Canon, Foxconn, Honda... 'kêu khổ' vì Quỹ phòng chống thiên tai
Lê Nguyễn -
02/02/2021 17:30 (GMT+7)
(VNF) - 29 doanh nghiệp nước ngoài, trong đó có những tên tuổi lớn như Canon, Honda, Foxconn, đã có văn bản gửi Tổng cục Phòng chống thiên tai (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) chỉ ra những điểm bất hợp lý trong các quy định về việc thu Quỹ phòng chống thiên tai.
Canon, Foxconn, Honda.. 'kêu khổ' vì Quỹ phòng chống thiên tai
Văn bản của 29 doanh nghiệp ngoại này được gửi đến Tổng cục Phòng chống thiên tai nhằm góp ý cho "Dự thảo nghị định về thành lập và quản lý Quỹ phòng chống thiên tai" (gọi tắt là dự thảo).
Doanh nghiệp không thể thu tiền từ người lao động để nộp Quỹ phòng chống thiên tai
Theo các quy định hiện hành cũng như dự thảo nghị định, doanh nghiệp có trách nhiệm thu từ người lao động để nộp vào Quỹ phòng chống thiên tai cũng như xây dựng kế hoạch thu quỹ.
Tuy nhiên, các doanh nghiệp cho biết họ gặp rất nhiều khó khăn và bất cập trong việc quản lý thu, lập kế hoạch thu Quỹ phòng chống thiên tai từ người lao động.
Cụ thể, về cách thức thu quỹ, các doanh nghiệp chưa có cách nào để thu từ người lao động sao cho phù hợp pháp luật, hiệu quả mà lại đảm bảo sự công bằng, không gây ra sự bất bình từ người lao động.
Nguyên nhân là theo quy định của Bộ Luật Lao động và nội quy lao động, doanh nghiệp không thể khấu trừ lương của người lao động. Trong khi đó, việc thu trực tiếp từng cá nhân bằng tiền mặt là không thể thực hiện trong doanh nghiệp.
"Việc xử lý tiền mặt tại doanh nghiệp gây nhiều rủi ro, nguy hiểm và phức tạp như: nhầm lẫn trong quá trình thu có thể dẫn đến đếm thiếu, thu thiếu tiền; thu phải tiền giả; có thể xảy ra tỉnh trạng mất cắp cũng như người lao động phụ trách thu quỹ nổi lòng tham chiếm đoạt số tiền lớn...", văn bản chỉ ra.
Mặt khác, công việc của doanh nghiệp là sản xuất, kinh doanh nên doanh nghiệp cũng không thể tổ chức được hệ thống, cơ cấu nhân sự để thu, quản lý quỹ và viết, theo dõi, quản lý biên lai nếu như thu trực tiếp bằng tiền mặt.
Đó là chưa kể nếu người lao động không hợp tác trong việc đóng quỹ, doanh nghiệp cũng không thể làm gì, bởi nếu thúc ép, người lao động sẽ nảy sinh cảm giác không thoải mái, cảm thấy bất công, từ đó dẫn tới các hệ lụy như đình công, làm ảnh hưởng đến sản xuất kinh doanh.
Một khía cạnh khác cũng được các doanh nghiệp chỉ ra là số lượng lao động tại các doanh nghiệp thường xuyên biến động. Doanh nghiệp không thể thu của lao động đã nghỉ việc tại thời điểm nhận được thông báo thu tiền của quỹ, kể cả khi đã lập xong danh sách thu hay đang xử lí việc thu tiền...
Doanh nghiệp cũng không kiểm soát được trường hợp người lao động "nhảy việc" liên tục tại nhiều công ty khác nhau và đã từng đóng quỹ hay chưa. Doanh nghiệp không thể thu của người lao động đang nghỉ thai sản, lao động nghỉ dài ngày, lao động nghỉ không lương do chỉ có 1 đợt thu duy nhất trong năm.
Đối với người lao động đang trong thời gian học nghề, thực tập, thử việc tại doanh nghiệp (chưa có hợp đồng chính thức với doanh nghiệp), cơ quan chức năng lại chưa có quy định về mức thu. Việc thu quỹ sẽ không hợp lý nếu sau thời hạn thử việc, thực tập, công ty không ký hợp đồng với người lao động đó.
Về biên lai nộp quỹ tại doanh nghiệp, theo nguyên tắc, mọi khoản thu nộp đều phải có chứng từ. Tuy nhiên, doanh nghiệp không thể xuất hỏa đơn, biên lai thu cho người lao động như bằng chứng của việc thu quỹ do đây là khoản thu nộp cho nhà nước.
