'Hãy coi ngân hàng yếu kém như cô gái bệnh tật muốn gả được chồng'
Nguyễn Thoan -
22/11/2017 11:50 (GMT+7)
Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Các TCTD Quốc hội vừa nhấn nút thông qua. Thống đốc NHNN cũng mới kết thúc 2 ngày ngồi "ghế nóng" giải trình trước Quốc hội về các vấn đề khó khăn đang đặt ra cho ngành ngân hàng.
TS. Nguyễn Đức Kiên - Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế của Quốc hội.
Trả lời Nhadautu.vn, TS. Nguyễn Đức Kiên - Phó Chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế của Quốc hội nêu quan điểm:
"Nghị quyết 42 về xử lý nợ xấu đã có hiệu lực từ ngày 15/8/2017 và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Các TCTD vừa được thông qua. Luật sửa đổi bổ sung tập trung vào vấn đề giám sát đặc biệt của các TCTD, quy chế chuyển giao bắt buộc, cuối cùng cho chuyển giao phá sản. Đây là sự kết hợp của Luật Phá sản năm 2014 và Luật Bảo hiểm tiền gửi.
Như vậy, tới thời điểm này, chúng ta mới đồng bộ được 3 Luật trên, tạo hành lang pháp lý cho tái cơ cấu các TCTD tốt hơn thời gian trước. Điều này vừa tạo cho cơ quan quản lý nhà nước công cụ pháp lý để thực hiện công việc, đồng thời nó là tín hiệu mạnh mẽ tác động lên các chủ sở hữu của các NHTM.
Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Các TCTD đặt ra yêu cầu các đồng sở hữu ở các NHTM dù có ít cổ phiếu, nhiều cổ phiếu hay có cổ phiếu chi phối đều phải có trách nhiệm hơn với đồng tiền của mình.
Cụ thể, họ thực hiện quyền năng giám sát, chủ sở hữu với những người điều hành quản lý thông qua hoạt động của ban kiểm soát nội bộ, đại hội cổ đông, báo cáo tài chính, chứ không phải chỉ bỏ tiền ra đầu tư rồi không quan tâm tới số tiền đó nữa.
Có lẽ chúng ta mới chỉ quen với việc nhận cổ tức chứ chưa quen với việc ngân hàng phá sản. Nên chúng ta đang đòi hỏi nhà nước phải đứng ra bảo vệ quyền lợi cổ đông nhỏ lẻ, điều này không phù hợp với nền kinh tế thị trường".
- Xung quanh câu chuyện bảo hiểm tiền gửi, có nhiều ý kiến trái chiều, người cho rằng mức bảo hiểm chi trả 75 triệu/1 người/ 1 ngân hàng là quá ít so với thực tế phát triển kinh tế, xã hội Việt Nam, ông bình luận gì về vấn đề này?
TS Nguyễn Đức Kiên: Chúng ta đã có Luật Bảo hiểm tiền gửi, quy định mức chi trả cho các cá nhân, thể nhân khi tổ chức tín dụng họ gửi tiền bị phá sản. Luật quy định giao Thủ tướng Chính phủ, Chính phủ căn cứ thực hiễn phát triển nền kinh tế để điều chỉnh mức chi trả bảo hiểm tiền gửi cho người gửi tiền sao cho phù hợp.
Theo đó, trước đây mức chi trả bảo hiểm tiền gửi là 50 triệu, gần đây đã tăng thêm 50%, lên mức 75 triệu đồng. Xung quanh câu chuyện này cũng có nhiều tranh cãi, có người cho rằng mức bảo hiểm phải gấp 4 lần so với thu nhập bình quân đầu người/GDP hoặc có người yêu cầu phải bảo hiểm toàn bộ số tiền gửi.
Tuy nhiên, nếu lập luận như thế sẽ không đúng với sự phát triển, hoạt động của nền kinh tế thị trường. Chúng ta đang nhìn nhận vấn đề với tư duy thiên hướng về nền kinh tế kế hoạch hoá, tức là chỉ có gửi tiền tiết kiệm là yêu nước. Vì trước đây tiết kiệm là kênh huy động vốn duy nhất, nhưng thực tế hiện nay chúng ta đã có thị trường chứng khoán, trái phiếu, thị trường phái sinh giống như các nước có nền kinh tế hiện đại, vì thế cũng cần có sự cân nhắc lại.
Phải nói thẳng với nhau rằng, một nền kinh tế thị trường hiện đại khuyến khích người dân làm giàu trên thị trường chứng khoán, trên thị trường dịch vụ của thị trường tiền tệ và các hoạt động trên thị trường đầu tư khác chứ người ta không khuyến khích người dân gửi tiền vào tiết kiệm để có lợi nhuận. Ví dụ, trong 3 năm nay trở lại đây, các nước ở châu Âu tiêu đồng tiền châu Âu có lãi suất tiền gửi tiền trong ngân hàng bằng 0.
