Theo nguyên Phó thủ tướng Vũ Khoan, trong lí lý khai với Quốc tế cộng sản, Bác Hồ biết 9 thứ tiếng. Và vị Chủ tịch của nước Việt Nam, cho đến khi ngoài 70 tuổi vẫn còn chăm học ngoại ngữ.
Nguyên Phó thủ tướng hồi tưởng: “Có lần tôi lên dịch cho Bác, trong khi chờ khách đến, tôi thấy Bác lấy thuốc lá ra hút. Trong hộp thuốc lá có một mảnh giấy, Bác cứ lẩm nhẩm đọc. Khi ấy tôi cũng sợ, không dám hỏi, nhưng nghe thì thấy Bác lẩm nhẩm tiếng Nga. Tôi mới hỏi: Bác muốn học tiếng Nga ạ? Bác nói mình vốn biết tiếng Nga nhưng do lâu năm không sử dụng nên vốn từ vựng bị rơi rụng, thành ra giờ phải học lại.
“Bác để một mảnh giấy trong hộp thuốc, trên mảnh giấy ghi 10 từ tiếng Nga. Mỗi ngày Bác hút khoảng 1 bao thuốc lá, tương đương 20 điếu. Cứ mỗi lần mở hộp thuốc lấy một điếu là Bác lại nhẩm đọc từ mới. Mỗi ngày 10 từ, cho là rơi rụng đi thì mỗi ngày cũng học được 5 – 7 từ.
“Cả đời tôi gặp biết bao nhiêu người nhưng chưa thấy ai chăm học ngoại ngữ như Bác Hồ cả”, nguyên Phó thủ tướng Vũ Khoan thán phục.
Cũng theo nguyên Phó thủ tướng, Bác Hồ rất giỏi tiếng Anh. “Mới đầu nghe đồn Bác biết tiếng Anh, tôi nghĩ chắc Bác cũng biết chứ không thạo. Nhưng lần lên dịch ở phủ chủ tịch, nghe bác nói tiếng Anh với khách mà tôi thấy sợ, Bác nói giỏi quá”.
“Sau tôi có đọc lại những lá thư Bác Hồ viết cho Quốc tế cộng sản bằng tiếng Anh, thì đúng là chữ Bác thật, viết rất chuẩn. Thế ra tiếng Anh của Bác rất giỏi chứ không như người ta nghĩ Bác chỉ giỏi tiếng Pháp đâu”, nguyên Phó thủ tướng nói.
Về tiếng Trung Quốc, nguyên Phó thủ tướng cho biết Bác Hồ nói tiếng Trung Quốc không hay lắm, vì Bác nói giọng Quảng Đông (chứ không phải giọng Bắc Kinh). Nhưng bù lại, vốn chữ Hán của Bác lại rất thâm hậu.
“Bác giỏi thế nên có lần Chu Ân Lai (Thủ tướng Trung Quốc - PV) sang Việt Nam, ông phiên dịch trông thấy Bác và Chu Ân Lai ‘ngất luôn’ vì sợ.
“Có lần đến sứ quán Liên Xô, trông thấy Bác, ông phiên dịch cứng lưỡi, không dịch được. Đời tôi thấy 2 người rồi, một ông Nga, một ông Trung Quốc, trông thấy Bác Hồ là ‘xỉu’, không dịch được. Cho nên người phiên dịch giỏi là phải có bản lĩnh, không được sợ, phải bình tĩnh ứng phó”, nguyên Phó thủ tướng Vũ Khoan chia sẻ.
Ngoài thạo tiếng nước ngoài, nguyên Phó thủ tướng cho biết Bác Hồ cũng biết tiếng dân tộc thiểu số, ví dụ Tày, Nùng, Mán. “Tôi thấy có 2 lãnh đạo của ta nói tiếng dân tộc rất giỏi là Bác Hồ và Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Hai cụ nói chuyện với bà con Tày, Nùng bằng tiếng của họ luôn, không phải lớ ngớ như mình bây giờ đâu”.
Là bậc “đàn anh” trong ngành phiên dịch ngoại giao Việt Nam, nguyên Phó thủ tướng Vũ Khoan cũng từng đảm nhận trọng trách phiên dịch cho các lãnh đạo cao cấp như Tổng bí thư Lê Duẩn, Thủ tướng Phạm Văn Đồng.