Doanh nghiệp cũng không thể tổ chức được hệ thống cơ cẩu nhân sự để mua, viết biên lai, theo dõi, quản lý biên lai cũng như thu tiền, quản lý tiền nếu như thu bằng tiền mặt. Nếu doanh nghiệp không cung cấp biên lai, khi người lao động chuyển việc, họ sẽ không có bằng chứng chứng minh đã đỏng quỹ tại công ty cũ.
Sự bất công bằng của việc thu quỹ
Theo các doanh nghiệp, đối với lao động đã nộp quỹ tại địa phương (do chưa nắm được quy định phải đóng tại doanh nghiệp) và đối với lao động đã nộp quỹ tại công ty cũ nhưng không có biên lai thu, việc tiếp tục thu quỹ tại doanh nghiệp sẽ khiến người lao động đóng chồng chéo 2-3 lần, gây bất công và bất bình đẳng cho người lao động.
Việc không thu quỹ tại doanh nghiệp đối với các đối tượng này cũng gây bất công do mức đóng chênh lệch khoảng 10 lần giữa việc đóng quỹ tại địa phương và tại doanh nghiệp.
Việc thu quỹ một lần trong năm vào trước 30/5 hàng năm không đảm bảo sự công bằng cho tất cả lao động. Nguyên nhân là có lao động chỉ đi làm 1 tháng, thậm chí 1 ngày rồi nghỉ việc lại phải đóng, trong khi có lao động vào làm việc sau thời điểm thu quỹ, có thời gian làm việc tại công ty dài hơn nhưng lại không bị thu tiền do không có đợt thu.
Việc triển khai thu nộp quỹ chưa được thực hiện đồng đều tại tất cả các địa phưong, các doanh nghiệp khiến người lao động cảm thấy bất công bằng.
"Theo khảo sát của chúng tôi, đa số các doanh nghiệp đã đóng quỹ hiện nay là doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, rất nhiều doanh nghiệp Việt Nam đều không biết về quỹ này. Đồng thời, theo báo cáo của Tổng Cục Phòng chống thiên tai, tính đến tháng 10/2020, vẫn còn 3/63 tỉnh, thành chưa tiến hành thu quỹ, thực thu chỉ đạt một phần nhỏ của dự thu", văn bản cho hay.
Không thể phạt người lao động, càng không thể phạt doanh nghiệp
Theo các doanh nghiệp, mặc dù Nghị 104/2017/NĐ-CP quy định nếu người lao động vi phạm việc đóng quỹ sẽ bị xử phạt, tuy nhiên doanh nghiệp không thể xử phạt người lao động cũng như doanh nghiệp không thể là đổi tượng bị phạt nếu không thu được từ người lao động bởi công việc của doanh nghiệp chỉ là sản xuất và kinh doanh.
Việc quy định doanh nghiệp có trách nhiệm thu quỹ từ người lao động và áp dụng chế tài phạt chỉ làm tăng thêm trách nhiệm và gây áp lực hơn cho doanh nghiệp.
Đối với việc công khai thông tin báo cáo chi tiết việc sử dụng quỹ, các doanh nghiệp cho biết mặc dù theo quy định, cơ quan quản lý quỹ cấp tỉnh có trách nhiệm công khai nội dung chi quỹ trên cồng thông tin điện tử của cơ quan này.
Tuy nhiên khi doanh nghiệp và người lao động tìm kiếm thông tin về báo cáo sử dụng quỹ tại website của các địa phương thì hầu hết các địa phương đều không có báo cáo chi tiết về việc sử dụng quỹ.
Vì vậy, người dân vả doanh nghiệp mặc dù đóng quỹ nhưng không được biết tiền của mình sử dụng như thế nào, liệu có xảy ra tình trạng kê khai khống thiệt hại do thiên tai gây ra để được hỗ trợ từ quỹ hay không, tiền hỗ trợ từ quỹ có đến được tay người dân hay không...
Đừng bắt doanh nghiệp thu quỹ từ người lao động
Với các phân tích nêu trên, các doanh nghiệp kiến nghị cơ quan soạn thảo không quy định trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc thu, lập kế hoạch thu quỹ từ người lao động. Thay vào đó, trách nhiệm này nên được chuyển tới một đầu mối duy nhẩt là ủy ban nhân dân (UBND) cấp xã, nơi người lao động đăng ký hộ khẩu thường trú, tạm trú.
Trường hợp giữ nguyên quy định, các doanh nghiệp đề nghị ban soạn thảo nói rõ về cách xử lý các vướng mắc nêu trên.