Còn có nhiều ý kiến đặt vấn đề "gửi một vài tỷ tiết kiệm chỉ thu về được 75 triệu khi ngân hàng phá sản", như vậy là nhận định cảm tính, không có số liệu cụ thể. Đứng về lý thuyết thì điều đó có thể xảy ra, tuy nhiên, trên thực tế sẽ rất hãn hữu mới xảy ra trường hợp này.
- Vậy vấn đề công khai minh bạch kết quả xếp hạng ngân hàng từ phía cơ quan quản lý, để người dân biết thực chất "sức khoẻ" các ngân hàng thì sao, thưa ông?
Đòi hỏi công khai, minh bạch sức khoẻ ngân hàng là chính đáng. Bởi thế mới có quy định các ngân hàng phải cập nhật báo cáo tài chính quý, thường niên. Cùng với đó, Hiệp hội Ngân hàng cũng thường có những đánh giá ngân hàng tốt nhất ở riêng lẻ từng lĩnh vực.
Tuy nhiên, đòi hỏi cơ quan quản lý công bố xếp hạng, tình hình sức khoẻ các ngân hàng là bất hợp lý. Bởi nếu NHNN công bố ngân hàng này nợ xấu cao, ngân hàng kia sắp phá sản ai dám tới ngân hàng đó gửi tiền, lại rất dễ dẫn tới nguy cơ người dân ồ ạt tới rút tiền, gây bất ổn, đổ vỡ ngân hàng đó.
- Hiện NHNN đã có phương án nào cho 3 ngân hàng mua lại 0 đồng và các ngân hàng yếu kém chưa? Liệu dự thảo mới ban hành có giải quyết được vấn đề này?
Đây đang là một vấn đề lớn, trên con đường tìm giải pháp tối ưu. Chúng ta đã quy định, 5 hình thức xử lý với các ngân hàng yếu kém: một là đưa vào giám sát đặc biệt; hai là ép bán; ba sáp nhập; bốn chuyển giao tự nguyện; năm phá sản.
5 bước này cũng là hình thức phân loại các tổ chức tín dụng đặt từ thấp đến cao. Hiện, 3 ngân hàng 0 đồng đang rơi vào trạng thái thứ 4. Và quan trọng nhất là hạn chế nhất của Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Các TCTD vừa được thông qua không cho sử dụng ngân sách nhà nước trực tiếp để hỗ trợ tái cơ cấu các ngân hàng trên.
Qua thời gian nghiên cứu, tôi có đề xuất một quỹ để cho các ngân hàng yếu kém vay để cơ cấu lại các khoản nợ, nguồn vốn, sau đó bán rồi thu tiền, trả lại tiền cho quỹ. Tiền quỹ có thể từ nhiều nguồn, một trong những nguồn đó có thể là từ các ngân hàng khác góp vào, như một cơ chế để chia sẻ rủi ro.
Hãy nghĩ đơn giản các ngân hàng yếu kém như một cô gái, dù cô gái đó có sinh ra trong một gia đình nghèo hay giàu thì muốn có chồng trước hết cô ta phải không ốm đau, bệnh tật. Vì không một chủ rể nào lại chấp nhận bỏ ra một số tiền để cho cô ấy chữa bệnh rồi mới cưới về làm vợ. Thực tế cho thấy, nếu không có một quỹ hỗ trợ các ngân hàng yếu kém tái cơ cấu thì việc tái cơ cấu các ngân hàng 0 đồng là bất khả thi.
(VNF) - Trong nhiều năm, Tăng trưởng của Hà Tĩnh chủ yếu được dẫn dắt bởi các “đầu tàu” FDI cùng lợi thế về đất đai, tài nguyên và lao động giá rẻ. Đã đến lúc khu vực kinh tế tư nhân phải thay đổi “DNA” tăng trưởng chuyển trong trọng tâm sang AI, dữ liệu, công nghệ, đổi mới sáng tạo và năng suất.
(VNF) - Công cuộc xây dựng IFC tại Việt Nam đang tạo ra những chuyển động âm thầm nhưng sâu rộng trong toàn bộ hệ sinh thái tài chính. Khi luật chơi thay đổi, ngân hàng buộc phải tái cấu trúc, công ty chứng khoán phải chuyển vai, còn startup phải học cách trưởng thành trong môi trường cạnh tranh toàn cầu và kỷ luật cao hơn.