Nói về 2 lãnh đạo cấp cao này, nguyên Phó thủ tướng cho biết dịch cho Tổng bí thư Lê Duẩn rất khó, vì 2 lí do: một là ông Duẩn nói giọng Quảng Trị, rất khó nghe, hai là tư duy của ông Duẩn rất sâu xa, rất khó chọn từ để diễn đạt.
“Ở gần những con người tài giỏi như vậy, mình học được cách nghĩ, cách tư duy để dịch cho đúng. Làm phiên dịch không có nghĩa là chuyển ngữ mà phải là chuyển ý, chuyển ý nhưng vẫn phải đảm bảo chuyển ngữ”, ông nói.
Nhắc lại một kỉ niệm vui với nghề phiên dịch ngoại giao, nguyên Phó thủ tướng nhớ lại pha “cứu thua” tại hội nghị thượng đỉnh APEC Thượng Hải. Năm đó, ông là Bộ trưởng Bộ Thương mại, chuẩn bị lên Phó thủ tướng. Từ châu Âu, ông đáp máy bay về Thượng Hải và gặp Thủ tướng Phan Văn Khải.
Tại Thượng Hải, Thủ tưởng Phan Văn Khải đã gặp Tổng thống Nga Putin, nhưng cả hai bên đều không có phiên dịch viên. Vậy là ông Vũ Khoan phải làm phiên dịch viên “bất đắc dĩ”.
Nguyên Phó thủ tướng cho biết khi ấy, Tổng thống Nga Putin rất ngạc nhiên về trình độ tiếng Nga của ông và cũng ngạc nhiên khi từ một phiên dịch viên thời trẻ, ông đã trở thành một Bộ trưởng, Bí thư Trung ương Đảng.
Năm đó, ông Vũ Khoan đã 60 tuổi…
Tags:
(VNF) - Với dự án cải tạo, phát huy giá trị Hồ Tây có tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 30.000 tỷ đồng, Hà Nội đang đứng trước cơ hội biến “viên ngọc” này thành một động lực tăng trưởng mới, đồng thời mở rộng quyền thụ hưởng không gian công cộng cho hàng triệu người dân Thủ đô.
(VNF) - Sau khi VETC và Viettel Money tạm dừng thu phí dịch vụ ví điện tử trước phản ứng của người dùng, câu chuyện đặt ra yêu cầu nhìn lại cách thiết kế phí, bảo đảm quyền lựa chọn và minh bạch thông tin đối với dịch vụ thanh toán gắn với giao thông.
(VNF) - Từ tháng 8/2026, VETC và ePass bắt đầu thu phí quản lý tài khoản 6.600 đồng/tháng với khách hàng cá nhân và 66.000 đồng/tháng với tổ chức, doanh nghiệp. Luật sư Nguyễn Văn Đồng cho rằng, việc doanh nghiệp được phép thu phí không đồng nghĩa với quyền tự ý áp thêm nghĩa vụ tài chính lên khách hàng, mà còn phải xem xét hợp đồng, điều kiện giao dịch chung và cách thức thông báo, thay đổi chính sách.
(VNF) - Muốn đạt mục tiêu tăng trưởng cao trong giai đoạn mới, Việt Nam không chỉ cần thêm vốn mà quan trọng hơn là phải “mở khóa” các nguồn lực đang bị kìm hãm bởi những rào cản thể chế, trong đó có thể chế kinh tế nói chung và thể chế tài chính nói riêng.
(VNF) - Dự thảo Luật Hình sự bổ sung cơ chế tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự đối với một số tội phạm kinh tế đang mở ra kỳ vọng tháo gỡ tâm lý "sợ sai, không dám làm" của doanh nghiệp, góp phần bảo vệ các dự án còn khả năng phục hồi. Tuy nhiên, nhiều ý kiến cũng băn khoăn liệu đây có trở thành "lá chắn" bị lợi dụng để kéo dài xử lý hoặc né tránh trách nhiệm hình sự nếu thiếu tiêu chí và cơ chế giám sát chặt chẽ.
