. Trong khi đó, cổ phiếu Alphabet tăng hơn 2% trong phiên cùng ngày, đóng cửa ở mức 322,03 USD, đưa vốn hóa thị trường lên khoảng 3.880 tỷ USD, chính thức vượt Apple.

Năm 2025 được xem là một năm đại thành công của Alphabet khi giá cổ phiếu tăng tới 65%. Xu hướng tăng này nhiều khả năng vẫn chưa dừng lại, khi AI đang chuyển mình từ vai trò tạo nội dung sang một công nghệ có khả năng tự hành động.

Khái niệm “agentic AI” dùng để chỉ các tác nhân AI có thể tự suy luận, lập kế hoạch và thực hiện các nhiệm vụ nhiều bước với sự can thiệp tối thiểu của con người. Chẳng hạn, người dùng chỉ cần yêu cầu AI lập kế hoạch du lịch đến Salem, bang Massachusetts, với ngân sách không quá 500 USD. Agentic AI sẽ tự nghiên cứu chuyến bay, khách sạn, hoạt động vui chơi, tiến hành đặt chỗ và in sẵn lịch trình hoàn chỉnh.

Google được đánh giá là đang nắm lợi thế lớn trong cuộc đua agentic AI so với các đối thủ công nghệ khác. Nguyên nhân là bởi Google đã tích hợp các “agent” trực tiếp vào hệ sinh thái của mình. Trình duyệt Chrome đã được biến thành một “agentic browser”, có thể tự động đặt bàn nhà hàng hoặc mua sắm thay người dùng bằng cách tương tác trực tiếp với website của các cửa hàng.

Thanh địa chỉ Chrome, còn gọi là Omnibox, hiện có thể xử lý những yêu cầu phức tạp như: “So sánh tất cả các chuyến bay trong những tab tôi đang mở và đưa kết quả vào một Google Sheet”. Toàn bộ quá trình này được thực hiện một cách tự động, không cần người dùng can thiệp.

Apple tụt lại trong cuộc đua AI?

Trừ khi Apple có thể tung ra một sản phẩm đột phá như kính thực tế tăng cường (AR) và biến nó thành cú hit toàn cầu, giới phân tích cho rằng cổ phiếu của hãng khó có thể tiếp tục thống trị lĩnh vực công nghệ như vài năm trước. Trong kỷ nguyên mới, AI chính là “cảnh sát trưởng” và hiện tại, đây lại là lĩnh vực mà Google làm tốt hơn Apple rõ rệt.

Sáng kiến AI của Apple, mang tên Apple Intelligence, từng được hãng quảng bá rầm rộ nhưng lại không đáp ứng được kỳ vọng của thị trường.

Nhiều ý kiến cho rằng tương lai AI của Apple phụ thuộc rất lớn vào việc hãng có thể triển khai thành công phiên bản Siri mới, được hỗ trợ AI và sở hữu một số tính năng agentic hay không.

Dự án Siri mới này đã bị trì hoãn, nhưng theo các nguồn tin, Apple có thể sẽ ra mắt nó sớm nhất vào mùa xuân năm nay, cùng bản cập nhật iOS 26.4.

Tuy nhiên, trong lúc Apple còn đang loay hoay, Google và các đối thủ khác đã tiến những bước rất xa trên con đường AI và Phố Wall dường như đã có câu trả lời của riêng mình.