Về mức đóng quỹ, các doanh nghiệp cho rằng mức thu 1 ngày lương/người/năm (theo mức lương tối thiểu vùng sau khi trừ đi các khoản thuế, bảo hiểm phải nộp) là quá cao, tạo áp lực cũng như gây khó khăn cho đời sống của người lao động.
Theo khảo sát của các doanh nghiệp, bản thân người lao động chưa cảm thấy thuyết phục về việc đóng quỹ do mức thu cao và có sự chênh lệch lớn (khoảng 10 lần) giữa lao động trong doanh nghiệp và lao động tự do, trong khi nếu thiên tai xảy ra, tất cả chịu rủi ro và nhận hỗ trợ như nhau. Vì vậy, các doanh nghiệp đều xuất mức thu chung là 15.000 đồng/người cho mọi đối tượng.
Trong trường hợp ban soạn thảo giữ nguyên mức thu đối với người lao động trong doanh nghiệp, các doanh nghiệp đề nghị ban soạn thảo làm rõ 2 điểm. Một là quy định rõ ràng về công thức tính 1 ngày lương tối thiểu vùng là trên bao nhiêu ngày làm việc trong tháng.
Hai là làm rõ "các khoản thuế, bảo hiểm phải nộp" là số tiền đóng thuế, bảo hiểm thực tế của người lao động, hay là tiền đóng thuế, bảo hiểm thực tế phần của người lao động và phần doanh nghiệp đóng cho người lao động, hay là khoản thuế, bảo hiểm tính theo tỷ lệ trên mức lương tối thiểu vùng?
Nếu theo cách hiểu thứ nhất và thứ hai thì sẽ dẫn tới sự chênh lệch trong mức đóng quỹ giữa các lao động, do số tiền đóng thuế và bảo hiểm của mỗi lao động khác nhau. Thậm chí có trường hợp số tiền đóng thuế và bảo hiểm cao hơn cả mức lương tối thiểu vùng, gây nên tình trạng bất công bằng như đã đề cập...
(VNF) - Thay vì đưa ra những phán xét định tính về mặt đúng sai, cần đặt mô hình chuyển đổi vàng để mua nhà vào lăng kính cân bằng nhằm định vị ranh giới pháp lý thực tế, từ đó, đánh giá liệu hệ thống quy định hiện hành đã đủ độ tường minh để các bên yên tâm vận hành hay chưa.
(VNF) - 13h30 ngày 28/05/2026, Công ty cổ phần Chứng khoán Nhất Việt (VFS) đã tổ chức hội thảo với chủ đề “Chu kỳ tăng trưởng mới – Cơ hội từ phân hóa và chất lượng tăng trưởng”. Hội thảo quy tụ nhiều chuyên gia kinh tế, tài chính và thị trường nhằm cung cấp góc nhìn toàn diện về bối cảnh kinh tế toàn cầu, triển vọng kinh tế Việt Nam cũng như cơ hội đầu tư trên thị trường chứng khoán trong giai đoạn 2026-2027.
(VNF) - Từ ngân hàng, công ty tài chính tiêu dùng đến bảo hiểm, chứng khoán, các tập đoàn tài chính hàng đầu Hàn Quốc đang tăng tốc mở rộng hiện diện tại Việt Nam thông qua M&A, đầu tư vốn và xây dựng hệ sinh thái tài chính khép kín. Đằng sau là tham vọng chiếm lĩnh một trong những thị trường tăng trưởng nhanh nhất Đông Nam Á - nơi tầng lớp trung lưu bùng nổ và nhu cầu tài chính còn dư địa rất lớn.
(VNF) - Trong bối cảnh cạnh tranh du lịch toàn cầu ngày càng khốc liệt, báo chí, trí tuệ nhân tạo (AI) và mạng xã hội đang trở thành “bộ ba” mới định hình năng lực cạnh tranh của ngành du lịch Việt Nam. Đây cũng là nội dung xuyên suốt được các cơ quan quản lý, chuyên gia, nhà báo và doanh nghiệp nhấn mạnh tại Diễn đàn “Vai trò của báo chí trong thúc đẩy ngành kinh tế du lịch Việt Nam năm 2026”, tổ chức ngày 22/5 tại Quảng Trị.
(VNF) - Công cuộc xây dựng IFC tại Việt Nam đang tạo ra những chuyển động âm thầm nhưng sâu rộng trong toàn bộ hệ sinh thái tài chính. Khi luật chơi thay đổi, ngân hàng buộc phải tái cấu trúc, công ty chứng khoán phải chuyển vai, còn startup phải học cách trưởng thành trong môi trường cạnh tranh toàn cầu và kỷ luật cao hơn.