(VNF) - Sự dịch chuyển từ tư duy “Nhà nước làm hết” sang mô hình hợp tác công tư (PPP) với vai trò chủ đạo của “quản trị tư” đang tạo ra một cuộc cách mạng trong phát triển hạ tầng tại Việt Nam.
(VNF) - Việc luật hóa quyền thu giữ tài sản bảo đảm đang tạo ra bước ngoặt lớn cho công tác xử lý nợ xấu. Tại TP.HCM, 80% yêu cầu của các tổ chức tín dụng được tòa án chấp thuận, cho thấy hệ thống pháp lý đã thực sự "mở đường" và bảo vệ quyền lợi của chủ nợ chính danh.
(VNF) - Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội khóa XVI khai mạc vào ngày 3/8 và diễn ra theo 2 đợt. Trong đó, đợt 1 từ ngày 3/8 đến sáng ngày 13/8; đợt 2 từ ngày 19/8 đến ngày 24/8.
(VNF) - Theo GS.TS Trần Thọ Đạt, nguyên Chủ tịch Hội đồng Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, điểm nghẽn lớn nhất hiện nay không còn là vốn mà là thể chế và năng lực thực thi, những yếu tố quyết định khả năng tạo dựng động lực tăng trưởng mới và nâng cao năng lực quốc gia.
(VNF) - Kinh tế tư nhân đang được kỳ vọng trở thành động lực quan trọng để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số của Việt Nam. Tuy nhiên, theo chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan, nếu những điểm nghẽn về thể chế, vốn, đất đai và môi trường kinh doanh không được tháo gỡ quyết liệt, doanh nghiệp tư nhân sẽ vẫn phải "chạy trong chiếc áo chật", khó bứt phá dù cơ hội phát triển đang rất lớn.
(VNF) - Sau nhiều năm nghiên cứu về phát triển công nghiệp và kinh tế Việt Nam, GS. Trần Văn Thọ, Giáo sư Kinh tế tại Đại học Waseda (Tokyo, Nhật Bản), cho rằng Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị là một bước ngoặt quan trọng khi lần đầu xác định kinh tế tư nhân là động lực quan trọng nhất của nền kinh tế.
(VNF) - FTZ Hải Phòng không chỉ là một chính sách ưu đãi mới mà có thể trở thành "mảnh ghép thể chế" giúp Việt Nam nâng cấp vị trí trong chuỗi cung ứng toàn cầu.
(VNF) - Khi thế giới bước vào giai đoạn cạnh tranh bằng chuỗi cung ứng, công nghệ và khả năng chống chịu, câu hỏi được đặt ra không còn là "Việt Nam xuất khẩu bao nhiêu", mà là "bao nhiêu giá trị thực sự được tạo ra tại Việt Nam".
(VNF) - Với quy mô vốn đầu tư công hơn 1,08 triệu tỷ đồng - lớn nhất từ trước đến nay, Việt Nam đang đặt nhiều kỳ vọng vào động lực này để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng trên 10% trong năm 2026. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng thành công không chỉ được đo bằng tỷ lệ giải ngân, mà còn ở khả năng tạo hiệu ứng lan tỏa, khơi thông đầu tư tư nhân, nâng cao năng lực sản xuất và tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững của nền kinh tế.
(VNF) - Việt Nam đang đứng trước một nghịch lý trong phát triển nguồn nhân lực. Chúng ta tự hào sở hữu đội ngũ kỹ sư công nghệ thông tin đông đảo, nhưng lại đang đối mặt với "cơn khát" nhân sự có khả năng biến dữ liệu thành giá trị kinh doanh.
(VNF) - Luật sư Trương Anh Tú, Chủ tịch TAT Law Firm, cho rằng Điều 64 Luật Dầu khí năm 2022 đã tháo gỡ nỗi lo trách nhiệm trong hoạt động tìm kiếm, thăm dò. Tuy nhiên, để Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Viêt Nam (Petrovietnam) tiếp tục đầu tư gia tăng trữ lượng, điều cần thiết không chỉ là "lá chắn pháp lý" mà còn là cơ chế chia sẻ rủi ro
(VNF) - Mục tiêu tăng trưởng hai con số không chỉ đòi hỏi nguồn lực lớn mà còn yêu cầu những cải cách mạnh mẽ về thể chế, môi trường kinh doanh và năng lực nội tại của nền kinh tế.