(VNF) - Từ một kênh vốn thay thế cho ngân hàng, tín dụng tư nhân đang phình to thành thị trường trị giá 3.000 tỷ USD với mức độ đòn bẩy và rủi ro ngày càng lớn. Những vụ vỡ nợ, gian lận tín dụng và cảnh báo về hiệu ứng domino đang làm dấy lên lo ngại rằng “bóng ma” khủng hoảng tài chính 2008 có thể quay trở lại dưới một hình hài mới.
(VNF) - Ngày 12/6 tới, tại Vinpearl Landmark 81 (TP. HCM), hơn 500 lãnh đạo quỹ đầu tư, tổ chức tài chính, doanh nghiệp công nghệ hàng đầu châu Á sẽ tham dự Venture Forum 2026 - diễn đàn đối thoại cấp cao về M&A và vốn tư nhân do VinVentures (thuộc Vingroup) khởi xướng. Sự kiện được kỳ vọng trở thành một trong những điểm hẹn đáng chú ý nhất năm của giới đầu tư công nghệ và tài chính khu vực.
(VNF) - Khép lại vòng đề cử mùa giải 2026, Giải thưởng Khoa học Công nghệ toàn cầu VinFuture ghi nhận 1.819 hồ sơ từ khắp thế giới cùng mạng lưới hơn 17.000 đối tác đề cử đến từ 117 quốc gia và vùng lãnh thổ.
(VNF) - Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, startup và fintech không ngại bị quản lý, điều họ lo ngại nhất là sự bất định chính sách; vì vậy, muốn hình thành một hệ sinh thái tài chính mới có sức cạnh tranh quốc tế, cơ quan quản lý cần chuyển từ tư duy “ngăn chặn rủi ro” sang “dẫn dắt đổi mới”.
(VNF) - Sau hơn hai thập kỷ đồng hành cùng cải cách môi trường đầu tư kinh doanh, PCI 2025 đánh dấu bước chuyển mới khi lần đầu mở rộng từ đo lường chất lượng điều hành địa phương sang đánh giá toàn diện hệ sinh thái phát triển kinh tế tư nhân.
(VNF) - TS. Phan Đức Hiếu cho rằng sau một năm triển khai Nghị quyết 68-NQ/TW, điều đáng chú ý nhất là nhiều cải cách thể chế đã bắt đầu chuyển động trong thực tế, góp phần tạo môi trường đầu tư kinh doanh minh bạch, ổn định và an toàn hơn cho khu vực kinh tế tư nhân phát triển.
(VNF) - Tại Lễ phát động Tháng Nhân đạo cấp quốc gia năm 2026 do Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam tổ chức, Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HoSE: SSB) đã ủng hộ số tiền 10 tỷ đồng, góp phần chung tay hỗ trợ các hoàn cảnh khó khăn và lan tỏa tinh thần nhân ái trong cộng đồng.
(VNF) - Mục tiêu tăng trưởng hai con số sẽ khó đạt được nếu nền kinh tế tiếp tục phụ thuộc chủ yếu vào đầu tư công và tín dụng ngân hàng. Muốn tạo đột phá tăng trưởng, Việt Nam cần thay đổi tư duy điều hành theo hướng dùng đầu tư công để thu hút, kích hoạt và dẫn dòng vốn tư nhân tham gia mạnh mẽ hơn vào nền kinh tế.
(VNF) - TS. Bùi Thanh Minh, Phó giám đốc Ban IV, khẳng định để đạt mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững, Việt Nam cần khơi thông nguồn lực, tạo điều kiện để doanh nghiệp tư nhân lớn lên và dẫn dắt các chuỗi giá trị trong nước và quốc tế.
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho rằng xanh hóa ngành vật liệu xây dựng không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy tăng trưởng xanh và phát triển kinh tế carbon thấp.
(VNF) - Nghị quyết 79-NQ/TW được xem là bước ngoặt trong tư duy phát triển khi lần đầu tiên đặt lại cách nhìn về vai trò kinh tế nhà nước, chuyển trọng tâm từ quy mô nguồn lực sang năng lực dẫn dắt và tạo lập giá trị. Theo TS. Nguyễn Quốc Việt, cách tiếp cận này không chỉ thay đổi kỳ vọng đối với doanh nghiệp nhà nước, mà còn mở ra dư địa mới để nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực và thúc đẩy sự phát triển của toàn bộ nền kinh tế.
(VNF) - Rất nhiều người Việt Nam đã thành danh tại Big Tech Mỹ. Nhưng nếu chỉ dừng lại ở việc “làm cho công ty lớn” hay “kiếm được nhiều tiền”, đó mới chỉ là một nửa câu chuyện. Nửa còn lại, quan trọng hơn, là cách những thành công cá nhân đó được chuyển hóa thành giá trị cho đất nước.