(VNF) - Từ một kênh vốn thay thế cho ngân hàng, tín dụng tư nhân đang phình to thành thị trường trị giá 3.000 tỷ USD với mức độ đòn bẩy và rủi ro ngày càng lớn. Những vụ vỡ nợ, gian lận tín dụng và cảnh báo về hiệu ứng domino đang làm dấy lên lo ngại rằng “bóng ma” khủng hoảng tài chính 2008 có thể quay trở lại dưới một hình hài mới.
(VNF) - Ngày 12/6 tới, tại Vinpearl Landmark 81 (TP. HCM), hơn 500 lãnh đạo quỹ đầu tư, tổ chức tài chính, doanh nghiệp công nghệ hàng đầu châu Á sẽ tham dự Venture Forum 2026 - diễn đàn đối thoại cấp cao về M&A và vốn tư nhân do VinVentures (thuộc Vingroup) khởi xướng. Sự kiện được kỳ vọng trở thành một trong những điểm hẹn đáng chú ý nhất năm của giới đầu tư công nghệ và tài chính khu vực.
(VNF) - Khép lại vòng đề cử mùa giải 2026, Giải thưởng Khoa học Công nghệ toàn cầu VinFuture ghi nhận 1.819 hồ sơ từ khắp thế giới cùng mạng lưới hơn 17.000 đối tác đề cử đến từ 117 quốc gia và vùng lãnh thổ.
(VNF) - Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Huân, startup và fintech không ngại bị quản lý, điều họ lo ngại nhất là sự bất định chính sách; vì vậy, muốn hình thành một hệ sinh thái tài chính mới có sức cạnh tranh quốc tế, cơ quan quản lý cần chuyển từ tư duy “ngăn chặn rủi ro” sang “dẫn dắt đổi mới”.
(VNF) - Sau hơn hai thập kỷ đồng hành cùng cải cách môi trường đầu tư kinh doanh, PCI 2025 đánh dấu bước chuyển mới khi lần đầu mở rộng từ đo lường chất lượng điều hành địa phương sang đánh giá toàn diện hệ sinh thái phát triển kinh tế tư nhân.
(VNF) - TS. Phan Đức Hiếu cho rằng sau một năm triển khai Nghị quyết 68-NQ/TW, điều đáng chú ý nhất là nhiều cải cách thể chế đã bắt đầu chuyển động trong thực tế, góp phần tạo môi trường đầu tư kinh doanh minh bạch, ổn định và an toàn hơn cho khu vực kinh tế tư nhân phát triển.
(VNF) - Tại Lễ phát động Tháng Nhân đạo cấp quốc gia năm 2026 do Trung ương Hội Chữ thập đỏ Việt Nam tổ chức, Ngân hàng TMCP Đông Nam Á (SeABank, HoSE: SSB) đã ủng hộ số tiền 10 tỷ đồng, góp phần chung tay hỗ trợ các hoàn cảnh khó khăn và lan tỏa tinh thần nhân ái trong cộng đồng.
(VNF) - Mục tiêu tăng trưởng hai con số sẽ khó đạt được nếu nền kinh tế tiếp tục phụ thuộc chủ yếu vào đầu tư công và tín dụng ngân hàng. Muốn tạo đột phá tăng trưởng, Việt Nam cần thay đổi tư duy điều hành theo hướng dùng đầu tư công để thu hút, kích hoạt và dẫn dòng vốn tư nhân tham gia mạnh mẽ hơn vào nền kinh tế.
(VNF) - TS. Bùi Thanh Minh, Phó giám đốc Ban IV, khẳng định để đạt mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững, Việt Nam cần khơi thông nguồn lực, tạo điều kiện để doanh nghiệp tư nhân lớn lên và dẫn dắt các chuỗi giá trị trong nước và quốc tế.
(VNF) - Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho rằng xanh hóa ngành vật liệu xây dựng không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy tăng trưởng xanh và phát triển kinh tế carbon thấp.
(VNF) - Nghị quyết 79-NQ/TW được xem là bước ngoặt trong tư duy phát triển khi lần đầu tiên đặt lại cách nhìn về vai trò kinh tế nhà nước, chuyển trọng tâm từ quy mô nguồn lực sang năng lực dẫn dắt và tạo lập giá trị. Theo TS. Nguyễn Quốc Việt, cách tiếp cận này không chỉ thay đổi kỳ vọng đối với doanh nghiệp nhà nước, mà còn mở ra dư địa mới để nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực và thúc đẩy sự phát triển của toàn bộ nền kinh tế.