(VNF) - Giữa những ngày tháng Bảy lịch sử, khi không khí tri ân bao trùm khắp mọi miền Tổ quốc, dấu ấn Agribank - định chế tài chính hàng đầu, “Ngân hàng vì cộng đồng” càng trở nên sâu đậm trong lòng nhân dân bằng hành trình kết nối yêu thương, lan tỏa đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” của dân tộc.
(VNF) - Mỹ chính thức áp mức thuế mới đối với hàng hóa từ 60 đối tác thương mại, trong đó có Việt Nam, với lý do tăng cường thực thi các quy định về lao động cưỡng bức, song quyết định này đã vấp phải phản ứng từ nhiều nền kinh tế.
(VNF) - Dự án Thái Sơn TCA của Công ty Cổ phần TC Advisors (TCA) được giới thiệu là "chương mới" của ngành bảo hiểm, với những chính sách "ưu việt".
(VNF) - Để duy trì mục tiêu tăng trưởng hai con số, Việt Nam cần một lượng vốn khổng lồ. Tuy nhiên, theo TS. Cấn Văn Lực, nền kinh tế đang phụ thuộc quá lớn vào tín dụng ngân hàng. Nếu xu hướng này tiếp diễn, tỷ lệ tín dụng/GDP có thể lên tới 180% vào năm 2030, mức được đánh giá là tiềm ẩn nhiều rủi ro đối với ổn định tài chính.
(VNF) - Dòng vốn FDI tại Việt Nam không còn chỉ hướng đến những ngành sản xuất truyền thống mà đang mở rộng và dịch chuyển, tham gia sâu vào các lĩnh vực dịch vụ cao cấp, tạo giá trị dài hạn như giáo dục. Điều này phản ánh nhận thức rõ nét của các định chế tài chính quốc tế về chất lượng nguồn nhân lực là yếu tố mang tính quyết định đối với năng lực cạnh tranh và là nền tảng cho tăng trưởng GDP bền vững trong giai đoạn phát triển mới.
(VNF) - Ngày 18/7, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng chủ trì Hội nghị Thường trực Chính phủ với cộng đồng doanh nghiệp có chủ đề "Tháo gỡ điểm nghẽn - Khơi thông nguồn lực - Thúc đẩy tăng trưởng".
(VNF) - Để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong năm 2026, Việt Nam không chỉ cần tận dụng các động lực truyền thống mà còn phải tạo ra những đột phá về cải cách thể chế, chuyển đổi hộ kinh doanh thành doanh nghiệp, phát triển nông nghiệp công nghệ cao và thúc đẩy chuyển đổi số, chuyển đổi xanh. Ông Lê Đăng Doanh, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương cho rằng, cải cách thể chế vẫn là "điểm nghẽn của các điểm nghẽn" cần được tháo gỡ trước tiên.
(VNF) - Mục tiêu tăng trưởng GDP hai con số không chỉ tạo thêm động lực cho nền kinh tế mà còn mở ra một cuộc tái phân bổ dòng vốn quy mô lớn. Theo PGS. TS Nguyễn Hữu Huân, chuyên gia kinh tế trong chu kỳ tăng trưởng mới, dòng tiền sẽ rời trạng thái phòng thủ để tìm đến những lĩnh vực tạo ra năng suất, giá trị thực và dư địa tăng trưởng dài hạn, thay vì chỉ chạy theo các tài sản đầu cơ.
(VNF) - Với dự án cải tạo, phát huy giá trị Hồ Tây có tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 30.000 tỷ đồng, Hà Nội đang đứng trước cơ hội biến “viên ngọc” này thành một động lực tăng trưởng mới, đồng thời mở rộng quyền thụ hưởng không gian công cộng cho hàng triệu người dân Thủ đô.
(VNF) - Với quy mô nghiên cứu khoảng 567,75ha, dự án giữ nguyên hiện trạng 520,9ha mặt nước Hồ Tây, diện tích đất khoảng 46,85ha (đã bao gồm các hồ nhỏ) và tập trung chỉnh trang, cải tạo đồng bộ hệ thống giao thông, cảnh quan, công viên cây xanh, không gian sinh hoạt công cộng, đầu tư các hoạt động văn hóa, giải trí.