(VNF) - Dù Nghị quyết 68 đã tạo ra nhiều kỳ vọng về một môi trường kinh doanh thông thoáng hơn, song theo LS Nguyễn Thanh Hà, Chủ tịch Công ty Luật SBLAW, thực tế triển khai vẫn tồn tại không ít rào cản khiến doanh nghiệp chưa thể hưởng trọn lợi ích từ cải cách thể chế. Khoảng cách giữa chính sách và thực thi, cùng những vướng mắc pháp lý phát sinh, đang tiếp tục là lực cản đối với khu vực kinh tế tư nhân.
(VNF) - TS Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, cho rằng trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, việc duy trì ổn định kinh tế vĩ mô và các cân đối lớn đã trở thành “bệ đỡ” quan trọng giúp Việt Nam giữ nhịp tăng trưởng ngay từ đầu năm 2026, đồng thời tạo nền tảng để củng cố các động lực như xuất khẩu, tiêu dùng và đầu tư trong thời gian tới.
(VNF) - Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới, việc lựa chọn động lực dẫn dắt trở nên đặc biệt quan trọng. PGS.TS Nguyễn Thường Lạng cho rằng, tài chính, đặc biệt là tài chính công nghệ, cần được xác định là mũi nhọn chiến lược nếu muốn tạo bứt phá về năng suất, mở rộng không gian tăng trưởng và nâng cao vị thế của nền kinh tế trong dài hạn.
(VNF) - Theo TS. Lê Duy Bình, tranh luận về ngưỡng doanh thu miễn thuế cho hộ kinh doanh thực chất mới chỉ xử lý “phần ngọn”. Điều quan trọng hơn là phải xác lập rõ địa vị pháp lý và cách tiếp cận thuế phù hợp với bản chất kinh doanh cá thể, từ đó tạo nền tảng cải cách bền vững.
(VNF) - Theo ông Nguyễn Bá Hùng, chuyên gia kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam, dù chịu tác động từ xung đột địa chính trị, chi phí đầu vào tăng và rủi ro thương mại toàn cầu, kinh tế Việt Nam năm 2026 vẫn được dự báo tăng trưởng khoảng 7,2%. Tuy nhiên, để giữ vững đà này, Việt Nam cần linh hoạt điều hành vàvà kiên định với cải cách dài hạn.
(VNF) - TS Võ Trí Thành cho rằng trong nền kinh tế số, dữ liệu đang trở thành nguồn lực có giá trị như một “mỏ vàng”, đóng vai trò quan trọng trong tăng trưởng và đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, việc quản trị, phân bổ và kiểm soát dữ liệu lại đặt ra những thách thức phức tạp, từ quyền sở hữu, quyền riêng tư đến cân bằng giữa tự do hóa và an ninh, khiến đây trở thành một trong những bài toán khó nhất hiện nay.
(VNF) - Quý I/2026 ghi nhận làn sóng doanh nghiệp gia nhập và quay lại thị trường tăng mạnh, phản ánh tín hiệu phục hồi của khu vực kinh tế tư nhân. Tuy nhiên, cùng với đó là áp lực rút lui và giải thể gia tăng, cho thấy quá trình sàng lọc ngày càng khắt khe và những điểm nghẽn nội tại dường như vẫn chưa được tháo gỡ.
(VNF) - Chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc nền tảng vận hành của hoạt động đầu tư, kinh doanh, kéo theo sự gia tăng nhanh chóng của rủi ro pháp lý và tranh chấp. Trong bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra không chỉ là hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp, mà còn phải thiết kế lại tư duy quản trị rủi ro theo hướng chủ động, xuyên suốt toàn bộ vòng đời của dự án đầu tư.
(VNF) - Theo PGS. TS Trần Đình Thiên, hiện vẫn còn định kiến rằng người giàu thường gắn với sự bất minh, từ đó thiếu sự tôn trọng đúng mức đối với vai trò của lực lượng doanh nhân.
Trong cuộc đua nhân sự, nhiều doanh nghiệp TP.HCM đẩy nhanh cấp bậc qua danh xưng để hút ứng viên, nhưng không đi kèm lương, quyền lợi tương xứng, khiến người lao động vỡ kỳ vọng.
(VNF) - Trong nhiều năm, Tăng trưởng của Hà Tĩnh chủ yếu được dẫn dắt bởi các “đầu tàu” FDI cùng lợi thế về đất đai, tài nguyên và lao động giá rẻ. Đã đến lúc khu vực kinh tế tư nhân phải thay đổi “DNA” tăng trưởng chuyển trong trọng tâm sang AI, dữ liệu, công nghệ, đổi mới sáng tạo và năng suất.
(VNF) - Bầu trời sông Hàn đã bùng nổ sắc màu trong đêm khai mạc Lễ hội Pháo hoa quốc tế Đà Nẵng với màn so tài của đội Đà Nẵng (Việt Nam) và đương kim vô địch Trung Quốc.