(VNF) - Rất nhiều người Việt Nam đã thành danh tại Big Tech Mỹ. Nhưng nếu chỉ dừng lại ở việc “làm cho công ty lớn” hay “kiếm được nhiều tiền”, đó mới chỉ là một nửa câu chuyện. Nửa còn lại, quan trọng hơn, là cách những thành công cá nhân đó được chuyển hóa thành giá trị cho đất nước.
(VNF) - Dù Nghị quyết 68 đã tạo ra nhiều kỳ vọng về một môi trường kinh doanh thông thoáng hơn, song theo LS Nguyễn Thanh Hà, Chủ tịch Công ty Luật SBLAW, thực tế triển khai vẫn tồn tại không ít rào cản khiến doanh nghiệp chưa thể hưởng trọn lợi ích từ cải cách thể chế. Khoảng cách giữa chính sách và thực thi, cùng những vướng mắc pháp lý phát sinh, đang tiếp tục là lực cản đối với khu vực kinh tế tư nhân.
(VNF) - TS Lê Duy Bình, Giám đốc Economica Việt Nam, cho rằng trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động, việc duy trì ổn định kinh tế vĩ mô và các cân đối lớn đã trở thành “bệ đỡ” quan trọng giúp Việt Nam giữ nhịp tăng trưởng ngay từ đầu năm 2026, đồng thời tạo nền tảng để củng cố các động lực như xuất khẩu, tiêu dùng và đầu tư trong thời gian tới.
(VNF) - Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn tới, việc lựa chọn động lực dẫn dắt trở nên đặc biệt quan trọng. PGS.TS Nguyễn Thường Lạng cho rằng, tài chính, đặc biệt là tài chính công nghệ, cần được xác định là mũi nhọn chiến lược nếu muốn tạo bứt phá về năng suất, mở rộng không gian tăng trưởng và nâng cao vị thế của nền kinh tế trong dài hạn.
(VNF) - Theo TS. Lê Duy Bình, tranh luận về ngưỡng doanh thu miễn thuế cho hộ kinh doanh thực chất mới chỉ xử lý “phần ngọn”. Điều quan trọng hơn là phải xác lập rõ địa vị pháp lý và cách tiếp cận thuế phù hợp với bản chất kinh doanh cá thể, từ đó tạo nền tảng cải cách bền vững.
(VNF) - Theo ông Nguyễn Bá Hùng, chuyên gia kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam, dù chịu tác động từ xung đột địa chính trị, chi phí đầu vào tăng và rủi ro thương mại toàn cầu, kinh tế Việt Nam năm 2026 vẫn được dự báo tăng trưởng khoảng 7,2%. Tuy nhiên, để giữ vững đà này, Việt Nam cần linh hoạt điều hành vàvà kiên định với cải cách dài hạn.
(VNF) - TS Võ Trí Thành cho rằng trong nền kinh tế số, dữ liệu đang trở thành nguồn lực có giá trị như một “mỏ vàng”, đóng vai trò quan trọng trong tăng trưởng và đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, việc quản trị, phân bổ và kiểm soát dữ liệu lại đặt ra những thách thức phức tạp, từ quyền sở hữu, quyền riêng tư đến cân bằng giữa tự do hóa và an ninh, khiến đây trở thành một trong những bài toán khó nhất hiện nay.
(VNF) - Quý I/2026 ghi nhận làn sóng doanh nghiệp gia nhập và quay lại thị trường tăng mạnh, phản ánh tín hiệu phục hồi của khu vực kinh tế tư nhân. Tuy nhiên, cùng với đó là áp lực rút lui và giải thể gia tăng, cho thấy quá trình sàng lọc ngày càng khắt khe và những điểm nghẽn nội tại dường như vẫn chưa được tháo gỡ.
(VNF) - Chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc nền tảng vận hành của hoạt động đầu tư, kinh doanh, kéo theo sự gia tăng nhanh chóng của rủi ro pháp lý và tranh chấp. Trong bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra không chỉ là hoàn thiện cơ chế giải quyết tranh chấp, mà còn phải thiết kế lại tư duy quản trị rủi ro theo hướng chủ động, xuyên suốt toàn bộ vòng đời của dự án đầu tư.
(VNF) - Thay vì đưa ra những phán xét định tính về mặt đúng sai, cần đặt mô hình chuyển đổi vàng để mua nhà vào lăng kính cân bằng nhằm định vị ranh giới pháp lý thực tế, từ đó, đánh giá liệu hệ thống quy định hiện hành đã đủ độ tường minh để các bên yên tâm vận hành hay chưa.
(VNF) - Nhiều dự án nhà ở thương mại đủ điều kiện mở bán nhà ở hình thành trong tương lai, bổ sung gần 10.500 căn hộ và nhà liền kề cho thị trường bất động sản Đà Nẵng.